اعتراض دانشجویان مازندران به تعطیلی پژوهشکده اکولوژی؛ زنگ خطر برای امنیت زیست‌محیطی دریای خزر

جمعی از تشکل‌ها و مجموعه‌های دانشجویی استان مازندران در بیانیه‌ای نسبت به تعطیلی پژوهشکده اکولوژی دریای خزر هشدار دادند و آن را نه تنها خاموشی یک نهاد علمی، بلکه تهدیدی برای امنیت زیستی، منابع طبیعی و منافع ملی کشور در دریای خزر دانستند. این تشکل‌ها تأکید کردند که هرگونه تعلیق یا تعطیلی این مرکز به ضرر کشور و امنیت زیستی آن خواهد بود.

کد خبر: ۱۲۵۵۲۱۰

دوشنبه - ۰۸ ارديبهشت ۱۴۰۴ / April 28, 2025

((در روزگار جنگ‌های ترکیبی و تهدید‌های نوپدید، دیگر نمی‌توان از امنیت سخن گفت بی‌آنکه علم را در معادلات محوری آن نشاند؛ دیگر نمی‌توان از حکمرانی سخن گفت بی‌آنکه مراکز تخصصی و زیرساخت‌های علمی را سنگر‌هایی در خط مقدم نبرد نرم و سخت قلمداد کرد. امروز آنچه با بی‌تفاوتی یا غفلت از دست می‌رود، فردا به‌قیمت امنیت ملی، اقتصاد، معیشت و حتی مشروعیت ساختار حکمرانی بازنخواهد گشت.))ما جمعی از تشکل‌ها و مجموعه‌های دانشجویی استان مازندران، نسبت به آینده پژوهشکده‌ای هشدار می‌دهیم که تعطیلی آن نه‌تنها خاموشی یک نهاد علمی، بلکه خاموشی بخشی از صدای ایران در دفاع از حقوق زیستی و اقتصادی اش در دریای خزر محسوب می‌گردد.

بیانیه تشکل‌ها و مجموعه‌های دانشجویی استان مازندران در حمایت از پژوهشکده اکولوژی دریای خزر به این شرح است:

پژوهشکده اکولوژی دریای خزر به‌عنوان تنها مرکز علمی تخصصی در حوزه آبزیان دریای خزر نه فقط یک نهاد پژوهشی بلکه سرمایه‌ای استراتژیک و زیستی برای جمهوری اسلامی ایران به شمار می‌رود. اهمیت این پژوهشکده نه فقط در انجام پروژه‌های علمی و تحقیقاتی بلکه در ایفای نقشی بی‌بدیل در حکمرانی منابع دریایی کشور، صیانت از امنیت غذایی، مقابله با تخریب تنوع زیستی، حفاظت از ذخایر ژنتیکی و ایفای نقش در دیپلماسی زیست‌محیطی ایران در منطقه است. در شرایطی که رژیم‌صهیونیستی از بستر علم برای گسترش نفوذ و قدرت بهره می‌برد و امنیت زیستی به‌عنوان مؤلفه‌ای از امنیت ملی شناخته می‌شود، بی‌توجهی به چنین ظرفیتی خسارتی راهبردی برای کشور محسوب می‌شود. این پژوهشکده نه‌فقط یک مرکز پژوهشی بلکه حافظ ذخایر زنده و سلولی آبزیان خزر با بیش از ۵۰۰۰ نمونه ژنتیکی است. همچنین تنها مرجع تخصصی در پایش ذخایر ماهیان استخوانی و خاویاری در خزر و بازوی اجرایی سیاست‌های شیلاتی کشور در حوزه شمالی به‌شمار می‌رود. در عین حال، تعطیلی یا تضعیف چنین مرکزی آن‌هم در دوره‌ای که برخی کشور‌ها در تلاش برای دست‌اندازی به منابع ژنتیکی و زیستی هستند، اقدامی خلاف منطق امنیتی، اقتصادی و تمدنی است.

نکته قابل‌توجه آنکه پژوهشکده مذکور، بازوی تحقیقاتی و اجرای مأموریت‌های وزارت جهاد کشاورزی است؛ لذا هرگونه اخلال در ساختار، بودجه یا ماموریت‌های آن مستقیماً در تضاد با مأموریت‌های حاکمیتی این وزارتخانه و اصول برنامه‌ریزی کلان کشور در حوزه منابع طبیعی و زیستی خواهد بود.

دانشجویان و تشکل‌های انقلابی، به‌عنوان دیده‌بانان و ناظران مردمی، مطالبه‌گرانه و با صراحت اعلام می‌دارند:تعطیلی یا تعلیق این مرکز، اقدامی هزینه‌ساز برای کشور و گامی در مسیر تهدیدات نرم و خاموش علیه منابع استراتژیک جمهوری اسلامی ایران در خزر خواهد بود. بی‌تفاوتی نسبت به این مسأله به‌معنای نادیده‌گرفتن نقش راهبردی علم در حکمرانی نوین و انفعال در برابر تهدیدات پیچیده زیستی و منطقه‌ای است. ما به‌عنوان بخشی از بدنه دانشگاه و جامعه نخبگانی از همه مسئولان به ویژه روسای محترم قوای سه گانه، وزیر محترم جهادکشاورزی و استاندار محترم مازندران مطالبه می‌کنیم که با جدیت، شفافیت و قاطعیت نسبت به صیانت از این پژوهشکده و تقویت جایگاه و مأموریت‌های آن اقدام کنند و اجازه ندهند ذخایر ملی، قربانی بی‌تدبیری‌های سازمانی و مصلحت‌سنجی‌های اداری شود. بدیهی است در این مطالبه، مسئله شخص یا مجموعه خاصی مدنظر نیست و دغدغه ما نه از جنس منافع فردی، بلکه از سنخ منافع ملی و آینده‌نگری است. ما معتقدیم که هیچ مصلحتی، نباید به قیمت تضعیف نهادی راهبردی تمام شود که نقشی کلیدی در دفاع از منافع استان و کشور در یکی از حساس‌ترین جغرافیا‌های آبی جمهوری اسلامی ایران دارد. بی تردید تعطیلی پژوهشکده اکولوژی دریای خزر به‌عنوان یک نهاد راهبردی در عرصه تحقیقات محیط زیستی، لطمه‌ای جدی به منافع ملی و استانی وارد می‌کند. این مسئله باید در سطح حاکمیتی مورد رسیدگی قرار گیرد و چاره‌ای فوری برای آن اندیشیده شود. هر تصمیمی جز بازگشایی و تداوم فعالیت مؤثر این پژوهشکده، در تعارض آشکار با منافع استان مازندران و مصالح کلان کشور خواهد بود.

در این مسیر، در عین دفاع جدی از ظرفیت پژوهشکده اکولوژی دریای خزر، خواهان حفظ کرامت، حقوق و شأن همه نیرو‌های انسانی و مدیریتی مرتبط نیز هستیم؛ اما نمی‌توان و نباید اجازه داد نام و ساختار این پژوهشکده به حاشیه رانده شود یا از اولویت‌های نظام حکمرانی علمی کشور خارج گردد.

شورای تبیین مواضع بسیج دانشجویی استان مازندران

انجمن اسلامی دانشجویان دانشگاه صنعتی نوشیروانی بابل (دفتر تحکیم وحدت)

انجمن اسلامی دانشجویان دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری

انجمن اسلامی دانشجویان دانشگاه مازندران

انجمن علمی علوم دریایی دانشگاه مازندران

انجمن علمی زیست شناسی دانشگاه مازندران

کانون محیط زیست دانشگاه مازندران