عضو هیئت علمی دانشگاه شهید بهشتی:

ضرورت بررسی فاجعه‌ متروپل از منظر حقوق عمومی بیشتر احساس می‌شود

عضو هیئت علمی دانشگاه شهید بهشتی: جان انسان‌ها بایستی برای ما اهمیت اولیه و ویژه‌ای داشته باشد و حق حیات از اولین جلوه‌های کرامت انسانی است.

کد خبر: ۱۰۱۹۱۳۸

شنبه - ۱۱ تير ۱۴۰۱ / July 02, 2022

به گزارش خبرنگار گروه استان‌ها خبرگزاری دانشجو، نشست دیگری از سلسله نشست‌های بحران در خوزستان "روایت متروپل" به همت انجمن علمی حقوق دانشگاه اهواز به صورت مجازی برگزار شد.

این سلسله نشست‌ها به همت انجمن علمی- دانشجویی حقوق دانشگاه شهید چمران اهواز و نیز با همکاری انجمن حقوق شناسی، دبیرخانه عدالت ترمیمی دانشگاه تربیت مدرس و کانون وکلای دادگستری خوزستان، با هدف تحلیل و بررسی فجایع این چنینی و نیز ارائه راهکار‌های علمی برای جلوگیری ازتکرار این گونه فجایع  در حال برگزاریست.

در اولین نشست به بررسی فاجعه متروپل از منظر حقوق ساخت و همچنین ابعاد فنی و مهندسی این فاجعه پرداخته شد، دومین نشست از این سلسله نشست‌ها  شب گذشته و با حضور محمد جلالی، عضو هیئت علمی دانشکده حقوق دانشگاه شهید بهشتی، و با موضوع بررسی فاجعه متروپل از منظر حقوق عمومی برگزار شد.

محمد جلالی در مقدمه با اشاره به آسیب شناسی این مسائل گفت: احتمال رخ دادن حوادث این چنینی در هرکجای دنیا وجود دارد، اما تکرار و تواتر این حوادث نشان از نارسایی‌هایی دارد که نیازمند اصلاح و بررسی است؛ گرچه پس ازچنین  فجایعی، اساتید دانشگاه و نیز متخصصان به گونه‌های مختلفی این فجایع را آسیب شناسی و ریشه یابی میکنند؛ و راه کار‌هایی ارائه میدهند؛ اما اراده‌ای نیز بایستی برای به فعلیت رساندن این راهکار‌ها وجود داشته باشد.

عضو هیئت علمی دانشکده حقوق دانشگاه شهید بهشتی ادامه داد: اگرچه چنین فجایعی بایستی از مناظر مختلف بررسی گردند، اما ضرورت بررسی فاجعه‌ای نظیر متروپل، از منظر حقوق عمومی بیشتر احساس می‌شود؛ چرا که حقوق عمومی این امکان را میدهد تا علاوه بر یک نگاه کلی، نگاهی جزئی‌تر هم به فاجعه متروپل داشته باشیم و این ویژگی خاص حقوق عمومی امکان بررسی و در نهایت ارائه راهکار‌های جامع تری را به متخصصان می‌دهد.

وی در ادامه به برخی از مبانی حقوق عمومی مرتبط با این فاجعه پرداخت و بیان کرد: جان انسان‌ها بایستی برای ما اهمیت اولیه و ویژه‌ای داشته باشد و حق حیات از اولین جلوه‌های کرامت انسانی است و نباید حتی بواسطه رنگ پوست، جنسیت، جغرافیا و ...  تفاوتی میان انسان‌ها  برای بهره مندی از  این حق متصور باشیم؛ و تبعا این کرامت انسانی باید در همه حال و توسط همه، محترم شمرده شود؛ و مراجع ذی صلاح و نیز دستگاه‌های اجرایی و مدیریتی تصمیم گیری‌های خود را با این قالب شکل دهند.

