اینجا سفارت نیست /دانشجویان چرا و چگونه لانه جاسوسی آمریکا را تسخیر کردند؟
آخرین اخبار:
کد خبر:۱۴۸۲۷۱۴
گزارش|

اینجا سفارت نیست /دانشجویان چرا و چگونه لانه جاسوسی آمریکا را تسخیر کردند؟

هدف از انقلاب، صرفاً سرنگونی شاه نبود؛ مردم خواهان پایان نفوذ و دخالت بیگانگان در کشور بودند. به علاوه ادامه حضور و فعالیت سفارت آمریکا تهدید جدی برای استقلال کشور محسوب می‌شد؛ چراکه این مکان صرفاً یک سفارتخانه نبود و دیر یا زود باید تعطیل می‌شد.
لانه جاسوسی امریکا
مروارید شیری

به گزارش خبرنگار گروه سیاسی خبرگزاری دانشجو؛همه‌چیز از زمانی آغاز شد که شاه مخلوع ایران تصمیم گرفت به بهانه معالجه بیماری صعب‌العلاجش به آمریکا برود. 

محمدرضا پهلوی پس از خروج از ایران در ۲۶ دی‌ماه ۱۳۵۷، برای ماه‌ها سرگردان بود و در این مدت به کشور‌های مختلفی سفر کرد. بسیاری از کشور‌ها به دلایل گوناگون تمایلی به پذیرش و اعطای اقامت طولانی‌مدت به او و خانواده‌اش نداشتند چراکه نگران بودند بدنامی و تبعات سیاسی حمایت از شاه، گریبان آنها را بگیرد.

به همین دلیل، شاه پس از خروج از ایران، نتوانسته بود اقامت دائمی و مطمئنی برای خود فراهم کند. او ابتدا به مصر رفت و پس از آن راهی مراکش، باهاما و مکزیک شد تا اینکه سرانجام در ۳۰ مهرماه سال بعد، به بهانه درمان، از طریق مکزیک وارد آمریکا شد.

جیمی کارتر، رئیس‌جمهور وقت آمریکا، خیلی زود با ورود شاه به این کشور موافقت کرد این تصمیم با مخالفت بسیاری از سیاستمداران و حتی نزدیکان او همراه شد. مخالفان این تصمیم بار‌ها هشدار داده بودند که پناه دادن به شاه مغضوب مردم ایران می‌تواند پیامد‌های خطرناکی برای دیپلمات‌ها و کارکنان سفارت آمریکا در تهران به همراه داشته باشد.

اینجا سفارت نیست /دانشجویان چرا و چگونه سفارت آمریکا را تسخیر کردند؟

هنری پرشت و بروس لینگن، کاردار سفارت آمریکا در تهران، از جمله افرادی بودند که زودتر از دیگران نسبت به پیامد‌های این تصمیم هشدار داده ونگران بودند که پذیرش شاه از سوی دولت آمریکا، موقعیت و امنیت دیپلمات‌های آمریکایی در ایران را به خطر بیندازد اما با این حال کارتر به این هشدار‌ها اعتنایی نکرد.

اقامت شاه در نیویورک خیلی زود خبرساز شد و حساسیت مردم ایران، به‌ویژه دانشجویان را بیش از هر زمان دیگری نسبت به اقدامات و دخالت‌های امریکا علی الخصوص نسبت به سفارت و آمریکایی‌هایی که در ایران حضور داشتند بر انگیخت

مهم‌ترین دلیل این حساسیت‌ها این بود که هنوز مدت زیادی از پیروزی انقلاب اسلامی نگذشته بود و کشور به ثبات کافی نرسیده بود. در چنین شرایطی، مردم و دانشجویان نگران بودند که خاطره تلخ کودتای ۲۸ مرداد دوباره تکرار شود و تمام تلاش‌ها و سختی‌هایی که برای پیروزی انقلاب کشیده بودند، از بین برود.

