سازمان ملل متحد مطرح کرد

هشدار رشد قیمت‌ها و بحران غذا در جهان/ سال آینده بدتر هم می‌شود

سازمان ملل متحد درباره رشد قیمت‌ها و بحران غذا در جهان به واسطه شیوع پاندمی کووید ۱۹، جنگ روسیه و اوکراین و تغییرات آب و هوایی هشدار داد.

کد خبر: ۱۰۳۵۳۱۵

سه‌شنبه - ۱۲ مهر ۱۴۰۱ / October 04, 2022

به گزارش گروه اقتصادی خبرگزاری دانشجو به نقل از «ژئوپالتیکس»، جهان به سمت شرایط بی‌سابقه‌ای از نظر افزایش قیمت مواد غذایی پیش می‌رود که افزایش شدید قیمت‌ها کشور‌های جهان را تحت تأثیر جدی قرار داده است.

قیمت محصولات غذایی در کشور‌ها بسیار بالاست و باعث شده تورم در نقاط مختلف جهان نیز بالا باشد، به طوری که برنامه غذای جهانی ملل متحد برآورد کرده که ۳۴۵ میلیون نفر در ۸۲ کشور جهان در حال حاضر با ناامنی غذایی مواجهند که حدود ۵۰ میلیون نفر آن در ۴۵ کشور جهان در آستانه قحطی یا شبه قحطی هستند و ۸۸۲ هزار نفر به بحران غذایی وارد شده اند.

هشدار برای بحران غذایی از سوی ملل متحد

سازمان غذا و کشاورزی و برنامه غذایی ملل متحد، اخیرا هشداری درباره بحران غذا در جهان به واسطه تاثیرات و عواقب شیوع پاندمی کووید ۱۹، شوک‌های شدید اقتصادی و تغییرات آب و هوایی داده‌اند که از نظر آن‌ها به شدت بخش غذا، کشاورزی، انرژی و سیستم‌های مالی جهان را تحت تأثیر قرار داده است.

مروری بر بحران غذایی

بر اساس این گزارش گرسنگی و سوءتغذیه همچنان رو به افزایش است به طوری که ۸۲۳ میلیون نفر در جهان در سال ۲۰۲۱ از گرسنگی رنج می‌بردند، اما اکنون جنگ روسیه و اوکراین این شرایط را تشدید کرده است. این دو کشور در مجموع ۳۰ درصد گندم، ۷۰ درصد روغن و ۲۰ درصد ذرت جهان را تامین می‌کنند. حدود ۵۰ کشور به صادرات روسیه و اوکراین وابسته‌اند و ۳۰ درصد غلات‌شان را از آن‌ها تامین می‌کنند. حدود ۲۰ کشور، ۵۰ درصد وارداتشان را از این‌ها انجام می‌دهند. علاوه بر این روسیه یکی از صادرکنندگان بزرگ کود‌های شیمیایی در جهان است که افزایش قیمت آن تأثیر مضاعفی در رشد قیمت محصولات کشاورزی و غذایی داشته است. نهاده‌ها بخش مهمی از هزینه‌های تولید محصولات کشاورزی را تشکیل می‌دهند و هر گونه افزایش قیمت آن‌ها هزینه‌های تولید را بیشتر می‌کند. پیش‌بینی برای سال آینده هم همچنان تیره و تار است.

امسال ۵۰ میلیون نفر به گرسنگان جهان اضافه می‌شود

بر اساس این گزارش جنگ اوکراین باعث شده که به تعداد گرسنگان جهان در سال ۲۰۲۲ حدود ۵۰ میلیون نفر دیگر اضافه شود. از آنجا که قیمت مواد غذایی همچنان رو به افزایش است، ۱۹ میلیون نفر دیگر نیز احتمال دارد تا سال ۲۰۲۳ وارد جمع گرسنگان جهان شوند.

بر اساس این گزارش شرایط فعلی امنیت غذایی در جهان اوضاع مناسبی ندارد و احتمالا بدتر از این هم بشود. بازار‌های جهانی با افزایش فشار قیمت به دلیل اختلال در عرضه مواجه هستند. از سوی دیگر گرانی سوخت هزینه کود شیمیایی را افزایش داده است. کشور‌های صادرکننده هم محدودیت‌های صادراتی و تجاری برای محصولات خود وضع کرده‌اند تا به نوعی از تامین نیاز داخل کشورشان مطمئن شوند.

جزئیات سیاست‌های ممنوعیت صادرات کشور‌ها

۱۵ سپتامبر ۲۰۲۲ حدود ۲۱ کشور برای ۳۰ محصول کشاورزی و غذایی ممنوعیت صادراتی تعریف کردند و ۶ کشور هم برای ۱۱ محصول محدودیت صادرات اعمال کردند. همه این‌ها با هدف برداشتن فشار قیمتی برای مردم کشورهایشان انجام می‌شود.

