برزگری مطرح کرد

حرکت پول به سمت فعالیت‌های غیرمولد با تاخیر در اجرای مالیات بر عایدی سرمایه

رئیس مرکز تنظیم مقررات سازمان امور مالیاتی با بیان اینکه در نتیجه اجرای قانون پایانه‌های فروشگاهی فعالیت‌های اقتصادی شفاف خواهد شد، گفت: پول هوشمند است در صورتی که بستر اجرایی مالیات برعایدی فراهم نشود، ممکن است به سمت فعالیت‌های غیراقتصادی حرکت کند.

کد خبر: ۱۰۱۰۸۸۲

دوشنبه - ۲۶ ارديبهشت ۱۴۰۱ / May 16, 2022

به گزارش گروه اقتصادی خبرگزاری دانشجو، محمد برزگری رئیس مرکز تنظیم مقررات سازمان امور مالیاتی در نشست علمی که با موضوع واکاوی مالیات بر عایدی سرمایه برگزار شد، گفت: باید وارد فضای عملیاتی شویم، اگر در بسیاری از کشور‌های همسایه ما مالیات بر عایدی سرمایه وجود ندارد، آیا می‌توانیم بگوییم که سرمایه‌گذاران کشور سرمایه‌ها را از کشور خارج خواهند کرد یا اینکه سرمایه‌گذاران به سمت بازار املاک خواهند رفتند؟

وی افزود: معمولا در پژوهش‌ها برخی مولفه‌ها ثابت در نظر گرفته می‌شود تا در نهایت به نتجیه برسند، اما در برخی مواقع متغیر‌ها آنقدر مهم هستند که اگر آن‌ها را تاثیر دهیم اختلاف قابل توجهی در نتیجه حاصل می‌شود. در جواب این سوال که چرا طلا، خودرو و ارز در کشور‌های دیگر شامل مالیات بر عایدی سرمایه نیستند باید گفت که آن‌ها مالیات عملکرد دارند و این موارد شامل مالیات می‌شود، اما به دلیل ملاحظاتی که این مالیات در کشور دارد، طلا، ارز و خودرو شامل آن نمی‌شوند.

برزگری با بیان اینکه در مورد ضرورت اولیه عایدی سرمایه کسی بحثی ندارد، گفت: هدف اصلی این طرح (فارغ از نرخ‌های تعیین شده) این است که ما افراد را به جای سوداگری به سمت فعالیت‌های مولد سوق دهیم. یک راهکار این است که بگوییم که کسی حق ندارد در بازار‌های غیر مولد فعالیت کند، مانند سال ۱۳۹۱ که اعلام شد، خرید و فروش ارز مصداق قاچاق است. اما این موضوع کار کرده درستی نداشت در نتیجه مالیات برعایدی سرمایه می‌تواند ریسک سوداگری را افزایش دهد و کسی که این کار را انجام دهد نیز باید این ریسک را نیز بپذیرد.

وی تاکید کرد: در سال ۱۳۹۸ قانون پایانه‌های فروشگاهی در مجلس تصویب شد و قرار بر این بود که تا خرداد ماه ۱۴۰۰ اجرا شود، اما به دلایل مختلفی این اتفاق همچنان رخ نداده و اجرای این قانون عملیاتی نشده است. امیدوار هستیم در چند ماه آینده این قانون به مرحله اجرا برسد.

رئیس مرکز تنظیم مقررات سازمان امور مالیاتی با بیان اینکه جامعه هدف این قانون فعالان تجاری هستند و اشخاص غیر تجاری اصلاً در شمول این قانون نیستند، گفت: با توجه به آغاز اجرای قانون پایانه‌های فروشگاهی در سال جاری، کلیه فعالیت‌های اشخاص حقوقی شفاف خواهد شد. امروز در بسیاری از محافل اقتصادی گفته می‌شود هم‌اکنون برابر همان مبالغی که مالیات دریافت می‌شود، فرار مالیاتی داریم. اما باید توجه داشت که سرمایه گذاری در ملک، ارز، طلا و خودرو نیز وجود دارد. در صورتی که سامانه پایانه فروشگاهی اجرا شود، از فرار مالیاتی در فعالیت‌های اقتصادی کاسته خواهد شد. در حقیقت با افزایش شفافیت امکان فرار مالیاتی کاهش پیدا می‌کند به این معنا که به شدت ریسک اشخاص تجاری رشد می‌کند.

