مناظره «بازدارندگی هسته‌ای» در دانشگاه امیرکبیر

بازرگان: بمب اتم برای نزدن است/ کریمی: قدرت الزاماً تابعی از سلاح نیست +فیلم

در شرایطی که همچنان تحریم‌ها پابرجاست و تهدید روزافزون جنگ و ترور پیش روی ملت‌های منطقه قرار گرفته است و دنیا روی جدید سکه تحولات را با ظهور قطب‌های جدید مشاهده می‌کند، وقت آن رسیده تا در فضای علمی و منطقی دانشگاه بستری برای گفتگو و تصمیم‌سازی پیرامون مسئله هسته‌ای شکل بگیرد.

کد خبر: ۱۱۴۲۴۱۳

چهارشنبه - ۰۵ ارديبهشت ۱۴۰۳ / April 24, 2024

به گزارش خبرنگار دانشگاه خبرگزاری دانشجو- سعید جلیلی: مسئله صنعت هسته‌ای در ۳۰ سال اخیر، پربحث‌ترین موضوع مورد توجه در محافل داخل کشور و از مهمترین نقاط مورد تمرکز در عرصه بین‌الملل درباره ایران بوده است.

خروج یک‌جانبه آمریکا از برجام و تشدید تنش‌ها باعث شد روند هسته‌ای کشور به ریل سابق خود بازگردد، پس از حوادث اخیر(از ترورهای پی در پی تا حمله به کنسولگری ایران در دمشق و عملیات وعده صادق) اما این امکان سخن گفتن از این بازگشت بسیار تسهیل شد چراکه رخدادهای جنایتکارانه در حق مردم غزه توسط اسرائیل در نبرد نیروهای مقاومت پس از طوفان الاقصی، پرده دیگری از حقایق میدانی را پیش چشم جهانیان گشود.

حال در شرایطی که همچنان تحریم‌ها پابرجاست و تهدید روزافزون جنگ و ترور پیش روی ملت‌های منطقه قرار گرفته است و دنیا روی جدید سکه تحولات را با ظهور قطب‌های جدید مشاهده می‌کند، وقت آن رسیده تا در فضای علمی و منطقی دانشگاه بستری برای گفتگو و تصمیم‌سازی پیرامون مسئله هسته‌ای شکل بگیرد.

به همین منظور در مناظره «بازدارندگی هسته‌ای» در دانشگاه صنعتی امیرکبیر با عنوان «چه می‌شد اگر بمب اتم داشتیم؟» دو تن از صاحب نظران این عرصه حاضر شده و ضمن پاسخ به سوالات دانشجویان و دانشگاهیان، به مباحثه پرداختند. این برنامه به همت انجمن اسلامی دانشگاه امیرکبیر و با حضور ابوالفضل بازرگان، پژوهشگر امنیت بین‌الملل و ساسان کریمی، پژوهشگر سیاست خارجه برگزار شد.

کریمی در ابتدا با بیان اینکه کریمی قدرت الزاما تابعی از سلاح نیست و سلاح نیز منحصر به هسته‌ای نیست گفت: چه چیزی ما را از حمله به اسرائیل باز نداشت و چه چیزی اسرائیل را از حمله به ایران باز داشت؟ صرف داشتن بمب اتم توان اسرائیل  را بالا نبرد. همه اینها المان‌های قدرت هستند اما مجموع وزنی آنها مهم است.

وی ادامه داد: سخنان برخی از مقامات کنونی و سابق درباره قدرت هسته‌ای که محض رجزخوانی گفته میشود ممکن است بمب اتم بسازیم جالب نیست و برای کشور هزینه زاست. اینها مواضع قدرت آفرینی نیست و مواضعی است که کشور ما را در محیط بین المللی تحت فشار بیشتر قرار میدهد.

{$sepehr_media_2258263_400_300}

کریمی گفت: هزینه هسته‌ای، هزینه قدرت آفرینی و هزینه استقلال است، مثل هزینه‌ای که آمریکایی‌ها برای رفتن به ماه کردند و هزینه‌ای نبود که استفاده‌ای برای آمریکایی‌ها داشته باشند و یک نمایش قدرت بود. ما هزینه استقلال و تصمیم گیری خود را پرداخت کردیم نه اینکه حتما یک پروژه مخفی پشت پرونده هسته‌ای باشد.

بازدارندگی هسته‌ای عامل جلوگیری از جنگ جهانی سوم است

بازرگان گفت: فرانسه، انگلستان و آلمان که رقیبان اصلی اروپایی با سابقه درگیری هستند، با منطق هزینه فایده متفاوت پس از جنگ جهانی دوم کنار هم جمع می‌شوند. سلاح هسته‌ای آنچنان هزینه جنگ را بالا میبرد که شما به خودت اجازه انجام جنگ را نمی‌دهی همانطور که اگر جنگ‌های سهمگین هزینه‌اش بالا برود دولت‌ها از جنگیدن صرف نظر میکنند.