این نگرانی چندان هم بی‌دلیل نبود. محمدرضا پهلوی در شهریور ۱۳۲۰، با حمایت بیگانه به سلطنت رسیده بود. او یک‌بار هم تا مرز سقوط پیش رفته و مجبور به ترک کشور شده بود، اما با کودتای ۲۸ مرداد ۱۳۳۲ و حمایت ویژه آمریکایی‌ها دوباره به قدرت برگشته بود حالا مردم نگران بودند که آمریکاطرح وبرنامه‌ای جدید برای بازگرداندن شاه داشته باشد

البته از همان ابتدای پیروزی انقلاب، دیدگاه‌های دوگانه درباره نحوه برخورد با آمریکا در ایران وجود داشت. عده‌ای شاه را عامل اصلی مشکلات کشور می‌دانستند و معتقد بودند حالا که حکومت پهلوی سقوط کرده، دیگر دلیلی برای حساسیت نسبت به حضور آمریکایی‌ها و ادامه روابط با این کشور وجود ندارد و در مقابل، گروه دیگرمعتقد بودند که شاه بدون حمایت آمریکا و انگلیس نمی‌توانست سال‌ها بر ایران حکومت کند و به همین دلیل، با پیروزی انقلاب اسلامی باید در نوع رابطه با آمریکا نیز تجدیدنظر شود. در حقیقت، هدف از انقلاب فقط سرنگونی شاه نبود

آمریکایی‌ها در دوران پهلوی نفوذ زیادی در دربار داشتند و علاوه بر دخالت در امور داخلی کشور، نقش به خصوصی در حمایت از حکومت شاه و سرکوب مردم ایفا می‌کردند. به همین دلیل، چهره‌ای منفور در میان بخش بزرگی از مردم ایران داشتند و بسیاری از مردم، آنها را در جنایات حکومت پهلوی سهیم می‌دانستند مسئله این بود که

شاید به همین دلیل بود که اکثریت مردم به این نتیجه رسیده بودند که با رفتن شاه، تا زمانی که آمریکایی‌ها در کشورمان حضور داشته باشد، اهداف انقلاب به‌طور کامل محقق نشده است.

این دیدگاه با نگاه امام خمینی (ره) همخوانی داشت چراکه ایشان از همان ابتدا، استقلال کشور و پایان دادن به دخالت قدرت‌های خارجی را از اهداف اصلی انقلاب می‌دانستند دانشجویان نیز که به آرمان‌های انقلاب و خط فکری امام (ره) اعتقاد قلبی داشتند، خیلی زود تصمیم گرفتند به‌صورت خودجوش دست به اقداماتی بزنند

اوضاع تهران چند روز پیش از تسخیر سفارت

روزی که شاه به آمریکا رفت، هزاران نفر مقابل سفارت آمریکا تجمع کردند و اعتراض خود را نسبت به این اقدام آمریکایی‌ها نشان دادند. آنها معتقد بودند که شاه باید به ایران بازگردانده شود و در ایران محاکمه شود. حضور او در آمریکا در نگاه مردم چیزی جز یک توطئه تازه به نظر نمی‌رسید.

حالا مردم بیش از هر زمان دیگری از حضور و اقدامات آمریکا در ایران خشمگین و البته نگران بودند. اوضاع و شرایط به‌گونه‌ای پیش می‌رفت که به نظر می‌رسید به‌زودی اتفاقات بزرگی رخ خواهد داد. در چنین شرایطی، چندان دور از انتظار نبود که دانشجویان آغازگر این تحولات باشند. آنها از نخستین روز‌های مبارزات انقلاب تا پیروزی آن، همواره در شمار اقشار پیشرو قرار داشتند و در بسیاری از صحنه‌ها به نمایندگی از مطالبات مردم وارد میدان شده بودند. این بار نیز قرار بود دانشجویان زودتر از دیگران قدم پیش بگذارند و دست به انقلاب دوم بزنند.

اینجا سفارت نیست /دانشجویان چرا و چگونه سفارت آمریکا را تسخیر کردند؟

با این حال، در فاصله حدود دو هفته‌ای ورود شاه به آمریکا تا ۱۳ آبان، تقریباً همه‌چیز آرام به نظر می‌رسید. البته گاه‌وبیگاه تجمعات و اعتراضاتی در اطراف سفارت آمریکا شکل می‌گرفت و مردم با سر دادن شعار‌هایی خواستار استرداد شاه به ایران بودند.

