کتابی که وهابیون آن را زیر سوال برده‌اند؛ ماجرای شیعه شدن یک سنی

کتاب «راه یافته یا چگونه شیعه شدم»، ترجمه فارسی اثر محمد تیجانی سماوی است که در آن نویسنده به روایت تغییر مذهب خود از اهل سنت به شیعه می‌پردازد.

کد خبر: ۱۲۷۲۲۳۶

سه‌شنبه - ۲۰ خرداد ۱۴۰۴ / June 10, 2025

به گزارش گروه فرهنگی خبرگزاری دانشجو، کتاب «راه یافته یا چگونه شیعه شدم» که سابقاً با عنوان «آنگاه هدایت شدم» ترجمه و چاپ شده بود، ترجمه فارسی اثر محمد تیجانی سماوی با عنوان اصلی «ثُمَّ اهْتَدَیتُ» است که در آن نویسنده به روایت تغییر مذهب خود از اهل سنت به شیعه می‌پردازد.

داستان این کتاب، روایت زندگی پسرکی است به نام محمد تیجانی از زبان خود او، که در سال ۱۹۳۶ میلادی در شهر قفصه در جنوب تونس در خاندان سرشناس سماوی به دنیا آمد، خاندانی مالکی مذهب و اصالتاً اهل سماوه عراق‌اند که در زمان عباسیان به شمال آفریقا مهاجرت کردند، و اهل طریقت و آشنا با تصوف و پیرو شیخ احمد تیجانی بودند.

نویسنده در مقدمه کتاب این طور می‌نویسد: «این کتاب، داستان یک مسافرت است و داستان یک کشف نوین، نه اکتشاف در جهان اختراع‌ها و ابتکارات تکنیکی و فیزیولوژی، بلکه در جهان عقاید و در میان سیلی از مکتب‌های مذهبی و فلسفه‌های دینی؛ و از اینکه این کشف، نخست تکیه بر خردی سالم و ذهنی پاک دارد، از این رو کتابم را به هر عقل سالمی که حق را تشخیص داده و از میان توده‌های باطل می‌گزیند و سخنان را با ترازوی عدالت می‌سنجد و کفه راستین را ترجیح می‌دهد و با مقارنه گفت‌و‌گو‌ها و حرف‌ها، آنچه که منطقی و متین است از سخن شیرین و دلربا جدا می‌سازد، اهدا می‌کند که همانا خداوند می‌فرماید: «آنان که سخن را می‌شنوند و بهترینش را پیروی می‌کنند، همانا آنان را خدای هدایت کرده و آنان خردمندان‌اند.»

تیجانی در این کتاب با شرح زندگی‌نامه خود، به جزئیات سفرش به عراق و نجف و ملاقات‌ها و گفت‌وگوهایش با علمای برجسته شیعه از جمله سید ابوالقاسم خوئی و سید محمد باقر صدر اشاره می‌کند. او در این اثر با بهره‌گیری از احادیث مورد قبول اهل سنت، به دفاع از عقاید شیعه پرداخته است. این کتاب تاکنون به چهارده زبان ترجمه شده و چندین بار در ایران به چاپ رسیده است. با این حال، انتشار آن از سوی برخی علمای اهل سنت مورد نقد قرار گرفته و برخی وهابیون نیز شخصیت نویسنده و صحت داستان را زیر سوال برده‌اند.

در بخشی از کتاب می‌خوانیم: «امویان در مشرق و مغرب زمین مردمان را وادار به سب و لعن علی (ع) کردند و آنان را از ذکر فضایلش بازداشتند و حتی گذاشتن نامش را بر فرزندان ممنوع کردند در عین حال فضائل و مناقبش گسترده و فراگیر شد تا بدان‌حد که شافعی می‌گوید: در شگفتم از مردی که دشمنانش از روی حسادت فضایلش را کتمان کردند و دوستانش از روی ترس ولی با این حال همه عالَم پر است از فضائل او.»

ویرایش دوم «راه یافته یا چگونه شیعه شدم» به چاپ دوازدهم رسیده است، انتشارات بوستان کتاب آن را با ترجمه عباس جلالی و در ۲۶۴ صفحه با قیمت ۳۴۰ هزار تومان منتشر کرده است.