وی افزود: هر چقدربخشتجاری شفاف‌تر شود و فرار مالیاتی کاهش پیدا کند، سرمایه‌گذار و پول‌هوشمند حرکت به سمت بازار‌هایی مانند خودرو و ملک را آغاز خواهد کرد چرا که ریسک فعالیت تجاری افزایش یافته است.

برزگری ادامه داد: وقتی فعالیت‌های تجاری شفاف و بستر اجرایی قانون پایانه‌های فروشگاهی با اصلاح‌های بعدی که در حال حاضر مجلس شورای اسلامی بررسی می‌کند تسهیل شود، منابع درآمدی، دارایی و اموال اشخاص به صورت کامل معین خواهد شد به این معنا که اگر فردی ۱۰۰ واحد فعالیت داشته باشد کلیه ۱۰۰ واحد به واسطه اطلاعاتی که در پایانه اطلاعاتی پایانه فروشگاه ثبت می‌شود، شفاف خواهد بود. قسمتی از این درآمد‌ها حاصل فعالیت تجاری است. به طور مثال در نظر می‌گیریم که ۵۰ درصد فعالیت تجاری است، اما در مورد ۵۰ درصد دیگر باید پرسید که کشور‌های دیگر چگونه برخورد می‌کنند؟ یا باید این ۵۰ درصد را معاف از مالیات اعلام کنیم یا اینکه بگوییم فعالیت‌های غیرتجاری مانند خرید و فروش املاک و ارز نیز مشمول مالیات است.

وی افزود: در حقیقت با اصلاح قانون پایانه‌های فروشگاهی هم فعالیت‌های تجاری و هم فعالیت‌های غیر تجاری مورد توجه قرار می‌گیرد. در صورتی که فردی فعالیت‌های شفافی نداشته باشد نیز باید برود و مالیات هدیه بدهد. معافیت‌های حداقلی نیز در این حوزه در نظر گرفته خواهد شد.

رئیس مرکز تنظیم مقررات سازمان امور مالیاتی با بیان اینکه ضرورت مطالعات کشور‌های دیگر وجود دارد، اما از سوی دیگر روند فعلی مالیات در کشور، ضرورت مالیات بر عایدی سرمایه را افزایش می‌دهد، گفت: با توجه به این موارد باید شرایطی را در نظر بگیریم اقدامات ما سبب حرکت پول هوشمند به بازار دیگری نشود. باید به گونه‌ای آربیتراژ (کسب سود از تفاوت قیمت هم‌زمان یک دارایی بین دو یا چند بازار) بین فضا‌های اقتصادی تعیین کنیم که کسی که فعالیت تولیدی دارد، سرمایه خود را حرکت ندهد و به سمت سوداگری نرود. در نتیجه نرخ‌های مالیات بر عایدی سرمایه این چنین تدوین شده است تا جلوی حرکت سرمایه گذاری از تولید به بخش سوداگری را بگیرد.

وی گفت: پس از بحث مالیات بر عایدی سرمایه باید به سمت مالیات بر مجموع درآمد اشخاص حرکت کنیم در این صورت می‌توان مالیات بر شرکت‌ها را کاهش داد، در این حالت عایدی سرمایه نیز در دل مالیات بر درآمد شخص وجود خواهد داشت و در این شرایط ممکن است لازم باشد در چند سال آینده اصلاحی در قوانین مالیاتی کشور داشته باشیم.

برزگری با بیان اینکه بخشی از معافیت‌هایی که در طرح مالیات بر عایدی سرمایه دیده شده مربوط به اقتصاد سیاسی و بخشی نیز مربوط به سنت‌ها و فرهنگ کشورمان است، گفت: به همین دلیل برخی معافیت‌ها شرایط خانواده دیده شده است.

وی تاکید: در بحث پایانه‌های فروشگاهی امروز بالای ۸ میلیون دستگاه کارتخوان به سامانه پایانه‌های فروشگاهی متصل شدند. در حال حاضر با توجه به همکاری بانک مرکزی هر کسی بیشتر از یک سقف مشخص گردش حساب داشته باشد به عنوان فعال اقتصادی در نظر گرفته می‌شود. وقتی یک فعال مالیاتی می‌خواهد فرار مالیاتی داشته باشد، در واقع یک ریسک بسیار زیادی را می‌پذیرد. تلاش سازمان مالیاتی این است که افرادی که شفاف عمل می‌کنند را با استفاده از مشوق‌های موجود حمایت کند و در مورد افرادی که فرار می‌کنند نیز آنقدر ریسک را بالا ببرد که اساساً افراد به این سمت حرکت نکند.