آمریکایی‌های ساکن سفارت می‌دانستند که دیگر شرایط به نفع آن‌ها پیش نمی‌رودو دیر یا زود شرایط برای آن‌ها سخت‌تر می‌شود و باید برای آن امادگی پیدا کنند

جان لیمبرت، یکی از دیپلمات‌های آمریکایی حاضر در سفارت، بعد‌ها در باره‌ی آن روز‌ها گفته بود که: احساس ما در سفارت این بود که دیگر کارمان تمام است. می‌دانستیم چه اتفاقی در راه است و اتفاق خوبی نخواهد بود. آنها در روز‌های منتهی به ۱۳ آبان، بار‌ها جلساتی برگزار کرده و درباره احتمال گسترش اعتراضات و تغییر معادلات ایران صحبت کرده بودند.

چه کسانی حمله به سفارت را برنامه ریزی کردند؟

همان‌طور که پیش‌تر اشاره شد، این دانشجویان بودند که قصد داشتند دست به اقدامی اعتراضی بزنند. هسته اصلی این گروه را جمعی از دانشجویان انقلابی چهار دانشگاه اصلی تهران، یعنی دانشگاه تهران، صنعتی شریف، پلی‌تکنیک یا امیرکبیر امروزی و دانشگاه ملی یا شهید بهشتی کنونی تشکیل می‌دادند. آنها از اعضای فعال انجمن‌های اسلامی دانشگاه‌ها بودند که به‌صورت مستقل و خودجوش تصمیم گرفته بودند صدای اعتراض خود را به گوش جهانیان برسانند و عنوان دانشجوی خط امام را برای خود برگزیده بودند.

در میان آنها، ابراهیم اصغرزاده، محسن میردامادی، حبیب‌الله بی‌طرف، رضا سیف‌اللهی و رحیم باطنی نقش اصلی را در تصمیم‌گیری‌ها و هماهنگی‌ها بر عهده داشتند. این دانشجویان پس از برگزاری چندین جلسه محرمانه و گفت‌و‌گو با دیگر اعضای انجمن‌های اسلامی، طرح خود را با یک فرد معتمد، به نام حجت‌الاسلام خوئینی‌ها، از چهره‌های نزدیک به امام ره در میان گذاشتند. سرانجام پس از بررسی‌ها و مشورت‌های متعدد، تصمیم گرفتند سفارت آمریکا در تهران را به‌عنوان محل اجرای اقدام اعتراضی خود انتخاب کنند..

چرا سفارت باید تسخیر می‌شد؟

تصمیم دانشجویان برای تسخیر سفارت آمریکا بی‌دلیل نبود. آنها با توجه به شرایط کشور و اتفاقاتی که پس از پیروزی انقلاب رخ داده بود، دلایل مختلفی برای این اقدام داشتند. در ماه‌های ابتدایی پیروزی انقلاب، آشوب‌های زیادی در کشور به وجود آمده بود و گروه‌های تجزیه‌طلب و آشوبگر تلاش می‌کردند از شرایط کشور برای رسیدن به اهداف خود استفاده کنند.

بسیاری از دانشجویان معتقد بودند که آمریکایی‌ها در این اتفاقات نقش دارند و فعالیت آنها در سفارت، تنها به امور عادی دیپلماتیک محدود نمی‌شود. با این حال، برای اثبات این موضوع به اسنادی نیاز داشتند و تصور می‌کردند که با ورود به سفارت می‌توانند به مدارکی دست پیدا کنند که نقش آمریکا در این آشوب‌ها و دخالت در امور داخلی ایران را نشان دهد

دلیل دوم این بود که تصرف سفارت آمریکا خبری بود که خیلی زود در رسانه‌های جهانی، به‌ویژه رسانه‌های آمریکایی، بازتاب پیدا می‌کرد. این فرصت خوبی بود تا صدای اعتراض دانشجویان در جهان شنیده شود و توجه‌ها بیش از گذشته به ایران جلب شود، اما مهم‌تر از همه، سفارت آمریکا نماد اصلی حضور و نفوذ این کشور در ایران بود و تصرف آن از این جهت اهمیت زیادی داشت.