عضو هیئت علمی دانشگاه شهید بهشتی درباره حاکمیت قانون عنوان کرد: تصمیمات و نیز فعالیت‌ها بایستی تحت لوای قانون باشند و به جای توجه به مصالح و منافع شخصی و موردی، حرف آخر و نیز تصمیم نهایی باید با توجه به قانون اتخاذ گردد و فاصله گرفتن از حاکمیت قانون مشکلات عدیده‌ای برای ما ایجاد میکند؛ ریشه‌های فاجعه متروپل را بواسطه عدم رعایت ضوابط، معیار‌ها و استانداردها، میتوان در خروج از مفهوم حاکمیت قانون جست و جو کرد.

وی افزود: نه تنها در فاجعه متروپل؛ بلکه در هیچ فاجعه این چنینی، کسی نباید از دادرسی مصون باشد، و هرکس و در جایگاهی در بروز چنین فاجعه‌ای قصور و تقصیری داشته است باید محاکمه گردد و آراء دادگاه علاوه بر اینکه باید مستند و مستدل، بلکه بایستی موجه نیز باشند و موجب اقناع جامعه و افکارعمومی شوند و باید امیدوار بود که در  فرآیند دادرسی فاجعه متروپل این مهم رعایت گردد.

محمد جلالی عضو هیئت علمی دانشگاه شهید بهشتی در ادامه به مباحث منتهی به حقوق اداری پرداختند و با ارائه راهکار‌هایی توضیح داد: نارسایی‌هایی در حوزه حقوق اداری، از موارد دخیل در بروز  فاجعه متروپل می‌باشد؛ یکی از کارکرد‌های حقوق اداری نظم عمومی می‌باشد، نظم عمومی مشتمل بر مواردی چون امنیت، بهداشت و آسایش شهروندان است و در صورت فقدان یکی از این موارد نظم عمومی بر هم میخورد و نشان می‌دهد که اداره کارکرد مطلوب و صحیح خود را نداشته است؛ در این شرایط، مفهومی، چون پلیس اداری می‌تواند نظم عمومی را در ابعادی مختلفی، چون اداره و شهروند و نیز توازن  بین این دو، ساختارمند کند البته سلسله مراتب و صلاحیت‌های مرتبط با پلیس اداری باید به درستی به طور روشنی تبیین و تفویض شوند تا مقامات صالح در جای خود امر کنند، مجازات کنند و دستور دهند؛ مقامات پلیس اداری باید اولا محدود و دوما مشخص باشند. می‌توان به وضوح نتایج فقدان این موارد را در حوادثی، چون متروپل مشاهده کرد.

عضو هیئت علمی دانشکده حقوق دانشگاه شهید بهشتی ضمن اشاره به بحث صلاحیت گفت: نکته‌ای که نیازمند توجه ویژه می‌باشد مشخص نمودن صلاحیت هاست، امروزه با وجود این که در کشورمان شاهد فعالیت نهاد‌ها و مراجع زیادی هستیم، اما صلاحیت‌های آنان به درستی تبیین نشده اند و این امر نه تنها برای مردم، بلکه حتی برای متخصصان هم می‌تواند عملکرد و صلاحیت‌های آنان را  گنگ و مبهم نشان دهد.

وی در انتهای مباحث خود تصریح کرد: گاهی با وجود این که به طور دقیق ساختار‌ها و نهاد‌های مسئول و نیز متولیان مشخص نیستند اما  با اهدافی چون رفاه، توجه به اقتصاد و نیزسَبُک کردن فرآیندها، ساختار‌های اضافی نیز بر سیستم بار می‌شود و نهایتا این پیچیدگی‌ها وضعیتی را ایجاد میکند که موجب تکرار دائمی این فجایع و آسیب به جان و مال مردم میگردد و همین تکرار دائمیست که روح انسان را آزرده میکند و زندگی همه ما را تحت تاثیر خود قرار می‌دهد.

سلسله نشست‌های بحران درخوزستان، روایت  متروپل، روز شنبه مورخ ۱۱ تیرماه با بررسی این فاجعه از منظر عدالت ترمیمی و عدالت کیفری ادامه می‌یابد.