به مناسبت آغاز به کار هيئت‏هاي مؤتلفه اسلامي

مثلث «بازار، حوزه و مؤتلفه» نمودار هندسي موقعيت جريان محافظه‌كاري سنتي

مثلث «بازار، حوزه و مؤتلفه» نمودار هندسي است كه موقعيت جريان محافظه كاري سنتي ايران را ترسيم مي‌كند و بازار به عنوان نهاد اقتصادي محافظه كاري سنتي، حوزه نهاد ايدئولوژيك آن و مؤتلفه نهاد سياسي اين جنبش سياسي و اجتماعي است كه با همه آموزه‌هاي سنتي خود، مناسباتي مدرن را رقم مي‌زند.

کد خبر: ۱۲۷۳۴۶

يکشنبه - ۰۱ خرداد ۱۳۹۰ / May 22, 2011

گروه انديشه «خبرگزاري دانشجو»؛ پس از ماجرای تصویب ‌نامه‌ لایحه‌ انجمن‌های ایالتی و ولایتی در سال 1341، دو هیئت مذهبی از کسبه و تجار بازار تهران که از آغاز نهضت نوپای اسلامی به رهبری آیت‌الله خمینی در حوادث و وقایع مبارزات حضور فعالی داشتند، تصمیم به ائتلاف با یکدیگر گرفتند كه پس از مدتي یکی دیگر از هیئت‌های فعال بازار نیز به ائتلاف آنها ملحق شد.

ائتلاف‌کنندگان که از آن پس، «هيئت‏هاي مؤتلفه اسلامي» ناميده ‏شدند، متشكل از هیئت مسجد امین‌الدوله، مسجد شیخ علی و اصفهانی‌ها در بازار تهران بودند.

در یکی از ملاقات‌های مردمی با امام آنها ماجرای ائتلاف خود را به اطلاع وی رساندند و ایشان نیز ائتلافشان را تأیید کرد و استاد شهيد مرتضي مطهري، بهشتي، باهنر و چند تن ديگر از شخصيت‏هاي روحاني، متکفّل هدايت و تغذيه معنوي آنان شد.

مشروعيت اجتماعي هيئت به پايگاه طبقاتي آن در بازار باز مي‌گشت. بازار همان گونه كه با پرداخت سهم امام به مراجع تقليد نياز ايدئولوژيك خود به فقه سنتي را برآورده مي‌ساخت، با حمايت مالي از مؤتلفه براي اولين بار تجربه‌اي در سياست مدرن بدست آورد.

در واقع مثلث بازار، حوزه و مؤتلفه همان نمودار هندسي است كه موقعيت جريان محافظه كاري سنتي ايران را ترسيم مي‌كند.

بازار نهاد اقتصادي محافظه كاري سنتي، حوزه نهاد ايدئولوژيك آن و مؤتلفه نهاد سياسي اين جنبش سياسي و اجتماعي است كه با همه آموزه هاي سنتي خود، مناسباتي مدرن را رقم مي زند.

مهمترين و نخستين حركت مسلحانه اين هيئت‏ها پس از قيام 15 خرداد ترور حسنعلي منصور، نخست وزير وقت و عامل تصويب قانون ننگين کاپيتولاسيون و تبعيد حضرت امام به ترکيه، توســط «محمد بخارايي» از شاخه نظامي «هيئت هاي مؤتلفه اسلامي» بود.

سيدحميد روحـاني نويسنده كتاب «نهضت امام خميني»، معتقد است: «بي ترديد گروه بخارايي با دست زدن به خيزش قهر آميز بر آن بودند راه پيشرفت و گسترش فرهنــگ و سياست غرب - بويژه آمريكا- را در ايران ببندند و با شكار مهره‌هـاي دســت نشـانده و سرســپرده استكبار جهاني، زمينه برپايي انديشه حكومت اسلامي را فـراهم سـازند و انديشـه امـام را بـه بــار نشانند. به نظر وي اعدام انقلابي منصور و طرح از ميان برداشتن ديگر چهره هـاي رژيـم شـاه، از سوي اين گروه بيشتر جنبه تاكتيكي داشته است تا استراتژيكي./انتهاي پيام/