 دانشجویان معتقد بودند که با تسخیر سفارت می‌توانند مخالفت خود را با ادامه حضور و نفوذ آمریکا در ایران نشان دهند و پیامشان را به گوش جهانیان برسانند.

آن روز‌ها شاید دانشجویان فکرش را هم نمی‌کردند که اقدام اعتراضی آنها تا این اندازه سروصدا به پا کند، تأثیرگذار باشد و بازتابی گسترده در سراسر جهان پیدا کند. شاید حتی فکرش را هم نمی‌کردند که اسناد و مدارکی که پس از تسخیر سفارت به دست می‌آورند، چقدر ازآنچه تصور می‌کردند مهم‌تر باشد و حقایق بسیاری را آشکار کند.

اینجا سفارت نیست /دانشجویان چرا و چگونه سفارت آمریکا را تسخیر کردند؟

تسخیرسفارت یا بهتر بگوییم لانه جاسوسی امریکا در ایران به نوعی باعث شد مردم جهان تصویر واضح‌تری از ایران، انقلاب ایران و انچه که شاه به همکاری آمریکا بر سر مردم آورده بود اشنا شوند

نکته مهم‌تر آنکه شاید اگر دانشجویان در آن روز‌ها تصمیم می‌گرفتند اعتراض خود را به شکل دیگری نشان دهند یا مهم‌تر از آن، کسانی غیر از دانشجویان دست به چنین اقدامی می‌زدند، این اتفاق هرگز تا این اندازه بازتاب پیدا نمی‌کرد و تأثیرگذار نمی‌شد

چه موانعی در راه بود؟

تصمیم نهایی گرفته شده بود، اما عملی کردن آن به این آسانی نبود. موانع زیادی پیش روی دانشجویان قرار داشت که هرکدام می‌توانست آنها را از تصمیم خود منصرف کند، اما عزم دانشجویان برای انجام این کار راسخ‌تر از آن بود که این موانع بتواند مانعشان شود.

اولین مانع، ورود به سفارت آمریکا بود. نفوذ به ساختمانی که از آن به‌شدت محافظت می‌شد، کار ساده‌ای نبود. سفارت محافظان مسلح داشت و در‌های بزرگ آهنی آن تنها برای افراد مشخصی باز می‌شد و هرکسی اجازه ورود و خروج به آن را نداشت. از طرفی، دانشجویان گروه کوچکی را تشکیل داده بودند و برنامه خود را به‌صورت کاملاً محرمانه پیش می‌بردند.

همین موضوع کار را برایشان دشوارتر می‌کرد چراکه، با وجود همراهی بخش زیادی از مردم با عقاید آنها و احتمال استقبال از چنین اقدامی، نمی‌خواستند افراد زیادی را در جریان نقشه قرار دهند.

چرا که پیش از آن چریک‌های فدایی خلق این کار را انجام داده بودند (البته توسط دولت موقت از سفارت خارج شدند) و گفته می‌شودکه دانشجویان نمی‌خواستند که این افراد در پوشش‌های مختلف وارد حلقه آنها بشوند در نتیجه، مجبور بودند با تعداد محدودی ازدانشجویان کار را پیش ببرند و اجرای چنین برنامه بزرگی با این تعداد کم و با دست خالی، کار آسانی به نظر نمی‌رسید

مانع دیگر، مستقل و خودجوش بودن این اقدام بود. دانشجویان اصرار داشتند که حرکت آنها به هیچ گروه یا جریان سیاسی وابسته نباشد و مهم‌تر از همه، شباهتی به اقدامات گروه‌های چریکی و مسلحانه نداشته باشد. آنها می‌خواستند این اعتراض، یک حرکت کاملاً دانشجویی باقی بماند و همین موضوع محدودیت‌های بیشتری برایشان ایجاد می‌کرد.

