درخواست تجدید نظر دانشجویان کارشناسی ارشد دانشگاه اصفهان در خصوص شهریه نیم‌سال پنجم

جمعی از دانشجویان ورودی ۱۴۰۲ کارشناسی ارشد دانشگاه اصفهان با ارسال نامه‌ای به مسئولان، خواستار تجدید نظر در اجرای ماده ۳۲ آیین‌نامه آموزشی و لغو شهریه نیم‌سال پنجم شدند.

کد خبر: ۱۳۰۴۸۴۱

يکشنبه - ۲۳ شهريور ۱۴۰۴ / September 14, 2025

به گزارش گروه دانشگاه خبرگزاری دانشجو؛ جمعی از دانشجویان ورودی ۱۴۰۲ مقطع کارشناسی ارشد دانشگاه اصفهان در نامه‌ای رسمی به رئیس دانشگاه، معاونت‌های آموزشی و پژوهشی دانشگاه، درخواست تجدید نظر در اجرای ماده ۳۲ آیین‌نامه آموزشی و تعیین شهریه برای نیم‌سال پنجم تحصیلی خود را مطرح کردند.

این دانشجویان با اشاره به شرایط اقتصادی سخت کشور و نبود درآمد پایدار برای دانشجویان کارشناسی ارشد، معتقدند که تحمیل شهریه در نیم‌سال پنجم برخلاف عدالت آموزشی و حمایت از دانشجویان است. آنها همچنین بر لزوم اطلاع‌رسانی شفاف و به موقع دانشگاه در خصوص تغییرات آیین‌نامه تاکید دارند و از نبود اطلاع‌رسانی قبلی و شفافیت در اجرای این تغییرات گلایه کرده‌اند.

در این نامه، تأخیر در تصویب پیشنهادات به دلیل عواملی خارج از کنترل دانشجویان، همچون تأخیر در بررسی طرح‌ها توسط اساتید و مشکلات اداری دانشگاه، دلیل دیگری است که دانشجویان آن را به‌عنوان یک عدم تناسب در عملکرد دانشگاه مطرح کرده‌اند.

دانشجویان ورودی ۱۴۰۲ درخواست کرده‌اند که اجرای ماده ۳۲ آیین‌نامه آموزشی لغو شود و مهلت دفاع پایان‌نامه برای آنها بدون پرداخت شهریه در نیم‌سال پنجم تمدید شود. همچنین پیشنهاداتی برای تشکیل کارگروه‌هایی جهت بازنگری در آیین‌نامه آموزشی و بهبود اطلاع‌رسانی موارد آموزشی و پژوهشی داده شده است.

این نامه جمعی از دانشجویان دانشگاه اصفهان به‌منظور پیگیری و حل مشکلات موجود با هدف حمایت از حقوق دانشجویی و تحقق عدالت آموزشی به مسئولان مربوطه ارسال شده است.

نامه دانشجویان به شرح ذیل است:

« باسمه تعالی

ریاست محترم دانشگاه اصفهان

معاونت محترم آموزشی و تحصیلات تکمیلی دانشگاه اصفهان

معاونت محترم پژوهش و فناوری دانشگاه اصفهان

با سلام و احترام.

به استحضار می‌رساند با توجه به اجرای ناگهانی ماده ۳۲ آیین‌نامه آموزشی دانشگاه اصفهان برای ورودی ۱۴۰۲ و پس از آن در مقطع کارشناسی ارشد (مبنی بر پرداخت شهریه در نیم‌سال پنجم تحصیلی)، موارد زیر جهت بررسی و اتخاذ تصمیم مناسب و درخور، تقدیم می‌گردد:

۱- عدم تناسب با عدالت آموزشی و شرایط اقتصادی دانشجویان

نظر به اینکه به موجب قانون، دانشجویان کارشناسی ارشد موظف به تحصیل تمام‌وقت بوده و فاقد درآمد پایدار می‌باشند، تحمیل شهریه در نیم‌سال پنجم بدون در نظر گرفتن شرایط اقتصادی و معیشتی کشور، مغایر با اصل عدالت آموزشی و حمایت از دانشجویان است. یادآور می‌شود مطابق مصوبه یکصد و هفتاد و هشتمین جلسه هیئت رئیسه دانشگاه (سال ۱۳۹۷)، نیم‌سال پنجم تا پیش از ورودی ۱۴۰۲ جزو سنوات رایگان محسوب می‌گردید و از آن زمان تاکنون نیز اطلاع‌رسانی جدیدی در خصوص تغییر شرایط در سایت رسمی معاونت آموزشی و تحصیلات تکمیلی دانشگاه که مرجع اصلی اطلاع‌رسانی تحصیلات تکمیلی می‌باشد، صورت نگرفته است. در مصوبه یادشده تصریح گردیده است که شهریه نیم‌سال ششم برای دانشجویان نوبت اول، معادل نصف شهریه ثابت دانشجویان نوبت دوم محاسبه گردد. با این حال، شهریه تعیین‌شده برای دانشجویان ورودی ۱۴۰۲ برابر با شهریه کامل دانشجویان نوبت دوم اعلام شده است. بدیهی است تعیین چنین مبلغی آن هم کمتر از یک هفته پیش از آغاز انتخاب واحد، با در نظر گرفتن شرایط اقتصادی و معیشتی جامعه، مغایر با اصول اخلاقی، عدالت آموزشی و حمایت از حقوق دانشجویان است.

