آرشیوها باز می‌شوند/ انتشار تصاویری از سفر آقای هاشمی به باکو برای اولین بار در مستند «کاست‌ها»

کارگردان مستند «کاست‌ها» پس از اکران فیلمش گفت: ما در مسیر پژوهش و جمع‌آوری مستندات در مورد ایران و آذربایجان متوجه آرشیوهای زیادی در مجموعه‌های مختلف دولتی شدیم که خیلی از آن ها، بی دلیل مهر محرمانه داشتند.

کد خبر: ۱۲۳۳۴۲۵

پنجشنبه - ۰۹ اسفند ۱۴۰۳ / February 27, 2025

به گزارش خبرگزارش دانشجو ، مراسم رونمایی از مستند «کاست‌ها» با حضور محسن پاک‌آئین سفیر اسبق ایران در آذربایجان و سینا حسین‌پور نویسنده و کارگردان مستند در خانه اندیشه‌ورزان برگزار شد.

در ابتدای این مراسم محسن پاک‌آئین -سفیر اسبق ایران در آذربایجان- با اشاره به سختی ساخت چنین مستندی، اظهار کرد: دسترسی به یکسری مستندات به ویژه زمان فروپاشی شوروی و ابتدای استقلال جمهوری آذربایجان بسیار سخت است و به نظرم پژوهش و جمع‌آوری آنها کار ارزشمندی بوده است.

وی ادامه داد: قسمت دوم این مستند یعنی کمک‌های ایران به جمهوری آذربایجان بسیار مهم بود که به نظرم تازه بخش بسیار کوچکی از خدمات ایران به آذربایجان نشان داده شده است. خدمات ایران در زمان مرحوم هاشمی رفسنجانی به مردم نخجوان واقعا چشمگیر است.

سفیر اسبق ایران در جمهوری آذربایجان تاکید کرد: نقطه نظرات سفرا ایران و همچنین آقای هاشمی رفسنجانی در این مستند وجود دارد اما نظرات رهبر معظم انقلاب را هم می‌توانید به این مستند اضافه کنید؛ چون ایشان نظرات مهمی راجع‌به آذربایجان و قره باغ اعلام داشتند.

پاک‌آئین در ادامه یادآور شد: در بخشی از این مستند به نظر می‌رسد به خاطر کوتاه کردن اثر از یکسری موضوعات زود عبور شده است، در واقع برخی مباحث برای مخاطب عام قابل فهم نیست که باید در این فیلم تبیین می‌شد.

وی افزود: قطعا رسانه های جمهوری آذربایجان در این مستند به دنبال این خواهند بود که قسمت‌هایی که به ضررشان است را بیرون بکشند و روایت خود را جایگزین کنند؛ مخصوصا قسمت قره‌باغ در مستند باید پر رنگ‌تر شود تا بهانه دست این رسانه ها ندهید.

در بخش دیگری از این نشست صالح‌فر از بازنشستگان وزارت امور خارجه در سخنان کوتاهی گفت: این مستند یک کار بدیع بود و به نظرم می‌رسد وقت آن رسیده که از این دست مستندات درباره اقلیم کردستان هم داشته باشیم. اقلیم کردستان یکی از مناطقی است که باید در مورد آن‌ مستند ساخته شود زیرا ایران مردم این‌ منطقه را به ویژه در زمان داعش نجات داد و مردم اقلیم کردستان زندگی خودشان را مدیون ایرانیان و شهید سلیمانی می‌دانند.

رامین فرهودی -کارشناس حوزه قفقاز- در سخنان کوتاهی بیان کرد: شیوه قدرت گرفتن حیدر علی اف در آذربایجان که با کمک ایران است در مستندات دیگر باید نشان داده شود؛ همچنین اسناد تاریخی کمک‌های ایرانی‌ها به آذربایجانی‌ها باید بیشتر بیان شود. ضمنا در داستان بین ارمنستان و آذربایجان باید نقش ایران شفاف نشان داده می شد.

در بخش پایانی این مراسم سینا حسین‌پور -کارگردان مستند «کاست‌ها»- از سختی‌های ساخت این مستند گفت و ابراز کرد: ما در مورد ساخت این مستند با نهادها و سازمان های مختلفی وارد مذاکره شدیم، اما متأسفانه هیچکدام از ما حمایت کافی نداشتند. لازم است از حمایت موسسه رسانه ای شهریار و جناب آقای عباس زاده مدیر محترم این موسسه، در حمایت از تولید این مستند تشکر و قدردانی کنم. لازم است عرض کنم تمام آنچه در مورد حمایت های ایران از جمهوری آذربایجان و تشکر مقامات آذربایجان از ایران وجود دارد، تهیه شده است، اما با توجه به داستان مستند «کاست‌ها» امکان پخش پیدا نکرده است و در ادامه امکان انتشار آن ها نیز وجود دارد.

وی بیان کرد: دغدغه ما این‌ بود که قبل از جنگ دوم قره باغ، به این موضوع بپردازیم، اما به دلیل تحلیل اشتباه مسئولان حمایتی از ما صورت نگرفت و بسیاری از آرشیو ها، محرمانه باقی مانده بود. جنگ قره باغ این فرصت را برای ما فراهم کرد که مهر محرمانه از بسیاری از آرشیو ها برداشته شود.

وی در پایان سخنان خود گفت: قسمت سوم مستند ما دچار یک افتادگی است؛ قبول داریم، چون با توجه به مخاطب این مستند که مردم جمهوری آذربایجان هستند، موضوعات از سوی آن ها روشن است و ما نخواستیم بیشتر از این به آن بپردازیم.

گفتنی است. این مستند پیشینه روابط مردم و دولت ایران و جمهوری آذربایجان را نشان می‌دهد. البته اصل این مستند ویژه مردم جمهوری آذربایجان تولید شده است و در نسخه‌ای مجزا به زبان فارسی برای مخاطب ایرانی نیز تدوین شده است.