اینجا سفارت نیست /دانشجویان چرا و چگونه سفارت آمریکا را تسخیر کردند؟

از طرفی، دولت وقت نیز مسیر دیگری را دنبال می‌کرد. آن روز‌ها مهدی بازرگان، نخست‌وزیر دولت موقت، اداره کشور را بر عهده داشت. او برخلاف بسیاری از دانشجویان انقلابی، معتقد بود که باید روابط با آمریکا حفظ شود و مشکلات میان دو کشور از طریق مذاکره حل شودومدام تلاش می‌کرد که رابطه با امریکا را عادی سازی کند او حتی چند روز پیش از تسخیر سفارت، به همراه تعدادی از اعضای دولت موقت در الجزایر با برژینسکی، مشاور امنیت ملی رئیس‌جمهور آمریکا، دیدار کرده بود و این ملاقات حساسیت مردم را بیش از پیش بر انگیخت با اعتراض بسیاری ازمردم روبه‌رو شد و نگرانی دانشجویان را نسبت به روابط دولت با آمریکایی‌ها بیشتر کرد.

به همین دلیل، اگر دولت از نقشه آنها باخبرمی شد، با این اقدام مخالفت می‌کرد و مانع اجرای آن می‌شد. از طرفی این احتمال هم وجود داشت که دولت، تسخیر سفارت را اقدامی علیه خود یا حتی تلاشی برای کودتا تلقی کند و این موضوع می‌توانست برای دانشجویان دردسر‌های بزرگی ایجاد کند و حتی به بازداشت آنها منجر شود مسئله دیگر این بود که دانشجویان هنوز از شخص امام (ره )برای اجرای برنامه‌های خود اجازه نگرفته بودند.

آنها در مشورت با حجت‌الاسلام موسوی‌خوئینی‌ها به این نتیجه رسیده بودند که اطلاع دادن نقشه به امام ممکن است استقلال حرکت دانشجویی آنها را زیر سؤال ببرد و این اقدام را به عنوان یک تصمیم حکومتی تبدیل کند. با وجود آنکه از مواضع امام در برابر آمریکا آگاه بودند، همچنان این نگرانی وجود داشت که ایشان با چنین اقدامی موافقت نکنند و این تصمیم موجب نارضایتی ایشان شود.

مهم‌تر از همه آنکه یک خطر بزرگ دانشجویان را تهدید می‌کرد. آمریکایی‌های مستقر در سفارت مسلح بودند و هیچ تضمینی وجود نداشت که ورود دانشجویان با مقاومت آنها روبه‌رو نشود. اگر اقدام آنها به درگیری مسلحانه منجر می‌شد ممکن بود جان افراد به خطر بیوفتد

با وجود تمام این موانع و نگرانی‌ها، دانشجویان تصمیم خود را گرفته بودند. آنها می‌خواستند نقشه را عملی کنند و در کوتاه‌ترین زمان ممکن تکلیف سفارت امریکا را روشن کنند

۱ روز پیش از تسخیر سفارت

دوازدهم آبان سال ۱۳۵۸، درست یک روز پیش از آنکه دانشجویان سفارت آمریکا را تسخیر کنند وجاسوسان آمریکایی را به گروگان بگیرند، آخرین مراحل برنامه‌ریزی برای اجرای نقشه در حال انجام بود. دانشجویان تصمیم گرفته بودند افراد بیشتری را در جریان بگذارند و با تعداد بیشتری از دانشجویان این کار را انجام دهند.

به همین منظور، فراخوانی محرمانه برای تعدادی از اعضای انجمن‌های اسلامی دانشگاه‌ها فرستاده شد و از آنها خواسته شد که صبح روز بعد، ساعت ۷، در جلساتی در دانشگاه‌های امیرکبیر و تهران حاضر شوند. قرار بود تا زمان برگزاری جلسه، موضوع اصلی از بیشتر دعوت‌شدگان مخفی بماند

در همان روز، بعدازظهر ۱۲ آبان، اعضای اصلی گروه برای آخرین هماهنگی‌ها جلسه‌ای محرمانه در یکی از کلاس‌های دانشگاه پلی‌تکنیک یا امیرکبیر امروزی برگزار کردند. در این جلسه، چهره‌هایی مانند ابراهیم اصغرزاده، محسن میردامادی و دیگر اعضای گروه برنامه‌ریزی حضور داشتند و درباره نحوه ورود به سفارت، چگونگی اجرای نقشه، تقسیم وظایف و اقداماتی که باید در روز بعد انجام می‌شد، صحبت کردند.

