شناسايي راه‌هاي نهفته علمي كشور؛

وجود پايگاه اطلاعاتي براي ثبت دستاوردهاي علمي يك ضرورت است

«دانش پيشرفته‌اي كه امروز در كشور وجود دارد، بسيار بيشتر از آن است كه به مردم اطلاع رساني شده است» اين بخشي از سخنان رهبر انقلاب در نخستين روزهاي سال است؛ سخناني كه از يك سو سرعت توليد علم را نويد و از سويي نبود بانك اطلاعاتي علمي را تذكر مي‌دهد.

کد خبر: ۱۲۰۸۰۵

يکشنبه - ۲۸ فروردين ۱۳۹۰ / April 17, 2011

به گزارش خبرنگار علمي «خبرگزاري دانشجو»، روزانه اتفاقات و فعاليت‌هاي علمي بسياري از جمله اختراع، پژوهش، نوآوري تاليف كتاب و ارائه مقاله در دانشگاه‌ها و مراكز علمي، تحقيقاتي مختلف در اقصي نقاط كشور صورت مي گيرد كه شايد بخشي از آن‌ها به اطلاع عموم مردم مي رسد.

سرعت و شتاب 11 برابري رشد علم در ايران نسبت به سرعت رشد متوسط علم در جهان، حاكي از اين است كه قطعاً فعاليت‌هاي علمي بسيار گسترده‌تري در كشور در حال وقوع است كه ممكن است از مورد توجه مسئولان و رسانه‌ها قرار نگرفته باشد.

مقام معظم رهبري در فرمايشات خود، جوان بودن دانشمندان ايراني را يكي از مزيت‌هاي اصلي در رشد علم و دانش كشور دانستند و مي فرمايند: «بيشتر دانشمندان ايراني كه در عرصه‌هاي مختلف مشغول به فعاليت‌هاي علمي و پژوهشي هستند، جوانند البته فعاليت‌ها و راهنمايي‌هاي اساتيد كار كشته و مجرب نيز در اين زمينه نبايد فراموش شود.»

با توجه به جوان بودن دانشمندان ايراني، توجه به نتايج پژوهش و تحقيقات و دستاوردهاي علمي آنها قطعاً نقش بسيار موثري در افزايش انگيزه و ميل آنها براي ادامه فعاليت‌هاي خود دارد، لذا اطلاع رساني دقيق در خصوص فعاليت‌هاي علمي خود گامي مهم در پيشرفت و توسعه فعاليت‌هاي علمي خواهد بود.

از سوي ديگر اطلاع رساني در خصوص فعاليت‌ها و اقدامات علمي دانشمندان باعث آشنايي و آگاهي مسئولان از دستاوردهاي علمي شده كه اين امر خود مي تواند آغازي براي تجاري سازي فعاليت هاي علمي و تبديل علم به ثروت باشد.

لزوم ايجاد بانك اطلاعاتي جامع در خصوص فعاليت‌هاي علمي كشور

حجت الاسلام عليرضا سليمي، عضو كميسيون آموزش و تحقيقات مجلس با اشاره به بيانات مقام معظم رهبري مي گويد: سه نكته از اين سخن رهبر معظم انقلاب برداشت مي شود كه يكي از اين نكات سرعت رشد علم در كشور است، به اين معني كه شتاب علم در ايران به حدي بالاست كه گاهي رسانه‌ها و دستگاه‌ها از بيان دستاوردهاي آن غافل مي شوند.

وي مي افزايد: نكته ديگر اين است كه گاهي برخي از دستاوردهاي علمي جديد آنچنان ارزشمند هستند كه رسانه‌اي كردن آن‌ها از نظر امنيتي درست نيست و ممكن است اطلاع رساني پيش از موعد، موجب سرقت علمي شود و امروز فعاليت‌هاي بسياري از اين دست در كشور در حال وقوع است.

نماينده مردم محلات و دليجان با اشاره به عدم وجود بانك اطلاعاتي جامعي در خصوص دستاوردهاي علمي كشور تصريح مي كند: ايجاد چنين بانك جامعي به منظور جمع آوري و ارائه فناوري‌ها و دستاوردهاي پيشرفته كشور به صورت منسجم ضرورتي اجتناب ناپذير است.