۲- عدم اطلاع‌رسانی شفاف، به موقع و فراگیر

اجرای ماده ۳۲ آیین‌نامه تغییری بنیادین در آیین‌نامه آموزشی دانشگاه برای مقطع کارشناسی ارشد محسوب می‌شود و مستلزم اطلاع‌رسانی رسمی، شفاف و به موقع از سوی مراجع مربوطه است. در حالی که این تغییرات بدون هرگونه اعلام و اطلاع‌رسانی قبلی اعمال شده و موجب سردرگمی و تضییع حقوق دانشجویان گردیده است. حتی بسیاری از اساتید، معاونان پژوهشی و آموزشی گروه‌ها و دانشکده‌ها، کارشناسان و مدیران گروه‌ها نیز از وجود چنین آیین‌نامه‌ای بی‌اطلاع بوده‌اند. بدیهی است که طبق ماده ۴ قانون مدنی مبنی بر اصل عطف به ماسبق نشدن قوانین، آیین‌نامه مذکور هنگام ثبت‌نام و ورود دانشجویان ورودی ۱۴۰۲ به دانشگاه به ایشان اطلاع‌رسانی نشده است و شمول مقررات مندرج در این آیین‌نامه بر دانشجویانی که پیش از تصویب آن مشغول به تحصیل بوده‌اند، خلاف اصول حقوقی است.

تنها اطلاع‌رسانی صورت گرفته، نامه مدیر خدمات آموزشی دانشگاه، آقای دکتر رحیمی، در تاریخ ۲۵ شهریور ۱۴۰۳ می‌باشد (موجود در پیوست ۲) که صرفاً به یادآوری آیین نامه پرداخته است، حال آنکه اصل آیین‌نامه پیش از آن اطلاع‌رسانی نشده بود. افزون بر این، نامه مذکور دارای تناقض است! در بند نخست صراحتاً اعلام شده که دانشگاه اصفهان با تصویب پیشنهاده در نیم‌سال سوم مساعدت خواهد کرد، اما در بند آخر نامه، ماده ۳۲ آیین‌نامه، مهلت تصویب پیشنهاده تا پایان نیم‌سال دوم اعلام شده است! اگر بند اول نامه مدیر خدمات آموزشی مورد استناد قرار گرفته پس چرا برای دانشجویانی که تاریخ تصویب پیشنهاده آنان در نیم‌سال سوم است نیز شهریه در نظر گرفته شده است؛ اگر ماده ۳۲ مورد استناد است، با توجه به توضیحات فوق و عدم اطلاع‌رسانی تا قبل از این نامه، تاریخ انتشار این نامه مربوط به روز‌های پایانی نیم‌سال دوم است و مهلت ذکر شده در ماده ۳۲ نیز تا پایان نیم‌سال دوم است! تصویب پیشنهاده در کمتر از دو هفته حتماً و تحقیقاً ناممکن است.

۳- عدم تناسب جریمه با عملکرد دانشگاه

بخش قابل‌توجهی از تأخیر در تصویب پیشنهاده ناشی از عواملی خارج از کنترل دانشجو نظیر تأخیر در بررسی طرح‌ها توسط اساتید، تراکم کاری شورا‌های گروه و دانشکده و کندی روند‌های اداری دانشگاه است. در چنین شرایطی، تحمیل کامل مسئولیت به دانشجو و اخذ شهریه در نیم‌سال پنجم منصفانه نیست. علاوه بر این، واحد «سمینار» که مقدمه تدوین و تصویب پیشنهاده محسوب می‌شود در بسیاری از گروه‌ها در نیم‌سال سوم ارائه می‌گردد و عملاً امکان تصویب پیشنهاده در نیم‌سال دوم فراهم نمی‌باشد.