بر اساس این گزارش هند یکی از بزرگ‌ترین صادرکنندگان جهان و دومین کشور بزرگ تولیدکننده گندم ممنوعیت صادراتی برای برنج‌های شکسته و گندم اعمال کرد و همچنین برای برنج سفید هم ۲۰ درصد عوارض تعیین کرد.

همچنین تایلند و ویتنام نیز برای همکاری به افزایش قیمت برنج در بازار‌های جهانی موافقت کردند.

کشور‌هایی مانند صربستان، قزاقستان، جمهوری کوزوو و مصر محدودیت‌های صادراتی برای گندم اعمال کردند تا حداقل برای سال جاری از تامین نیاز داخلی‌شان اطمینان حاصل کنند. آرژانتین به عنوان بزرگ‌ترین صادرکننده روغن سویا در جهان صادرات سویای روغنی و خوراکی را ممنوع کرد. از سوی دیگر اندونزی به عنوان بزرگ‌ترین صادرکننده روغن پالم صادرات این محصول را ممنوع کرد.

بازتاب اعمال عوارض صادراتی ایران روی محصولات جالیزی در جهان

ایران به عنوان بزرگ‌ترین تامین‌کننده میوه و سبزی، محدودیت‌های صادراتی برای بادمجان و گوجه فرنگی در نظر گرفت. ترکیه عمده‌ترین صادرکننده گوشت هم محدودیت‌هایی برای صادرات گوشت گاو، بز، کره و روغن‌های خوراکی در نظر گرفت. مالزی هم صادرات جوجه را پس از اختلال عرضه در این کشور متعاقب جنگ روسیه و اوکراین متوقف کرد.

این موجی از محدودیت‌ها برای صادرات محصولات غذایی تقریبا یک پنجم کالری جهان را تحت تأثیر قرار می‌دهد که تقریبا از سال ۲۰۰۸ و پس از بحران غذایی تاکنون دو برابر شده است. در کنار جنگ اوکراین تغییرات آب و هوایی نتایج زیانباری برای تولید محصولات غذایی در جهان ایجاد کرده، وقوع انواع سیل که اخیرا در پاکستان هم رخ داد و خشکسالی‌های بزرگ که در شاخ آفریقا همچنان بر تولید غذا تأثیر منفی می‌گذارد، ضمن اینکه اختلال در عرضه هم به شوک قیمت‌ها دامن می‌زند.

بر اساس اعلام بانک جهانی تورم غذا در جهان در سال ۲۰۲۲ به بیشترین میزان رسیده، حدود ۹۴ درصد کشور‌های با درآمد پایین، ۸۹ درصد کشور‌های با درآمد متوسط روبه پایین و ۸۹ درصد کشور‌های متوسط رو به بالا، تورم بیش از ۵ درصد را نسبت به سال گذشته دارند.

کاهش عرضه مواد غذایی و در کنار آن افزایش شدید تورم جهان را به سمت بحران گرسنگی بی‌سابقه‌ای پیش می‌برد. در حال حاضر خطرات جدی و چندجانبه برای وقوع قحطی در جهان شکل گرفته که احتمال دارد حتی در سال ۲۰۲۳ هم شدیدتر شود. بحران غذایی به طور وحشتناکی بر کشور‌های جنوب و شرق آفریقا تأثیر می‌گذارد که این تأثیرات به ویژه در جنوب سودان و جمهوری کنگو، سومالی، اتیوپی، شدیدتر است و روز به روز وخیم‌تر می‌شود.

نقش رهبران جهانی در کاهش اثرات گرسنگی

بر اساس این گزارش رهبران جهان اقدامات جدی را برای جلوگیری از بحران غذایی که در آینده نزدیک محتمل است در نظر گرفتند، از آنجایی که جنگ در اوکراین عرضه مواد غذایی در جهان را مختلف کرده روسیه و اوکراین توافق کردند که صادرات غلات از طریق دریای سیاه انجام شود. این اقدام با میانجیگری ترکیه و با حضور نماینده سازمان ملل متحد در ۲۲ جولای ۲۰۲۲ صورت گرفت.

بانک جهانی هم اعلام کرده حمایت مالی ۳۰ میلیارد دلاری طی ۱۵ ماه در حوزه‌های کشاورزی، تغذیه، حوزه اجتماعی، آب در نظر گرفته، در ماه می‌بانک جهانی و گروه G۷ گرد هم آمدند تا کاتالیزوری برای یک اقدام فوری برای مقابله با بحران غذایی و گرسنگی در جهان پیدا کنند. رهبران گروه G۷ اعلام کردند که ۴.۵ میلیارد دلار برای مبارزه با ناامنی غذا در جهان اختصاص دادند. اتحادیه اروپا که عمدتا کشور‌های واردکننده غذا هستند، به شرکای تجاری خود هشدار دادند که سیاست‌های محافظه‌کارانه تجاری که عمدتا تجارت مبتنی بر اعمال عوارض است در برابر تجارت غذایی اتخاذ نکنند.