دانشجویان پیش از این، برای شناسایی سفارت وقت زیادی گذاشته بودند. گروهی از آنها در خیابان‌های اطراف سفارت حضور پیدا کرده و رفت‌وآمد‌ها را زیر نظر گرفته بودند.

گروهی دیگر نیز از ساختمان‌های بلند مشرف به محوطه سفارت، بخش‌های مختلف آن را بررسی کرده بودند. حتی تعدادی از دانشجویان با عنوان متقاضی ویزا وارد سفارت شده بودند تا اطلاعات بیشتری از ساختمان‌های داخلی به دست آورند

حالا با اطلاعاتی که به دست آمده بود، دانشجویان به نقشه‌ای برای اجرای برنامه رسیده بودند. در جلسه ۱۲ آبان، ابراهیم اصغرزاده با استفاده از همین اطلاعات، طرحی از محوطه سفارت روی تخته کشید و درباره جزئیات آن با دیگر دانشجویان صحبت کرد.

از طرفی، حجت‌الاسلام موسوی‌خوئینی‌ها که پیش‌تر از نقشه دانشجویان باخبر بود، ارتباط نزدیکی با حاج احمد خمینی، فرزند امام، داشت. دانشجویان می‌خواستند از طریق او نظر امام را درباره اقدام خود بدانند، اما در مشورت با موسوی‌خوئینی‌ها به این نتیجه رسیده بودند که بهتر است تا پیش از اجرای نقشه، موضوع به اطلاع امام نرسد.

 قرار بود پس از آغاز تسخیر، موسوی‌خوئینی‌ها با حاج احمد تماس بگیرد و ازاین طریق امام ره را در جریان بگذارد. بنا بر این شد که اگر امام با اقدام آنها مخالفت کردند، دانشجویان سریعا متوقف شده و از سفارت خارج شوند.

روز بعد یعنی ۱۳ آبان ماه، سالگرد کشتار خونین دانش‌آموزان به دست رژیم پهلوی در سال گذشته بود و امام ره، در پیامی به مناسبت سالگرد این واقعه، از دانش‌آموزان، دانشجویان ومردم خواسته بود در مراسم بزرگداشت ۱۳ آبان حضور پیدا کنند. ایشان در بخشی از پیام خود تأکید کرده بودند که لازم است روحانیون قم، تهران و شهر‌های اطراف در مراسم دانشگاه تهران شرکت کنند و ارسال چنین پیامی از سوی امام برای دانشجویان دلرگم کننده بود و نشانه خوبی تلقی می‌شد.

مسیراصلی راهپیمایی به سمت دانشگاه تهران بود و از خیابان طالقانی، همان خیابانی که سفارت آمریکا در آن قرار داشت، عبور می‌کرد. این موضوع فرصت مناسبی برای دانشجویان فراهم می‌کرد تا در میان جمعیت راهپیمایان حرکت کنند و خودشان را راحت‌تر به سفارت برسانند صبح ۱۳ آبان، دانشجویان طبق قرار قبلی در دانشگاه‌های پلی‌تکنیک و تهران حاضر شدند.

در این جلسات، نقشه برای دانشجویانی که تازه به گروه پیوسته بودند توضیح داده شد و آخرین هماهنگی‌ها صورت گرفت حالا دیگر همه‌چیز برای اجرای نقشه آماده بود. روز موعود فرا رسیده بود و دانشجویان باید تصمیمشان را بالاخره، عملی می‌کردند.

اینجا سفارت نیست ...

