هفته گفتگو‌های فرهنگی آسیایی؛ متاسفانه زبان فارسی با خطرات بدی در جهان مواجه است

در ادامه برگزاری «هفته گفتگو‌های فرهنگی آسیایی؛ زبان فارسی میراث مشترک معنوی»، دانشگاه فردوسی مشهد، میزبان اساتید زبان و ادبیات فارسی داخلی و خارجی در نشست علمی و آموزشی زبان و ادبیات فارسی بود.

کد خبر: ۱۱۸۰۳۵۰

دوشنبه - ۱۶ مهر ۱۴۰۳ / October 07, 2024

به گزارش گروه فرهنگی خبرگزاری دانشجو، در این نشست که امروز دوشنبه ۱۶ آبان ماه در دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه فردوسی برگزار شد، جعفر یاحقی استاد ممتاز ادبیات این دانشگاه با بیان اینکه، خراسان بزرگ و فرهنگی، میراث دار زبان فارسی است، ادامه داد: زبان فارسی در این سرزمین بالیده و به نقاط دیگر ایران رفته است.

وی افزود: بنابراین به دو اعتبار، نام خراسان، مقدس است. به دلیل وجود مقدس حرم امام رضا (ع) و دوم به خاطر زبان فارسی که توانسته است معرفت دینی و علمی را به نقاط نزدیک و دور منتقل کند.

یاحقی با تاکید بر اینکه چتر بزرگی که در گذشته به عنوان زبان فارسی وجود داشت، امروز در حال آسیب دیدن است، بیان کرد: آنچه وظیفه اساتید آموزش زبان فارسی در داخل و خارج از کشور به حساب می‌آید، این است که از پاره شدن این چتر بزرگ فرهنگی جلوگیری کنیم. متاسفانه خطرات بدی زبان فارسی را در جهان تهدید می‌کند.

این استاد دانشگاه در ادامه، به تاثیر فضای مجازی بر زبان فارسی اشاره کرد و گفت: جدا از آسیب‌های فضای مجازی که به زبان فارسی لطمه می‌زند، آفت ارتباطات، همه دنیا را شبیه به هم می‌کند و ما را از خودمان دور می‌کند؛ بنابراین باید به این آسیب، هوشیار باشیم.

یاحقی همچنین ابراز کرد: به واسطه مشکلاتی که در برخی کشور‌های همسایه وجود دارد، سبب وجود ضعف در زبان فارسی شده است. اساتید زبان فارسی باید مراقب این وضعیت باشند. وضعیت زبان فارسی در چند سال اخیر، اسف انگیز است و آن هیمنه‌ای که داشته، امروز خدشه دار شده است.

در واقع، زبان فارسی در کشور‌های همسایه اسیر سرپنجه فرهنگ غربی شده است. فرهنگ و دستور و واژگان زبان فارسی دارد آسیب می‌بیند.

این استاد ادبیات دانشگاه فردوسی تاکید کرد که باید نسبت به شرایط زبان فارسی مراقب باشیم و یکپارچگی مان را حفظ کنیم.

زبان فارسی نقش عمده‌ای در بازتولید سرمایه اجتماعی بین المللی دارد
در ادامه این نشست، غلامرضا حسنی رییس دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه فردوسی با بیان اینکه زبان و ادبیات فارسی قدمت دیرینه‌ای دارد، اظهار کرد: زبان اصولا وسیله اصلی گفتمان است. آموزش زبان به طور متقبال نیز، در کشور‌های مختلف می‌تواند در تعاملات فرهنگی تاثیرگذار باشد.

وی افزود: زبان فارسی یک سرمایه مشترک به حساب می‌آید. وقتی به طور مشترک این آموزش‌ها داده می‌شود کشور‌ها به ویژه نخبگان دانشگاهی می‌توانند حامل انتقال فرهنگ از کشوری به کشور دیگر و به منظور تقویت ویژگی‌های انسانی و جلوگیری از هرگونه خشونت و رفتار‌های اختلاف انگیز و درگیری باشد.

حسنی با بیان اینکه زبان فارسی، نقش عمده‌ای در بازتولید سرمایه اجتماعی در بین ملل دارد و باعث تقویت اجتماعی می‌شود، گفت: از همین رو، در کشور اسلامی مان، دانشگاه‌های مختلف در بعد زبان فارسی با کشور‌های مختلف دارد و دانشجو می‌پذیرد. امیدواریم این ارتباطات تداوم یابد.