سليمي تاكيد مي كند: وزارت علوم، بنياد ملي نخبگان، معاونت علمي و فناوري رئيس جمهور و ساير مسئولان و دستگاه‌هاي ذبربط بايد اقدامات لازم در اين زمينه را انجام دهند.

پالايش فعاليت‌هاي علمي باعث انحصاري شدن پژوهش مي‌شود

دكتر حسين درگاهي، رئيس دانشكده پيراپزشكي دانشگاه علوم پزشكي تهران نيز منظور مقام معظم رهبري از بيان اين مسئله را عدم اطلاع رساني و تبليغات كامل در خصوص دستاوردهاي علمي دانشمندان ايراني مي داند و مي گويد: در حال حاضر پژوهشگران گمنام بسياري در اقصي نقاط كشور مشغول به انجام فعاليت‌هاي علمي هستند كه نتايج فعاليت‌هاي آنها بخوبي معرفي نمي شود.

وي با تاكيد بر اينكه در انجام و ارائه و اطلاع رساني فعاليت‌ها نبايد به صورت كاتاليزه عمل كرد، مي افزايد: در معرفي و ارائه برنامه‌ها و فعاليت‌هاي تحقيقاتي به هيچ وجه نبايد به پالايش فعاليت‌ها و اطلاعات پرداخت و تنها بخش خاصي از آنها را اطلاع رساني كرد.

رئيس دانشكده پيراپزشكي دانشگاه علوم پزشكي تهران تاكيد كرد: اطلاع رساني تمام فعاليت‌هاي علمي در كشور و در يك پايگاه خاص باعث افزايش انگيزه پژوهشگران و دانشمندان و در نهايت افزايش فعاليت‌هاي علمي در كشور مي شود.

درگاهي اضافه مي كند: در صورتي كه معرفي فعاليت‌هاي علمي و برنامه‌هاي پژوهشي با پالايش و فيلتر صورت گيرد، پژوهش به سمت انحصاري شدن سوق پيدا مي كند و اين امر در نهايت كاهش انگيزه محقق براي انجام طرح‌هاي تحقيقاتي را به دنبال خواهد داشت.

دكتر محمدحسين يادگاري، رئيس جهاد دانشگاهي نيز در اين خصوص مي گويد: در حال حاضر فعاليت هاي علمي بسياري در دانشگاه ها، پژوهشگاه ها و مراكز تحقيقاتي مختلف انجام مي شود كه ممكن است تمام اين فعاليت ها به صورت صد در صدي اطلاع رساني و در اختيار جامعه و مردم قرار نگيرد.

وي مي افزايد: بايد مجموعه اي مستقل غير از دانشگاه ها، وزارتخانه ها و مراكز تحقيقاتي به جمع آوري اقدامات و فعاليت هاي علمي و پژوهشي تمامي مراكز و نهادها بپردازد و اين اطلاعات را در پايگاهي جامع و منسجم ارائه كند.

رئيس جهاد دانشگاهي خاطر شان مي كند: ممكن است فعاليت هاي علمي هر وزارتخانه يا مركزي توسط خود نهاد جمع آوري و ارائه شود، اما لزوم ايجاد پايگاهي جهت ارائه و جمع آوري تمامي فعاليت هاي علمي و مجموعه مقالات به صورت جامع ضرورتي اجتناب ناپذير است.

عدم وجود پايگاه يا بانك اطلاعاتي جامع در زمينه فعاليت هاي علمي كشور و شايد بي خبري ما از برخي از اتفاقات علمي خوب مسئله اي بود كه در گوشه اي از فرمايشات مقام معظم رهبري در آغاز سال 90 در حرم رضوي به آن اشاره شد، اما اينكه در تمام سخنراني ايشان چند نكته ديگر از اين دست نهفته است و اينكه اين نكات و تلنگر ها تا چه حد مورد توجه مردم و مسئولان قرار مي گيرد، موضوعي قابل تامل است./انتهاي پيام/