همکاری دانشمند ایرانی با تلسکوپ هابل در ثبت عکس انفجار ابرنواختر

ستاره‌شناسان آمریکایی با همکاری «مهدی زمانی» دانشمند ایرانی توانستند از لحظه انفجار یک ابرنواختر با تلسکوپ فضایی هابل عکس بگیرند.

کد خبر: ۱۲۹۷۹۲۲

يکشنبه - ۰۲ شهريور ۱۴۰۴ / August 24, 2025

به گزارش گروه دانشگاه خبرگزاری دانشجو، تلسکوپ فضایی هابل از مراحل پیش و پس از انفجار درخشان یک ستاره عکس گرفت. کنتراست این دو عکس با توجه به فاصله یک سال از هم نشان می‌دهد که یک ابرنواختر چقدر درخشان است و چگونه این درخشندگی با گذشت زمان کاهش می‌یابد.

به نقل از اسپیس، این انفجار ابرنواختر که با نام «SN ۲۰۱۸ gv» شناخته می‌شود، در کهکشان مارپیچی «ان‌جی‌سی ۲۵۲۵» (NGC ۲۵۲۵) یافت شده است.

به گفته ناسا، پس از آن که یک ستاره‌شناس آماتور به نام «کوئیچی ایتاگاکی» (Koichi Itagaki) برای اولین بار توانست این ابرنواختر را در اوایل سال ۲۰۱۸ شناسایی کند، هابل رصد آن را آغاز کرد. ان‌جی‌سی ۲۵۲۵ تقریباً ۷۰ میلیون سال نوری از زمین فاصله دارد.

SN ۲۰۱۸ gv به عنوان یک ابرنواختر نوع la طبقه‌بندی می‌شود که نوع نادری از انفجار ستاره‌ای است. ابرنواختر‌های این نوع به عنوان «شمع‌های استاندارد» نیز شناخته می‌شوند، زیرا می‌توانند به یک اوج روشنایی ثابت برسند که ستاره‌شناسان از آن برای محاسبه بسیار دقیق فواصل استفاده می‌کنند. با مقایسه درخشندگی آنها با میزان روشنایی ظاهری آنها از زمین می‌توان فاصله دقیق این ستاره‌های در حال انفجار را تعیین کرد.

ستاره‌شناسان از این نوع ابرنواختر برای مطالعه سرعت انبساط جهان و چگونگی تغییر آن به مرور زمان نیز استفاده می‌کنند. «تلسکوپ فضایی رومن» (Roman Space Telescope) ناسا که هنوز در دست ساخت قرار دارد، برای مطالعه انفجار‌هایی مانند این طراحی شده است تا بتواند حتی در زمان‌های دورتر از تلسکوپ فضایی هابل نیز به گذشته نگاه کند و سرعت انبساط جهان را با دقت بیشتری مورد بررسی قرار دهد.