آیین رونمایی و نقد کتاب «صدای تاریکی» در فرهنگسرای خاوران/ روایتی از زندگی دختری نابینا و بازتابی از هویت و امید

ویژه‌برنامه «در پناه کتاب» این بار به رونمایی و نقد رمان صدای تاریکی نوشته نیلوفر مالک اختصاص یافت؛ اثری که با محوریت زندگی دختری نابینا به نام ساوینا، به پرسش‌هایی درباره هویت، امید و مواجهه نوجوانان با چالش‌های زندگی می‌پردازد.

کد خبر: ۱۲۹۶۶۱۶

چهارشنبه - ۲۹ مرداد ۱۴۰۴ / August 20, 2025

به گزارش گروه فرهنگی خبرگزاری دانشجو، ویژه‌برنامه «در پناه کتاب» این بار به رونمایی و نقد رمان صدای تاریکی نوشته نیلوفر مالک اختصاص یافت؛ اثری که با محوریت زندگی دختری نابینا به نام ساوینا، به پرسش‌هایی درباره هویت، امید و مواجهه نوجوانان با چالش‌های زندگی می‌پردازد. این نشست در فضایی صمیمی با حضور نیلوفر مالک نویسنده اثر، معصومه خوانساری کارشناس برنامه و سیدسجاد موسوی رئیس فرهنگسرای خاوران و جمعی از علاقه‌مندان ادبیات و نوجوانان در کافه‌کتاب فرهنگسرا برگزار شد.

آغاز قصه تاریکی با روشنایی کلمات

در ابتدای این آیین، سیدسجاد موسوی رئیس فرهنگسرای خاوران، ضمن خوش‌آمدگویی به حاضران، بر اهمیت نشست‌های کتاب‌خوانی و معرفی برترین آثار تازه بازار نشر تأکید کرد. او گفت: «هر اثری که جذابیت داشته باشد، لزوماً مفید نیست. ما در فرهنگسرای خاوران آثاری را معرفی می‌کنیم که علاوه بر داشتن جذابیت ادبی، ارزش و اثرگذاری مفیدی برای نسل نوجوان داشته باشند. در شرایطی که بازار کتاب نوجوان، پر از ترجمه‌ها و آثار تجاری است، توجه به منشوراتت داخلی اهمیت ویژه دارد.»

موسوی در ادامه افزود: «نویسندگان داخلی برای خلق آثارشان تلاش بسیاری می‌کنند و بهترین قدردانی از زحمات آنها، مطالعه و معرفی این کتاب‌ها به نسل جوان و نوجوان است.»

دغدغه نویسنده؛ هویت در دل تاریکی

سپس نیلوفر مالک نویسنده اثر، درباره روند نگارش صدای تاریکی توضیح داد. او گفت: «برای نوشتن این کتاب با دو فرد نابینا گفت‌و‌گو کردم؛ همچنین نرم‌افزار‌های ویژه نابینایان را بررسی کردم. برای من مهم‌ترین موضوع، مسئله هویت بود؛ اینکه هیچ‌کس نباید احساس کند با یک بحران، دنیا برایش به پایان رسیده است.»

وی افزود: «برخی انسان‌ها با توانایی‌های محدود زندگی می‌کنند. شخصیت اصلی داستان من، دختری نابینا است که می‌کوشد با شهود و درک عمیق خود، جهان پیرامونش را بشناسد و با چالش‌هایش کنار بیاید. برایم مهم بود نشان دهم که نابینایی پایان راه نیست، بلکه می‌تواند آغاز نوعی دیگر از نگاه به زندگی باشد.»

تحلیل کارشناسی: عبور از سیل بلوغ

در ادامه نشست، معصومه خوانساری کارشناس برنامه، به تحلیل محتوای کتاب پرداخت و گفت: «داستان صدای تاریکی درباره دختری نابینا به نام ساوینا است که با آغاز تابستان، تعطیلی مدارس و ازدواج پدرش با چالش‌های تازه‌ای مواجه می‌شود. او در مسیر زندگی با چالش‌های نبود مادر و نابینایی، به سوی خودشناسی حرکت می‌کند.»

