از آزمایشگاه دانشگاه تا تولید صنعتی؛ روایتی دانش بنیان از بومی‌سازی فناوری نانو در خدمت صنعت برق

فناوری نوین دانش‌بنیان‌ها در تولید پوشش‌های نانویی باعث کاهش اختلالات و قطعی برق به‌ویژه در شرایط کنونی کشور می‌شود.

کد خبر: ۱۲۹۱۶۷۶

دوشنبه - ۱۳ مرداد ۱۴۰۴ / August 04, 2025

به گزارش گروه دانشگاه خبرگزاری دانشجو، قطعی برق در ایران به دلیل اختلالات شبکه و ناترازی موجود در تولید و مصرف برق، هر روز جدی‌تر می‌شود و به همین دلیل پایداری و حفظ شبکه در روز‌های گرم تابستان بیش از پیش اهمیت پیدا کرده است.

یکی از راهکار‌های موثر در حفظ پایداری شبکه، محافظت از مقره‌های ولتاژ بالاست. توسعه و تولید نانوپوشش‌های سیلیکونی، ویژه مقره‌های ولتاژ بالا، به محافظت از مقره‌ها از گزند آلودگی و رطوبت کمک می‌کند. این پوشش‌های نانویی عمر مقره‌ها را افزایش داده و میزان خاموشی‌ها را به ویژه در مناطق جنوبی کشور کاهش می‌دهد.

منیره تقوایی، مدیرعامل شرکت دانش‌بنیان منیران نیرو صنعت با اشاره به تولید پوشش‌های نانویی موسوم به RTV در این شرکت دانش‌بنیان که به پایداری شبکه برق کمک کرده است، گفت: ایده کار روی این محصول پس از دوران تحصیل در دوره دکتری مطرح شد. زمانی که در دانشگاه شهید بهشتی در مقطع دکتری مهندسی برق و قدرت روی تاثیر پوشش‌های سیلیکونی بر سیستم‌های انتقال برق کار می‌کردم از طریق شبیه‌سازی و برخی آزمایش‌ها به بررسی این فناوری پرداختم. بعد از دوره دکتری، به واسطه تجربیاتی که به دست آمده بود، ایده کار روی این فناوری مطرح شد، زیرا فناوری پوشش RTV وارداتی بود، به همین دلیل با توجه با ماهیت بین رشته‌ای این فناوری، با همکاری دوستانم از رشته‌های برق و شیمی روی توسعه فناوری نانوپوشش‌های سیلیکونی کار کردیم.

وی افزود: از شروع کار در سال ۱۳۹۶ تا ثبت شرکت در سال ۱۴۰۰ با هزینه شخصی، کار تحقیق و توسعه را برای رسیدن به محصولی مناسب انجام دادیم و در نهایت محصول نانوپوشش‌های سیلیکونی، ویژه مقره‌های ولتاژ بالا تولید شد.

کاربرد نانوپوشش‌های محافظ در مناطق مرطوب و آلوده

مدیرعامل شرکت دانش‌بنیان منیران نیرو صنعت در مورد محصول دانش‌بنیان این شرکت، گفت: مقره‌ها از جنس سیلیکون، شیشه و سرامیک هستند، مقره‌های سیلیکون طول عمر کمی دارند؛ اما برای محیط‌های آلوده مناسب هستند، اما مقره‌های سرامیکی و شیشه‌ای استحکام بالایی دارند، اما در محیط‌های آلوده به سرعت دچار مشکل می‌شوند. ما در این محصول، با ایجاد نانوپوشش سیلیکونی روی سطح مقره‌ها، از مزیت هر دو بخش استفاده کردیم.

تقوایی افزود: آلودگی هوا، گرد و غبار و شرایط خاص آب و هوایی در نقاط مختلف کشور موجب شده است کارایی و دوام مقره‌های ولتاژ بالا با چالش‌های جدی مواجه شود؛ به‌طوری که این امر در سالیان گذشته باعث قطعی برق و خاموشی‌های زیادی در جنوب کشور شده است. پوشش‌های سیلیکونی برای حفاظت از مقره‌های ولتاژ بالا در مقابل شرایط آب و هوایی خاص طراحی و ساخته می‌شوند و چنین نانوپوشش‌های محافظی می‌تواند به میزان قابل توجهی در کاهش میزان خاموشی‌ها در مناطق با سطح رطوبت و آلودگی بالا موثر باشد.

جلوگیری از خروج ارز از کشور با داخلی‌سازی نانوپوشش‌ها

مدیرعامل شرکت دانش‌بنیان منیران نیرو صنعت با بیان اینکه این محصول تنها مشابه خارجی دارد، گفت: نانوپوشش‌های سیلیکونی نمونه داخلی ندارد و در مقایسه با نمونه خارجی نیز ارزان‌تر و باکیفیت‌تر است.

تقوایی، مزیت تولید این نانوپوشش‌ها را ارزآوری برای کشور دانست و گفت: با داخلی‌سازی این محصول توانسته‌ایم از خروج ارز از کشور در شرایط کنونی جلوگیری کنیم.

یک گام دیگر تا صادرات و توسعه محصولات جدید دانش‌بنیان

مدیرعامل این شرکت دانش بنیان در مورد میزان اشتغالزایی محصولات دانش‌بنیان این شرکت، گفت: اشتغالزایی شرکت ما در دو بخش نیرو‌های دائمی و پروژه‌ای است. نیرو‌های دائمی شرکت در بخش خط تولید و تحقیق و توسعه یا همان Research and Development به اختصار (R&D) مشغول به کارند که به بیش از ۳۰ نفر می‌رسند. از طرفی، نیرو‌های پروژه‌ای با توجه به حجم پروژه‌ها مشغول به کار می‌شوند؛ بنابراین این شرکت از نظر اشتغالزایی، به سطح خوبی رسیده است.

تقوایی افزود: صادرات و طرح توسعه‌ای محصول دانش‌بنیان شرکت را در برنامه داریم و برای این کار قصد داریم از طرح‌های توسعه‌ای صادرات صندوق نوآوری و شکوفایی کمک بگیریم.

توسعه محصولات دانش‌بنیان زیر چتر حمایتی صندوق نوآوری

مدیرعامل شرکت دانش‌بنیان منیران نیرو صنعت با اشاره به جزئیات حمایت صندوق نوآوری و شکوفایی از محصول دانش‌بنیان این شرکت، گفت: برای تولید محصول به عنوان تولید بار اول و طرح ملی، از وام نمونه‌سازی و تبصره ۱۸ بهره گرفتیم و امیدواریم بتوانیم برای توسعه محصول نیز از سایر تسهیلات صندوق نوآوری و شکوفایی استفاده کنیم.

تقوایی در مورد بهره‌گیری از سایر خدمات صندوق نوآوری و شکوفایی نیز گفت: علاوه بر دریافت وام نمونه‌سازی برای ساخت محصول، کمک‌هزینه شرکت در دو نمایشگاه (حضور مستقل) را نیز دریافت و در این رویداد‌ها شرکت کردیم.