{$sepehr_media_2258264_400_300}

پژوهشگر امنیت بین‌الملل افزود: بسیاری از کارشناسان اسرائیل دائما می‌گفتند فکر کنید اگر کلاهک موشک‌های ایران که بر سر ما فرود می‌آمد، هسته‌ای چه کار میکردیم؟ پس وقتی هزینه متفاتوت میشود نوع نگاه شما و جنگیدن با آن رقیب هم متفاوت میشود.

وی گفت:۳۰ سال است که داریم می‌شنویم گزینه‌های نظامی روی میز است و زیر دریایی‌های هسته‌ای آمریکا در خلیج فارس است. یک درصد تهدید بقا و حیاتی نسبت به وجود کشور تو را مجبور به حداکثرسازی امنیت می‌کند. ما در منطقه‌ای هستیم که الگوی زقابت ما با آمریکا و اسرائیل تعریف می‌شود که علنی و خصمانه است.

رسیدن به سلاح اتمی حدیث آرزومندی است!

کریمی با اشاره به اینکه هیچ کشوری در زمان هشدار بین‌المللی نتوانسته به سلاح اتمی برسد و در زمان غفلت این کار را کردند، توضیح داد: چه اتفاقی افتاده که فاصله اعراب از ما نسبت به فاصله از اسرائیل از اعراب بیشتر شده؟ این از پروژه امنیتی سازی ما شکل می‌گیرد. چون بحث گریز هسته‌ای قدیمی شده، می‌خواهند بگویند ایران در آستانه تغییر فتوای هسته‌ای و تصمیم برای ساخت لاح اتمی است.

کریمی افزود: رسیدن به سلاح اتمی در شرایط فعلی حدیث آرزومندی است! آن چیزی که اعراب را از تنازع با اسرائیل منع می‌کند، شراکت بی حد و حساب اعراب با بلوک غرب است.

یک فرصت طلایی برای رسیدن به هدف است
بازرگان در پاسخ گفت: اینکه حرکت به سمت سلاح اتمی تهدیدات را زیاد می‌کند، درست است اما الان فرصت طلایی است چون دست رقیبان اصلی ما در اوکراین، غزه و تایوان بند است و توان بازدارندگی غیرهسته‌ای ما هزینه جنگ را برای آنها بالا می‌برد. تا کی می‌خواهیم ژنرال‌های ما ترور شود و به سفارت ما حمله شود؟ این قصه تمام نمی‌شود.

{$sepehr_media_2258265_400_300}

بازرگان با بیان اینکه بعد از ۴۰ سال تنش باید به یک ثبات استراتژیک با آمریکا برسیم، گفت: من موافق شدید مذاکره هستم، اما مذاکره برابر. نه در شرایطی که طرف مقابل بگوید یا جنگ یا مذاکره. این یعنی تو بازدارندکی نداری و یکی از ابزار‌های رقیب ترساندن از جنگ است.

وی افزود: سخنگوی فارسی زبان دولت اسرائیل درباره سکوت خود گفت نباید کاری کنیم که باعث تهدید تغییر فتوای هسته‌ای شود. بازدارندگی یعنی تهدید به مجازات و توانایی ضربه دوم به مراتب قوی تری که رقیب را از ضربه اول منصرف کند. بازدارنگی یک مفهوم کاملا نظامی است.

دروغ تله جنگ

بازرگان در پاسخ به این گزاره از سوی کریمی که حمایت و حضور مردم در صحنه سیاسی عامل قدرت و بازدارندگی است گفت: اجماع ملی و انتخابات بر قدرت اثر می‌گذارد، اما قابل تکیه نیست. اول انقلاب ۹۸ درصد مردم پای جمهوری ایستادند، اما چرا عراق توانست به ما حمله کند؟ بازدارندگی یعنی دشمن نتواند به تو حمله کند. عراق زمانی که ارتش داشت منحل می‌شد به ما حمله کرد وگرنه کل مردم ایران پشت جمهوری اسلامی بودند.

{$sepehr_media_2258266_400_300}

وی با اشاره به اینکه پس از سالیان طولانی ما به اسرائیل حمله مستقیم کردیم گفت: تله ورود به جنگ یک دروغ است. بازرگان به کنایه گفت: آن دکمه که آمریکا با فشار دادنش تمام تسلیحات ما را از کار می‌اندازد کجاست؟

وی ادامه داد: یک درصد تهدید بمب اتم باعث میشود دولت‌ها به سمت کنترل رقابت بروند و نه صلح، چون صلح نداریم. اتفاقا آن موقع میشود به سمت توسعه رفت، همانطور که هند، پاکستان و چین این مسیر را رفت. بالاخره یک روزی از ترس دائمی جنگ با آمریکا باید خارج شویم.