خسوف کامل در شانزدهم شهریورماه؛ ماه سرخ در آسمان شب

صادقی ناینی، مشاور رئیس سازمان فضایی کشور، از وقوع خسوف کامل ماه در شامگاه ۱۶ شهریور خبر داد؛ ماه در این پدیده به رنگ قرمز دیده خواهد شد.

کد خبر: ۱۳۰۲۶۱۵

يکشنبه - ۱۶ شهريور ۱۴۰۴ / September 07, 2025

به گزارش گروه دانشگاه خبرگزاری دانشجو، صادقی ناینی، مشاور رئیس سازمان فضایی کشور، از وقوع خسوف کامل در شامگاه شانزدهم شهریورماه خبر داد. وی در توضیح این پدیده نجومی گفت: خسوف کامل زمانی رخ می‌دهد که کل ماه در سایه زمین قرار می‌گیرد. اگرچه به صورت بالقوه این رویداد می‌تواند به شکل ماهانه اتفاق بیفتد، اما به دلیل آنکه مدار حرکت ماه به دور زمین و مدار حرکت زمین به دور خورشید در یک صفحه قرار نمی‌گیرند، وقوع خسوف کامل به تأخیر می‌افتد و به همین دلیل آخرین خسوف کامل در ایران به حدود هفت تا هشت سال پیش بازمی‌گردد.

به گفته ناینی، در پدیده خسوف، ماه یا در نیم‌سایه زمین قرار می‌گیرد یا در سایه کامل آن. زمانی که ماه در نیم‌سایه قرار دارد، تغییر نور بسیار محدود است و ممکن است با چشم غیرمسلح چندان محسوس نباشد. اما با ورود تدریجی ماه به سایه زمین، این پدیده به‌صورت واضح قابل مشاهده می‌شود. در شرایطی که بخشی از ماه سیاه به نظر می‌رسد، نشان‌دهنده قرار گرفتن آن بخش در سایه زمین است.

وی افزود: هنگامی که ماه به طور کامل وارد سایه زمین می‌شود، برخلاف تصور عمومی که انتظار می‌رود ماه کاملاً سیاه شود، رنگ آن قرمز خواهد شد. دلیل این تغییر رنگ، انعکاس نور قرمز مناطقی از سطح زمین است که در حال طلوع یا غروب خورشید هستند. نور قرمزی که از این مناطق به ماه می‌رسد، موجب می‌شود ماه در زمان خسوف کامل به رنگ سرخ دیده شود.

ناینی در ادامه توضیح داد: فاصله ماه از زمین حدود ۳۸۰ هزار کیلومتر است و قطر سایه زمین در فضا حدود ۹ هزار کیلومتر محاسبه می‌شود، در حالی که قطر ماه تنها ۳۵۰۰ کیلومتر است. به همین دلیل، ماه مدت زمان نسبتاً طولانی، حدود یک ساعت و نیم، در سایه کامل زمین قرار می‌گیرد. این ویژگی تفاوت مهم خسوف کامل با کسوف کامل است. در کسوف، سایه ماه بر زمین می‌افتد که محدوده‌ای بسیار کوچک را در بر می‌گیرد، اما در خسوف به دلیل بزرگی سایه زمین، این پدیده مدت‌زمان بیشتری به طول می‌انجامد.

وی خاطرنشان کرد: اکنون در مرحله خسوف جزئی، بخشی از ماه سیاه و بخشی همچون همیشه سفید و درخشان دیده می‌شود که ناشی از انعکاس نور خورشید است. اما با کامل شدن این پدیده، نیم ساعت دیگر ماه به رنگ قرمز درخواهد آمد و این سرخی، نتیجه ترکیب و انعکاس نور قرمز تمامی مناطقی است که در سطح زمین در حال طلوع یا غروب خورشید هستند.