جمهوری جهانی ادبیات و زبان فارسی متعلق به جغرافیای خاصی نیست
سیدمهدی زرقانی از اساتید ادبیات فارسی در دانشگاه فردوسی مشهد، تعبیر جمهوری جهانی ادبیات و زبان فارسی را در این نشست به کار برد و گفت: اعضای این جمهوری متعلق به گستره و قلمرو زبان فارسی هستند. این جمهوری متعلق به اشخاص نیست. کسانی که در دل آن حیات دارند، متعلق به کشور خاصی نیستند.

وی با بیان اینکه مرز‌های سیاسی قادر نیست ارتباط اعضای جمهوری جهانی زبان فارسی را از هم منقطع کند، ابراز کرد: به حیث سیاسی در جغرافیای خاصی زندگی می‌کنیم، اما یک دال مرکزی اینجا وجود دارد که همه ما را در دل این جمهوری جهانی به یکدیگر گره می‌زند.

این استاد دانشگاه با بیان اینکه زبان فارسی پیام‌های جهانی نه فقط برای دوره کلاسیک بلکه برای عصر مدرن و امروز دارد، ادامه داد: غالبا دولت به دنبال منافع سیاسی و اقتصادی باشند، اما ما می‌توانیم از طریق زبان و ادبیات فارسی ارتباطات انسانی بین دولت‌ها و ملت ها، گسترش دهیم. از این رو، باید گفت که زبان فارسی، واقعا میراث معنوی مشترک بشر است و نه مربوط به یک جغرافیای خاص.

زرقانی به امکاناتی که فضای مجازی برای ایجاد ارتباط بین دغدغه‌مندان زبان و ادبیات فارسی در اختیار دارد، اشاره کرد و گفت: خوشبختانه دولت‌ها متوجه قابلیت فضای مجازی شدند و دانشگاه‌ها را تجهیز کردند؛ بنابراین از اساتید خارجی زبان فارسی می‌خواهم بر این موضوع هم تمرکز داشته باشند.

وی ادامه داد: نسخه‌های خطی به زبان فارسی، میراث گرانبهایی است که در بسیاری از کشور‌ها وجود دارد، اما مورد توجه قرار نگرفته است و لازم است این گنج گرانبها را با انتشار مناسب آنها، به اشتراک همگان بگذاریم.

اساتید خارجی
در این نشست که اساتید زبان فارسی از کشور‌های فیلیپین، تایلند، قزاقستان، ارمنستان، افغانستان، پاکستان و عراق حضور داشتند، پیشنهاد‌هایی مبنی بر همکاری بین دو کشور در حوزه آموزش زبان فارسی و زبان کشور میزبان، صورت گیرد و زبان دوم هم در دانشگاه‌های ایران به صورت متقابل، آموزش داده شود.

نکته دیگر آن بود که اساتید ایرانی که به خارج از کشور اعزام می‌شوند، به صورت علمی این آموزش را انجام دهند و صرفا یک مترجم نباشند.

موضوع مهمی که در این نشست توسط اساتید خارجی مطرح شد، چالش شغل برای دانشجویان زبان فارسی در کشور‌های دیگر است. نبود بازار کار در این عرصه، باعث شده است که انگیزه‌ها برای آموزش زبان فارسی، کمرنگ شود.

همچنین در این نشست، پیشنهاد شد که زبان فارسی به صورت پایه‌ای و از سنین پایین در مدارس خارجی آموزش داده شود.

تمرکز بر روی تولیدات ادبی مشترک بین اساتید و فعالان حوزه زبان فارسی داخل و خارج کشور، یکی دیگر از موضوعاتی بود که اساتید خارجی مدعو به هفته گفتگو‌های فرهنگی آسیایی، بر آن تاکید کردند.

سوق دادن پایان نامه‌های مرتبط با زبان و ادبیات فارسی به تولیدات ادبی و انتشار مجلات مشترک به زبان فارسی در دانشگاه‌های خارجی، درخواست‌هایی بود که اساتید زبان فارسی خارجی، به آن اشاره کردند.

اجلاس «گفتگو‌های فرهنگی آسیایی، زبان فارسی میراث معنوی مشترک» در قالب «هفته گفتگو‌های فرهنگی آسیایی» به همت سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، در چهاردهم و پانزدهم مهرماه جاری و به میزبانی شهر نیشابور برگزار شد و امروز ۱۶ مهرماه در مشهد در حال برگزاری است.