یادداشت/

پیوند نسل جدید با عاشورا

حادثه عاشورا را می توان شناسنامه مکتب تشیع نام برد؛ گرچه تشیع به عنوان یکی از گرایش های اصلی اسلام اصول و انگاره های متعدد و مهمی چون ولایت، امامت، غدیر، رمضان، عرفه، قربان، مهدویت و ... دارد، اما هیچ واقعه و رویدادی همچون حادثه کربلا و قیام عاشورا به تاریخ، هویت و ابعاد مختلف زندگی شیعیان گره نخورده است.

کد خبر: ۱۰۸۷۷۶۱

شنبه - ۳۱ تير ۱۴۰۲ / July 22, 2023

به گزارش گروه اجتماعی خبرگزاری دانشجو؛ کبیری رییس مرکز اطلاع رسانی شورای شهر می گوید: بی جهت نیست که در سال‌های گذشته نحوه مقابله دشمن با نظام و حاکمیت تغییر کرده و از موضوعات صرفا سیاسی یا اقتصادی به مباحث هویتی و اعتقادی تغییر یافته است، یعنی اگر در گذشته اپوزیسیون و دشمنان نظام، با استناد به آمارسازی‌های اقتصادی و سیاسی و رفاه جامعه تلاش داشتند نظام را با بحران مشروعیت مواجه کنند، در چند سال گذشته نوک پیکان حملات دشمن به سمت آموزه‌های مذهبی و دینی همچون حجاب، غدیر، عاشورا و کلیت دین و نظام اسلامی بوده است، لذا به نظر می‌رسد دشمنان نظام دریافه اند برای ضربه زدن به نظام باید مفاهیمی همچون عاشورا، غدیر، حجاب، ولایت و ... را کم رنگ جلوه داد.

واقعیت آن است که پیوند عاشورا و مردم یک پیوند عمیق، دیرینه و پایدار است، این پیوند ریشه در تاریخ و بطن جامعه دارد و حتی نمی‌توان انکار کرد مفاهیمی همچون ولایت، غدیر، تشیع، عاشورا و ... تا چه اندازه در استقرار و شکل گیری نظام فعلی نقش داشته اند و قرن‌ها رسوخ چنین مفاهیمی در سال ۵۷ باعث استقرار این نظام شد، لذا باید توجه داشت تضعیف این مفاهیم و تلاش دشمن متوجه این اصول است و در این فقره دشمن به درستی دریافته است، برای ضربه زدن به نظام باید به اعتقادات و اصول فکری و مذهبی مردم ضربه بزند، در چنین شرایطی افرادی که با دغدغه‌های مذهبی در کنار اپوزیسیون قرار می‌می گیرند باید متوجه باشند در قضاوت تاریخ در کدام اردوگاه قرار خواهند گرفت. در چنین شرایط خطیری آیا باید به تقویت پیوند حکومت و جامعه از طریق آموزه‌های مذهبی پرداخت یا خلاف آن عمل کرد؟

یکی از دلایل مهم پیوند جامعه با حادثه کربلا این است که کودکان و نوجوانان از همان کودکی با ایام محرم و عزاداری اباعبدالله آشنا می‌شوند و این پیوند علاوه بر پیوند عاطفی، تاثیرات قابل تاملی در شخصیت، افکار، رفتار و منش آن‌ها دارد و غالبا همین رابطه در دوران بزرگسالی و کهنسالی هم تداوم دارد، از این رو آشنایی کودکان و نوجوانان با حادثه عاشورا از اهمیت زیادی برخوردار است، بدیهی است در کنار ضرورت آگاهی بخشی، شناخت و انتقال دقیق و صحیح معارف عاشورا و حادثه کربلا، شکل برگزاری مراسم، ابزار و الات، نحوه عزاداری و مسائلی از این قبیل در جذب نوجوانان و جوانان اهمیت بسزایی دارد، نمی‌توان توقع داشت یک کودک یا نوجوان همانند یک فرد بزرگسال یا میانسال پای روضه بنشیند، سخنرانی‌های مختلف را گوش کند و با سبک و سیاق میانسالان به عزاداری بپردازد، از این رو یکی از نکات مهم زنده نگه داشتن گفتمان کربلا، توجه به همین ظرایف و مسائل است که هرگونه تصمیم، تغییر و تحولی در هر کدام از ابعاد عزاداری باید متناسب با مقتضیات سنی، روحی، روانی و شرایط زمانی و مکانی باشد.
تردیدی نیست اصل حادثه عاشورا همان حق طلبی، آزادی خواهی، دفاع از مظلوم، مقاومت در برابر ظلم و ظالم، ایثار و از خودگذشتگی، امر به معروف و نهی از منکر است، اما نمی‌توان این آموزه‌ها را به صورت یکسان به همه نسل‌ها منتقل کرد، لذا باید این اصول با تاکتیک‌های مختلف در نسل‌های متفاوت نهادینه شود.

انتقال مفاهیم و پیام‌های عاشورایی از روش هایی، چون نقاشی، شعر، کتاب کودک، فیلم، انیمیشن، شبکه‌های اجتماعی و ... در دنیای امروز یک ضرورت انکارناپذیر است، نسل امروز با گذشته تفاوت‌های زیادی در سبک زندگی و دسترسی به منابع و اطلاعات دارد و از سویی انتخاب‌های متعددی نیز پیش رو دارد، پس متولیان امر باید در زمان مناسب، پیام مناسب و جذاب را به نسل جدید منتقل و به مرور نهادینه کنند، در غیر این صورت تصویرسازی‌های کاذبی از قهرمانان مجازی جای قهرمانان و الگو‌های واقعی را خواهند گرفت که آسیب‌های خاص خود را به دنبال خواهد داشت.

در این میان متولیان فرهنگی باید بهترین و نوترین روش‌ها و تاکتیک‌ها را برای انتقال مفهوم و پیام به کار گیرند، خوشبختانه در سال‌های اخیر با تغییر رویکرد در این حوزه مواجه بوده ایم و اتفاقات خوبی در فضای انیمیشن و سایر ابزار‌های صوتی و تصویری مدرن صورت گرفته، اما این اتفاق باید فضای غالب کشور و در گستره وسیع تری صورت گیرد که آحاد جامعه امکان دسترسی به آن را داشته باشند، تغییر ذائقه نسل جدید تغییر در رویکرد‌ها و تاکتیک را می‌طلبد و اگر این شناخت ادراکی و تغییر رویکرد به موقع نباشد، سایر گفتمان‌های دروغین رقیب می‌توانند ذهن نوجوان و جوان امروز را با خود همراه کند؛ اقداماتی از قبیل نذر کتاب، نذوراتی با دغدغه‌های زیست محیطی به نیت امام حسین (ع)، انتشار داستان‌های ساده و قابل فهم برای کودکان و نوجوانان در قالب پادکست، انیمیشن، تیزر‌های کوتاه، ساخت سرود‌های حماسی جذاب، جشنواره‌های متن و عکس و فیلم عاشورایی، برگزاری همایش‌های پیاده روی و سایر رشته‌های ورزشی با محوریت حادثه کربلا و رنگ و بویی عاشورایی، معرفی نماد‌ها و عروسک‌های مذهبی جذاب برای کودکان و نوجوانان و ... پیوند نسل امروز را با حادثه عاشورا عمیقتر خواهد کرد.