۴-عدم برخورد یکسان با ورودی‌های مختلف

طبق مصوبه شورای تخصصی آموزشی دانشگاه در تاریخ ۲۸ مرداد ۱۴۰۴ (موجود در پیوست ۳) با اذعان به کمبود امکانات در تابستان امسال، عدم تعلق خوابگاه به دانشجویان، نظر به جنگ تحمیلی ۱۲ روزه و فشار‌های روحی و روانی ناشی از آن و عدم دسترسی مطلوب دانشجویان به اساتید راهنما، تصویب پیشنهاده برای ورودی ۱۴۰۳ تا پایان نیم‌سال سوم تمدید گشته و همچنین برای رفع دغدغه دانشجویان، شهریه نیم‌سال پنجم نیز با تخفیف محاسبه خواهد شد. این درحالی است که تمام شرایط مذکور در مصوبه، به همان میزان شامل حال دانشجویان ۱۴۰۲ نیز می‌شود. بدین ترتیب، اعمال سیاست‌های متفاوت برای ورودی‌های مختلف، رفتاری تبعیض‌آمیز تلقی شده و در تضاد آشکار با اصول عدالت آموزشی است. شایان ذکر است تمامی عوامل اشاره‌شده در مصوبه، روند تدوین و تصویب پایان‌نامه را برای دانشجویان با دشواری‌های جدی مواجه ساخته و عملاً امکان دفاع در پایان نیم‌سال چهارم تحصیلی را ناممکن نموده است.

۵-عدم هماهنگی با سایر دانشگاه‌ها و تعیین شهریه چندبرابر

با وجود آیین‌نامه ابلاغی یکسان از سوی وزارت علوم، بررسی‌های میدانی و پرس‌وجو از دانشجویان سایر دانشگاه‌ها نشان می‌دهد که دانشگاه اصفهان بالاترین میزان شهریه را برای نیم‌سال پنجم تعیین کرده است. به‌عنوان نمونه، دانشگاه صنعتی اصفهان، دانشگاه شهید بهشتی، دانشگاه تهران، دانشگاه کرمان و دانشگاه مدرس برای نیم‌سال پنجم هیچ‌گونه شهریه‌ای تعیین نکرده و صرفاً هزینه خدمات رفاهی را افزایش داده‌اند. بدیهی است که با بررسی سایر دانشگاه‌ها نیز با نرخ‌های به‌مراتب کمتر مواجه خواهیم شد. در حالی‌که دانشگاه اصفهان بدون توجه به شرایط معیشتی دانشجویان، شهریه‌ای بسیار سنگین در نظر گرفته است. این میزان غیرمتعارف و ناعادلانه نه تنها اثر بازدارندگی و مدیریتی مورد انتظار را ندارد، بلکه منجر به فشار حداکثری بر دانشجویان کم‌بضاعت می‌شود. دانشجویانی که باید تمرکز خود را بر ارتقای کیفیت پژوهش بگذارند، ناگزیر تحت فشار روانی شدید قرار گرفته و حتی برخی در اندیشه انصراف از ادامه تحصیل قرار گرفته‌اند.

دانشگاه اصفهان همواره بر حمایت از دانشجویان استوار بوده است با این حال چرا هیئت امنای محترم دانشگاه با تعیین بالاترین حد شهریه، به ناامیدی، استرس و اضطراب و فشار‌های روانی دانشجویان افزوده‌اند؟

با عنایت به مراتب فوق و اطمینان به تعهد دانشگاه به رعایت اصول عدالت آموزشی و حمایت از دانشجویان از شما تقاضا داریم با توجه به نزدیک بودن به تاریخ انتخاب واحد و لزوم اخذ واحد پایان‌نامه، دستور عاجل برای پیگیری و اجرای موارد زیر را مبذول فرمایید:

- لغو اجرای ماده ۳۲ آیین‌نامه آموزشی در خصوص اخذ شهریه نیم‌سال پنجم برای ورودی ۱۴۰۲ کارشناسی ارشد

- تمدید مهلت دفاع در نیم‌سال پنجم برای ورودی ۱۴۰۲ کارشناسی ارشد بدون اخذ شهریه

- تشکیل کارگروهی متشکل از نمایندگان دانشجویان تحصیلات تکمیلی، اعضای هیئت علمی و مسئولان آموزشی و پژوهشی دانشگاه جهت بازنگری در آیین‌نامه آموزشی

- تشکیل کمیته یا کارگروه برای اطلاع‌رسانی موارد آموزشی، پژوهشی، رفاهی و... متشکل از نمایندگان معاونت‌های دانشگاه

پیشاپیش از حسن توجه و پیگیری شما سپاسگزاریم.

جمعی از دانشجویان ورودی ۱۴۰۲ مقطع کارشناسی ارشد دانشگاه اصفهان»