صبح ۱۳ آبان ۱۳۵۸، حدود ساعت ۱۰ و ۳۰ دقیقه، دانشجویان طبق برنامه قبلی از دیوار‌های سفارت آمریکا بالا رفتند و با باز کردن زنجیر‌های در ورودی، وارد محوطه سفارت شدند. بیرون سفارت، مردمی حضور داشتند که برای شرکت در راهپیمایی ۱۳ آبان به خیابان‌ها آمده بودند و با دیدن این صحنه، به استقبال دانشجویان رفتند و شروع به تشویق و سر دادن شعار‌های ضدآمریکایی کردند

با این حال، دانشجویان نمی‌خواستند افراد دیگری در اجرای نقشه دخالت کنند. به همین دلیل، همان گروه‌های از پیش تعیین‌شده وارد سفارت شدند و گروهی دیگر نیز مسئولیت پیدا کردند که در بیرون بمانند، مردم را در جریان اقدام خود قرار دهند و اجازه ندهند افراد متفرقه وارد سفارت شوند.

پس از آن یکی از دانشجویان حاضر در این ماجرا، پس از ورود دانشجویان، در مقابل سفارت درب سفارت ایستاده بود و ماجرا را بای مردم توضیح داد تا همه بداند که سفارت را چه کسی تسخیر کرده است محوطه سفارت آمریکا بسیار بزرگ بود و ساختمان‌های متعددی در آن قرار داشت.

اینجا سفارت نیست /دانشجویان چرا و چگونه سفارت آمریکا را تسخیر کردند؟

دانشجویان طبق تقسیم‌بندی قبلی به گروه‌های مختلفی تقسیم شدند و هر گروه به سمت یکی از ساختمان‌ها حرکت کرد. گروهی مسئول ساختمان ویزا شدند، گروهی به سمت ساختمان‌های اداری رفتند و تعدادی دیگر نیز خود را به ساختمان اصلی رساندند ساختمانی که بعد‌ها به ساختمان اسناد معروف شد.

اما ورود به همه ساختمان‌ها به این آسانی نبود. آمریکایی‌ها به‌محض اطلاع از ورود دانشجویان، در‌های ساختمان اصلی را بسته بودند و تفنگداران مسلح از ورود آنها جلوگیری می‌کردند. در‌های فولادی و پنجره‌های محافظت‌شده این ساختمان باعث شده بود دانشجویان برای چند ساعت نتوانند وارد آن شوند در همین فاصله، مشخص شده بود که حدس دانشجویان درست بوده اینجا فقط یک سفارت نیست کارکنان سفارت در پشت درب ها‌ی آهنی صعب العبور تلاش کردند تا همه‌ی اسناد و مدارک محرمانه سفارت را از بین ببرند. آنها بخشی از اسناد را داخل دستگاه‌های خردکن می‌ریختند و مدارک و میکروفیلم‌ها را نابود می‌کردند تا به دست دانشجویان نیفتد.

پس از چند ساعت، دانشجویان زمانی موفق شدند که به این اتاق هاراه پیدا کنند که حجم زیادی از مدارک واسناد جاسوسی آمریکااز ایران در آن اتاق‌ها نابود شده بود بخش کوچی از این اسناد سالم مانده بود و البته همان تعداد کم هم ثابتمی کرد که اینجا یک لاننه جاسوسی بوده است و نه یک سفارت رضا سیف‌اللهی، از دانشجویان پیرو خط امام، بعد‌ها درباره این اتفاق گفته بود که آمریکایی‌ها در فاصله ورود دانشجویان به سفارت تا رسیدن آنها به ساختمان اصلی، فرصت پیدا کرده بودند بخش زیادی از اسناد را با دستگاه‌های مخصوص پودر کنند متاسفانه امکان بازسازی این اسنادوجود نداشت.