خانم خوانساری با تأکید بر پیام‌های داستان افزود: «این اثر به موضوعاتی همچون غلبه بر ترس، پرهیز از قضاوت و ناسپاسی، پرورش و تقویت مهارت حل مسئله، مهارت تصمیم‌گیری، خودمراقبتی، درک اهمیت بالای خانواده و حرکت در مسیر تغییر و رشد می‌پردازد. صدای تاریکی صرفاً یک رمان نوجوانانه نیست؛ بلکه اثری است که بزرگسالان نیز می‌توانند از آن بهره‌مند شوند.»

او همچنین خاطرنشان کرد: «ساوینا در داستان ابتدا با ترس و تردید روبه‌رو می‌شود، اما به تدریج با اتکا به آموزه‌های مادرش، مسیری تازه برای شناخت خویشتن آغاز می‌کند. این روایت، عبور از سیل بلوغ و رویارویی با تغییرات زندگی را به شکلی ملموس به تصویر می‌کشد.»

نگاه نوجوانان به «صدای تاریکی»

یکی از بخش‌های جذاب این مراسم، مشارکت نوجوانان حاضر در جلسه بود. آنان پس از مطالعه کتاب، دیدگاه‌ها و نقد‌های خود را با نویسنده و کارشناس در میان گذاشتند. برخی از آنان به سادگی و روانی نثر کتاب اشاره کردند که باعث همراهی بیشتر مخاطب نوجوان می‌شود.

با این حال، بعضی مخاطبان معتقد بودند که در بخش‌هایی از داستان، می‌توانست جزئیات بیشتری از احساسات ساوینا بیان شود تا ارتباط عمیق‌تری با خواننده شکل گیرد. در مجموع، نوجوانان این اثر را الهام‌بخش توصیف کردند و آن را روایتی امیدبخش از مبارزه با محدودیت‌ها دانستند.

نقد کارشناسان: فرصت تغییر نگرش جامعه

در بخش نقد، کارشناسان حاضر تأکید کردند که پرداختن به موضوع نابینایی در قالب یک رمان داستانی، فرصتی ارزشمند برای تغییر نگرش جامعه نسبت به افراد دارای توانایی‌های متفاوت است. آنان معتقد بودند که این کتاب می‌تواند آغازی برای گفت‌و‌گو درباره هویت، توانمندی و پذیرش تفاوت‌ها در جامعه باشد.

نویسنده‌ای با نگاهی علمی و انسانی

نیلوفر مالک، متولد ۱۳۴۶، یکی از نویسندگان برجسته ادبیات معاصر ایران است. او کارشناسی زیست‌شناسی دارد و همین نگاه علمی باعث شده تا در آثارش به دقت و جزئی‌نگری توجه کند. مالک توانسته است با تلفیق دانش زیستی و تخیل ادبی، آثاری بیافریند که هم از لحاظ محتوا غنی هستند و هم از نظر فرم و زبان مخاطب را جذب می‌کند.

رونمایی در فضایی دوستانه در پایان نشست، در فضایی صمیمی و در میان استقبال مخاطبان، آیین رونمایی کتاب صدای تاریکی برگزار شد. همچنین نوجوانانی که دیدگاه‌های خود را مطرح کرده بودند، مورد تقدیر قرار گرفتند. این رویداد نه تنها فرصتی برای آشنایی با تازه‌ترین اثر نیلوفر مالک بود، بلکه محفل گفت‌و‌گو و هم‌اندیشی درباره مسائل عمیق هویتی، اجتماعی و انسانی به شمار می‌رفت.

جمع‌بندی

برگزاری آیین رونمایی و نقد صدای تاریکی در فرهنگسرای خاوران نشان داد که ادبیات همچنان ابزاری نیرومند برای بازاندیشی در زندگی و هویت انسان است. این کتاب توانست نوجوانان و بزرگسالان را گرد هم آورد تا درباره مفهوم نابینایی، امید و خودشناسی به بحث و تبادل نظر بپردازند.

فرهنگسرای خاوران با اجرای برنامه‌هایی از این دست، بستری برای معرفی آثار تازه و گفت‌و‌گو‌های فرهنگی فراهم می‌آورد؛ فضایی که بی‌تردید به ارتقای سطح کتاب‌خوانی و توجه به تولیدات ادبی داخلی کمک خواهد کرد.