چهره ماندگار میراث فرهنگی:

میراث فرهنگی درگیر سیاسی‌بازی شده است

چهره‌ ماندگار میراث فرهنگی گفت: سیاسی بازی در انتصاب مدیران در سال‌های گذشته منجر به ضعیف شدن بدن نیروی انسانی وزارت میراث فرهنگی شده است. متاسفانه در سال‌های گذشته برخی از مسائل سیاسی داخلی روی میراث فرهنگی اثرگذار بوده است.

کد خبر: ۱۲۵۰۵۷۱

پنجشنبه - ۲۸ فروردين ۱۴۰۴ / April 17, 2025

به گزارش گروه فرهنگی خبرگزاری دانشجو، محمدحسن محب‌علی که به مناسبت روز جهانی بناها ‌و محوطه‌های تاریخی در پژوهشگاه میراث فرهنگی سخن می‌گفت، با بیان اینکه مشکلات میراث فرهنگی از زمان ادغام شدن هر سه سازمان میراث فرهنگی، ایرانگردی و جهانگردی و صنایع دستی به وجود آمد، اظهار کرد: معتقدم این سه دستگاه باید باهم ارتباط داشته باشند اما نباید ادغام می‌شدند؛ چرا که شاید از نظر موضوعی به هم ارتباط دارند اما وظایف و فرایند مدیریت آنها متفاوت است.

پیشکسوت معماری و مرمت با بیان اینکه سیاسی‌بازی در انتصاب مدیران در سال‌های گذشته منجر به ضعیف شدن بدنه نیروی انسانی این دستگاه شده است، گفت: متاسفانه در سال‌های گذشته برخی از مسائل سیاسی داخلی روی این حوزه اثرگذار بوده است.

محب‌علی با اشاره به کاهش فعالیت و حیات کارگاه‌های میراثی در کشور، افزود: این در حالی است که در کشورهای توسعه‌یافته دنیا، شهرداری‌ها در قبال میراث فرهنگی و حفاظت و مرمت و همچنین سرمایه‌گذاری در این حوزه اهتمام دارند.

او با اعتقاد بر اینکه جدایی پژوهشگاه میراث فرهنگی از بدنه وزارت میراث فرهنگی آسیب‌های خاص خود را داشت، اظهار کرد: پژوهشگاه سر و وزارت میراث فرهنگی بدنه این نهاد سیاستگذار بوده است و من معتقدم امروزه این جدایی منجر شده که این حوزه تضعیف شود. اگر پژوهشگاه بتواند در کشور شامل شعبه و زیرمجموعه باشد و نمایندگان خود را در استان‌ها داشته باشد می‌تواند فعالیت مستقل خود را ادامه دهد و میراث فرهنگی را حفاظت کند.

بی‌برنامگی و بی‌اهمیتی، میراث فرهنگی را تا ۲۰ سال دیگر حذف می‌کند

چهره ماندگار میراث فرهنگی با بیان اینکه مرمت و حفاظت از میراث فرهنگی رونق گردشگری را نیز به همراه دارد، گفت: بی‌اهمیتی به میراث فرهنگی و بی‌برنامگی به این حوزه منجر خواهد شد تا ۲۰ سال آینده با سرعت قبال توجهی میراث فرهنگی حذف شود.

فریبا کرمانی، رییس پژوهشکده ابنیه و بافت‌های تاریخی فرهنگی نیز در ادامه این نشست، با بیان اینکه واژه «درگیری» ـ که در شعار امسال ایکوموس برای روز جهانی محوطه‌ها و بناهای تاریخی استفاده شده است، شامل درگیری‌های مختلف مانند درگیری مسلحانه و ‌جنگ بین کشورهاست یا جنگ‌های داخلی که منجر به تخریب بناها ‌و محوطه‌های تاریخی می‌شود، اظهار کرد: با توجه به شعار ایکوموس با عنوان «میراث در معرض خطر، بلاها و درگیری‌ها»، درگیری‌های سیاسی و اجتماعی مثل اعتراضات باعث می‌شود بناها آسیب ببینند، درگیری‌های بین‌المللی سیاسی اجتماعی باعث می‌شوند دسترسی به فناوری‌های به‌روز و مسایل مالی کمتر شود.

رییس پژوهشکده ابنیه و بافت‌های تاریخی فرهنگی گفت: نبود تفاهم بین نهادهای دولتی و غیردولتی از چالش‌های حوزه تخصصی ماست که مسائلی مانند ضعف قوانین و آسیب به میراث فرهنگی را به دنبال دارد به طوری که گاهی امروز در سایه بی‌برنامگی و درگیری نهادها، میراث فرهنگی آسیب می‌بیند.

این پژوهشگر با بیان این که توسعه نامتوازن در مقابل سنت قرار گرفته و منجر به نابودی بناهای ارزشمند می‌شود، افزود: میراث فرهنگی ایران قربانی خاموش توسعه ناپایدار است و مصداق آن می‌تواند به خشک شدن زاینده‌رود اشاره کرد.

او با اشاره به مصادیق دیگری همچون خروج ساکنین از بافت‌های تاریخی مانند شهر کرمان و دیگر مباحث مشابه به نقش پژوهشگاه در بررسی و آسیب‌شناسی اشاره کرد و گفت: پژوهشگاه میراث فرهنگی، نقش محوری در حفاظت از میراث ایفا می‌کند، مستندسازی و مستندنگاری آثار هم از اقدامات کلیدی است که منجر به گردآوری بانک اطلاعاتی موثری می‌شود.

کرمانی از دستورالعمل‌های جهانی در راستای حفاظت از میراث فرهنگی یاد کرد و افزود: کنوانسیون لاهه برای حمایت از اموال فرهنگی در صورت درگیری مسلحانه تشکیل شد که البته درگیری‌ها و بلایای طبیعی را هم مورد توجه قرار داد.

او با اشاره به وظایف پژوهشگاه شامل آموزش نیروهای متخصص و انتشار کتاب‌ها و مقالات فنی و تخصصی با این چالش‌ها و بحران‌ها، یادآور شد: همکاری با نهادهای داخلی و بین‌المللی و تدوین برنامه‌هایی برای انتقال دانش و تجربیات گران‌سنگی مانند ارگ بم کرمان پس از زلزله، جزو این موارد است.

عضو هیات علمی پژوهشگاه میراث فرهنگی تاکید کرد: میراث فرهنگی نه فقط یادگار گذشته بلکه سرمایه آینده ماست و هویت نسل‌های آینده ما را شکل می‌دهند.