ا این حال، هنوز کسی نمی‌دانست اسناد باقی‌مانده چه اطلاعاتی در خود دارند و قرار است در روز‌های آینده چه چیز‌هایی از دل این مدارک بیرون بیاید

دانشجوی خط امام بر تو درود بر تو سلام

عملیات با موفقیت به پایان رسیده بود. امریکایی‌ها خیلی زود تسلیم شدند و دانشجویانحدود ۲۵ نفر از کارکنان جاسوس خانه آمریکا را دستگیر کردند. آنها به چشم برخی از بازداشت‌شدگان چشم‌بند زدند و آن‌ها را در اتاق‌های سفارت حبس کردند

خبر ورود دانشجویان به سفارت آمریکا خیلی زود مانند بمب صدا کرد و به رسانه‌های داخلی و خارجی رسید. حالا دانشجویان در سفارت تحصن کرده بودند و منتظر واکنش امام خمینی ره بودند. آنها از کاری که انجام داده بودند رضایت داشتند، اما هنوز نمی‌دانستند امام چه واکنشی نشان خواهند داد و آیا از تصمیم آنها حمایت خواهند کرد یا نه.

در بیرون سفارت نیز جمعیت زیادی از مردم تجمع کرده بودند و با سر دادن شعار‌های ضدآمریکایی، از اقدام دانشجویان حمایت می‌کردند. خبر آن‌قدر سریع در شهر پیچیده بود که مردم از نقاط مختلف تهران خود را به خیابان طالقانی می‌رساندند تا از نزدیک شاهد اتفاقات باشند ماجرا تاصبح روز بعد ادامه پیدا کرد و همچنان مردم از این اقدام دانشجویان حمایت می‌کردند اوایل صبح ۱۴ آبان جمعیت زیادی در اطراف سفارت تجمع کرده بودند و با شعار دانشجوی خط امام، بر تو درود، بر تو سلام، از اقدام آنها حمایت می‌کردند.

اینجا سفارت نیست /دانشجویان چرا و چگونه سفارت آمریکا را تسخیر کردند؟

در همین شرایط، حجت‌الاسلام موسوی‌خوئینی‌ها که خود را به سفارت رسانده بود، با حاج احمد خمینی در قم تماس گرفت و او را در جریان ماجرا قرار داد. قرار بود حاج احمد موضوع را به اطلاع امام برساند و پاسخ ایشان را به دانشجویان منتقل کند موسوی‌خوئینی‌ها بعد‌ها درباره آن لحظات گفته بود که دانشجویان با نگرانی منتظر پاسخ امام بودند و در فاصله تماس حاج احمد با امام، گویی نفس‌ها در سینه‌هایشان حبس شده بود.

پس از چند دقیقه، حاج احمد خمینی پاسخ امام را به موسوی‌خوئینی‌ها منتقل کرد. امام فرموده بودند: خوب جایی را گرفتید، محکم نگه دارید شنیدن این پاسخ، موجی از خوشحالی در میان دانشجویان به راه انداخت. آنها که تا آن لحظه نگران واکنش امام بودند، حالا اطمینان پیدا کرده بودند که اقدامشان مورد حمایت ایشان قرار گرفته است.

اما ماجرا به همین‌جا ختم نشد. روز بعد، ۱۴ آبان ۱۳۵۸، حدود ساعت ۳ و ۴۰ دقیقه بعدازظهر، حاج احمد خمینی شخصاً به سفارت آمد حضور فرزند امام در سفارت بازتاب زیادی پیدا کرد. او در جمع خبرنگاران نیز از اقدام دانشجویان حمایت کرد و آن را بازتاب خواسته مردم ایران دانست.

اما ماجرا درست از فردای آن روز آغاز شد. تسخیر سفارت آمریکا تنها بخش اول و البته مهم این ماجرا بود و از آن پس، نوبت به پیامد‌های این اتفاق رسید. آمریکایی‌ها که به‌شدت از این اقدام خشمگین بودند، حالا برای بازگرداندن گروگان‌های خود دست به هر کاری می‌زدند.

در این میان، چهره واقعی آمریکا بیش از گذشته آشکار شد و دانشجویان ایرانی با اقدامی که شاید در ابتدا تصور نمی‌کردند تا این اندازه تأثیرگذار باشد، جهان را تکان دادند و اتفاقات بزرگی را رقم زدند اتفاقاتی که آثار آن تا سال‌ها بعد باقی ماند

پربازدیدترین آخرین اخبار