حراست از هویت انسانی کارکرد اصلی دانشکده فرهنگ و زندگی

رئیس دانشکده فرهنگ و زندگی دانشگاه آزاد اسلامی یزد گفت: پژوهش‌های دانشگاهی در حوزه‌های مختلف علوم انسانی، اجتماعی و فرهنگی، می‌تواند دیدگاه‌ها، ارزش‌ها و باور‌های جامعه را به‌روز کرده و تقویت کننده فرهنگ باشد.

کد خبر: ۱۲۴۷۲۳۸

چهارشنبه - ۲۰ فروردين ۱۴۰۴ / April 09, 2025

به گزارش گروه استان‌های خبرگزاری دانشجو، کمال خواجه‌پورئیس دانشکده فرهنگ و زندگی دانشگاه آزاد اسلامی یزد گفت: تغییرات سریع در فناوری چالش‌های فرهنگی متعددی را به همراه داشته است. فناوری‌های نوین، فضای جدیدی را برای ارتباطات ایجاد کرده‌است، اما در عین حال می‌تواند منجر به تقابل میان فرهنگ‌های سکولاری و فرهنگ اصیل ملی و مذهبی ما شده و در برخی موارد باعث از بین رفتن سنت‌ها و ارزش‌های فرهنگی مرتبط با جامعه اسلامی شود، به عنوان مثال، انتقال اطلاعات و فرهنگ‌ها به‌سرعت در بستر اینترنت انجام می‌شود و این می‌تواند باعث ایجاد تفاوت‌های مشهودی در نحوه زندگی، ارتباط و آداب و رسوم میان نسل‌های مختلف شود. حتی ممکن است در اثر تبلیغات زیاد، نسل جوان بیشتر به فرهنگ‌های جهانی و مدرن که با مبانی و اصول توحیدی فاصله داردمتمایل شوند و در نتیجه، ارزش‌ها و سنت‌های فرهنگی اصیل ملی مذهبی ممکن است در معرض فراموشی قرار گیرد.

وی ادامه داد: با این حال، دانشگاه‌ها می‌توانند با استفاده از فرصت‌های موجود به خصوص فنآوری جدید، نقش اساسی و موثری در ایجاد فضایی برای همگرایی و تقویت سبک زندگی اسلامی برخاسته از مبانی عقلانی و دینی بوده باشند.

دکتر خواجه پور با تاکید بر ضرورت اهمیت شناسایی، بررسی و تجزیه و تحلیل چالش‌های موجود در فرهنگ و زندگی امروزی مهمترین راهکار برون رفت را، تحول در زمینه علوم انسانی و باز تولید دانش‌های انسانی بر اساس مبانی و اصول توحیدی دانست و در نهایت تمدن نوین اسلامی را به عنوان هدف نهایی دانشکده ترسیم کرد.

وی در پاسخ به سوال، دانشگاه چه نقشی در شکل گیری و تقویت فرهنگ جامعه ایفا می‌کند؟ چنین پاسخ داد: فرهنگ به هر تعریفی که در نظر گرفته شود، دانش در شکل گیری آن نقش اصلی دارد و دانشگاه به عنوان مهمترین مرکز تولید دانش از جهات مختلفی در شکل گیری و تقویت فرهنگ موثر است.

رئیس دانشکده فرهنگ و زندگی دانشگاه آزاد اسلامی واحد یزد عنوان کرد: نقش دانشگاه در این راستا بسیار گسترده و چندوجهی است که می‌تواند در تولید و گسترش دانش تلاش کند.

وی افزود: دانشگاه به عنوان کانون اصلی تولید دانش، پژوهش و نوآوری، می‌تواند تاثیر مستقیم و غیرمستقیم در شکل‌گیری مولفه‌های اساسی فرهنگ یک جامعه یعنی باورها، اندیشه‌ها و عملکرد‌ها داشته باشد. پژوهش‌های دانشگاهی در حوزه‌های مختلف علوم انسانی، اجتماعی و فرهنگی، می‌تواند دیدگاه‌ها، ارزش‌ها و باور‌های جامعه را به‌روز کرده و به توسعه فرهنگ دینی، ملی و محلی کمک کند. انتقال دانش از طریق آموزش و تربیت نسل جدید نیز در شکل‌گیری فرهنگ جامعه بسیار مؤثر است.

