پیوستن به FATF ؛ راه نجات اقتصادی یا ابزاری برای تشدید تحریم‌ها؟ / مناظره داغ دانشجویان در برنامه به اضافه یک + فیلم کامل

در سال‌های اخیر، بحث پیوستن ایران به FATF همواره یکی از موضوعات جنجالی در سیاست خارجی کشور بوده است.

کد خبر: ۱۲۱۸۴۰۰

سه‌شنبه - ۰۲ بهمن ۱۴۰۳ / January 21, 2025

به گزارش گروه دانشگاه خبرگزاری دانشجو، FATF (گروه ویژه اقدام مالی) یک نهاد بین‌المللی است که با ادعای هدف مقابله با پول‌شویی و تأمین مالی تروریسم تشکیل شده است. این نهاد استانداردهایی را برای شفافیت مالی تعیین می‌کند و کشورهایی که از این استانداردها پیروی نکنند، در فهرست سیاه قرار می‌دهد.  این مسئله به موضوع داغ این روزهای جریان دانشجویی تبدیل شده است.

بحث پیوستن به FATF همواره محل اختلاف بوده است. حامیان آن معتقدند که پذیرش استانداردهای FATF می‌تواند ایران را از فهرست سیاه خارج کرده و زمینه را برای بهبود روابط بانکی و کاهش مشکلات اقتصادی فراهم کند. در مقابل، منتقدان بر این باورند که FATF تحت نفوذ کشورهای غربی، به‌ویژه آمریکا، عمل می‌کند و پیوستن به آن نه‌تنها تحریم‌ها را کاهش نمی‌دهد، بلکه دست کشورهای متخاصم را برای اعمال فشارهای بیشتر باز می‌گذارد.

{$sepehr_media_2610617_400_300}

داود منظور، اقتصاددان و رئیس سازمان برنامه و بودجه کشور در دولت سیزدهم با حضور در جمع دانشجویان حاضر در مناظره به اضافه یک گفت: در مشکل ما با آمریکا در واقع FATF نیست. FATF هم یکی از ابزار‌هایی است که آمریکا، مانند سایر ابزار‌هایی که در اختیار دارد، برای مدیریت فشار علیه ما از آن استفاده می‌کند. مشکل اصلی ما با آمریکا، مسئله‌ی تحریم‌هاست.

اصلاً تصور نکنید که اگر ما به FATF ملحق شویم—البته «ملحق شدن» عبارت دقیقی نیست—بلکه اگر شروط آن را بپذیریم و اجرا کنیم، تحریم‌های ما برداشته خواهد شد. هزینه‌های ناشی از تحریم، مسئله‌ی اصلی ماست، اما پذیرش FATF هزینه‌های مضاعفی بر ما تحمیل می‌کند.

دانشجویان در داغ ترین قسمت این مناظره عنوان کردند: نکته‌ی جالب اینجاست که حتی خودشان هم به این موضوع اشاره کرده‌اند. مثلاً آقای همتی، که در دولت بیش از هر کس دیگری طرفدار FATF بود، در گفت‌وگوی ویژه‌ای توضیح داد که فرآیند رأی‌گیری در FATF چگونه است. در این فرآیند، همه‌ی اعضا باید به اجماع برسند و هر یک از آنها حق وتو دارند.

اعضای FATF چه کشور‌هایی هستند؟ آمریکا، رژیم صهیونیستی، انگلستان، فرانسه و...

به عنوان نمونه، در بیانیه‌ی FATF در ژوئن ۲۰۱۶ درباره‌ی ایران آمده است که خروج ایران از لیست اقدامات خاص نیازمند تصمیم همه‌ی اعضا است. این یعنی چه؟ یعنی حتی اگر ایران تمام تعهدات خود را درباره‌ی ۴۱ بندی که آقای طیب‌نیا بدون اجازه پذیرفته بود، اجرا کند، باز هم این پایان کار نخواهد بود. FATF صراحتاً اعلام کرده که پس از اجرای این تعهدات، گام‌های بعدی نیز تعریف خواهند شد.

این موضوع را یک‌بار نگفته، بلکه بار‌ها در بیانیه‌های مختلفی در سال‌های ۲۰۰۶، ۲۰۱۶ و ۲۰۱۷ تکرار کرده است. این بیانیه‌ها همچنان در سایت FATF و اسناد شورای امنیت (قطعنامه‌ی ۱۷۳) موجود هستند.

{$sepehr_media_2610622_400_300}