خواجه‌پور افزود: دانشجویان با فراگیری دانش، مهارت‌ها و ارزش‌های دینی و ملی، می‌توانند به عنوان عاملان حفظ و تقویت فرهنگ اصیل و ایجاد تغییر و تحول فرهنگی متناسب با اصول و ارزش‌های ملی و دینی در جامعه نقش آفرین باشند.

کمال خواجه پور یکی دیگر از کارکرد‌های دانشگاه را پیوند با جامعه و حفظ و اشاعه میراث فرهنگی دانست و گفت: ارتباط مؤثر بین دانشگاه و جامعه از طریق برگزاری کارگاه‌ها، همایش‌ها و نمایشگاه‌های فرهنگی و هنری و... می‌تواند به تقویت فرهنگ دینی و ملی کمک کند. دانشگاه می‌تواند در حفظ، احیا و اشاعه میراث فرهنگی جامعه نقش موثری داشته باشد که انجام پژوهش‌های میدانی، مستندسازی آثار فرهنگی و ارائه دوره‌های آموزشی در این زمینه از آن جمله است.

خواجه پور نقش دیگر دانشگاه در شکل‌گیری فرهنگ را گفت‌و‌گو، نقد و ارزیابی فرهنگ برشمرد و اظهار کرد: دانشگاه با ایجاد فضای گفت‌و‌گو و تعامل، نقد و ارزیابی در زمینه فرهنگی، می‌تواند سهم زیادی در ارتقا و غنای فرهنگی جامعه ایفا کرده و به فهم متقابل و همزیستی مسالمت‌آمیز بین فرهنگ‌های مختلف کمک کند. این مهم می‌تواند به شکل بحث‌های آکادمیک، انتشار مقالات و کتاب‌ها و برگزاری همایش‌ها و نشست‌های علمی، انجام گیرد و به شناسایی چالش‌ها و مشکلات فرهنگی و پیشنهاد راهکار‌های مؤثر برای رفع آنها کمک کند.

وی افزود: تدوین سیاست‌های کلی و ارائه راهکار‌های اجرایی و تامین بودجه کار کرد دیگری است که دانشگاه می‌تواند با استفاده از اندیشمندان متخصص در زمینه‌های فرهنگی، مدیریتی، اقتصادی و بهره‌گیری از فنآوری‌های نوین، سیاست کلی فرهنگی را مشخص و راهکار‌های اجرایی و تحصیل بودجه آن را فراهم سازد.

وی در پاسخ به سوال دیگر که بزرگ‌ترین چالش‌ها و فرصت‌هایی که دانشگاه در بحث فرهنگ و زندگی با آنها مواجه‌اند، کدام است؟ چالش‌ها را چنین بیان کرد: در درجه نخست حفظ و حراست از هویت فرهنگی است، از طرفی تهاجم فرهنگی که غرب بر علیه نظام جمهوری اسلامی ایجاد کرده است، حفظ و حراست از هویت فرهنگی را با مشکلات جدی رو‌به‌رو کرده است. همینطور، مدرنیزاسیون و جهانی‌شدن در برخی جهات بر خلاف این هدف موضع گیری می‌کند.

کمال خواجه پور ادامه داد: در درجه بعد مسائل اجتماعی و سیاسی و فرهنگی است، رابطه دو سویه مسائل فرهنگی با مسائل اجتماعی و سیاسی و اقتصادی می‌تواند دانشگاه‌ها را با چالش‌هایی مواجه کند که منجر به حرکت‌های اجتماعی، نگرانی‌های سیاسی، و نابرابری‌های اجتماعی و. مرتبط با مسائل فرهنگی کند.

خواجه‌پور آخرین چالش را تنوع فرهنگی و چالش‌های مالی دانست و گفت: نابرابری فرهنگی و تفاوت‌های زبانی در خیلی از موارد منجر به سوء تفاهم‌ها و چالش‌های فرهنگی می‌شود، نبود منابع مالی برای برنامه‌های فرهنگی و اجتماعی، همچنین مقابله با هزینه‌های تحصیلات، می‌تواند چالش‌هایی عمیق ایجاد کند.

رئیس دانشکده فرهنگ و زندگی دانشگاه آزاد اسلامی یزد، فرصت‌ها را زمینه‌ها و بستر‌های مناسب، تقویت تبادل فرهنگی و وجود زمینه‌های تحقیقاتی برشمرد و تشریح کرد: در دانشگاه بستر‌های مناسب برای تحول در جهات مختلف، خصوصا در زمینه علوم انسانی و باز تولید دانش‌های انسانی بر اساس مبانی و اصول توحیدی وجود دارد که مهم‌ترین راهکار برون رفت از چالش‌های فرهنگ و زندگی و عاملی در تحقق تمدن نوین اسلامی است.

وی در ادامه افزود: تنوع فرهنگی فرصتی برای تبادل ایده‌ها و تجربیات فراهم می‌کند که منجر به رشد و تقویت فرهنگی می‌شود، همچنین در دانشگاه‌ها زمینه تحقیقات علمی در موضوعات مرتبط با فرهنگ وجود دارد و برنامه‌های آموزشی به شکل‌های مختلفی قابل اجرا است، دانشگاه‌ها می‌توانند با آموزش مهارت‌های اجتماعی و فرهنگی به دانشجویان، آنها را برای ورود به بازار کار جهانی آماده کنند.

کمال خواجه‌پور در مورد اینکه چشم‌انداز دانشکده فرهنگ و زندگی در رابطه با دانشجویان چیست و چه برنامه‌هایی برای تحقق آن دارید؟ عنوان کرد: چشم‌انداز دانشکده فرهنگ و زندگی، با محوریت گروه‌های عمومی و معارف اسلامی و دفاع مقدس است که در پیشبرد علم و دانش با ایجاد بستر‌های علمی مناسب برای تولید و گسترش دانش در حوزه‌های عمومی و معارف اسلامی به منظور پاسخگویی به نیاز‌های جامعه عمل می‌کند، همچنین با ترویج اخلاق و معنویت با تربیت افرادی با ارزش‌های اخلاقی و معنوی بر اساس آموزه‌های اسلامی و فرهنگ دفاع مقدس، مروج الگو‌های عملی در جامعه است.

وی در ادامه افزود: آشنایی با فرهنگ دفاع مقدس به منظور حفظ و انتقال ارزش‌های ایثار و فداکاری به نسل‌های آینده و حمایت از تفکر انتقادی و تحلیل مسائل اجتماعی، به‌خصوص در حوزه‌های مربوط به دین و فرهنگ و فراهم کردن پل‌های ارتباطی برای

تسهیل روابط بین دانشگاه، جامعه و نهاد‌های مختلف به‌منظور ارتقاء سطح همکاری‌های علمی، فرهنگی و اجتماعی به عنوان نقطه آغازین برای برنامه‌ریزی آتی و توسعه دانشکده است.

کمال خواجه پور متذکر شد: بدون شک دانشکده می‌تواند با تحلیل و شناسایی نیازها، برگزاری جلسات هم‌اندیشی، تدوین بیانیه ماموریت، تعیین اهداف کلان و ویژه، طراحی برنامه‌های آموزشی و پژوهشی، استفاده از فناوری‌های نوین و ارزیابی و بازنگری کار کرد مفیدی داشته باشد.

خواجه پور اضافه کرد: تربیت افراد متخصص و متعهد، تولید محتوای کم‌نظیر و اثرگذار، ایجاد شبکه‌های علمی و عملی، توسعه فضا‌های فرهنگی و آموزشی، تقویت هویت اسلامی و اجتماعی، آگاهی و مسئولیت‌پذیری اجتماعی، پژوهش و نوآوری و تعامل با جامعه اهم برنامه‌های کلی دانشکده فرهنگ و زندگی است.