کاهش اشتعال‌پذیری لوله‌های آبرسانی با استفاده از فناوری نانو

محققان ایرانی محصول نانویی در حوزه «تصفیه، نگهداری و انتقال آب» عرضه کرده است که به دلیل استفاده از فناوری نانو، ویژگی‌های مکانیکی برتر و کاهش چشمگیر اشتعال‌پذیری را در مقایسه با نمونه‌های معمولی ارائه می‌دهد.

کد خبر: ۱۳۱۱۵۰۰

سه‌شنبه - ۰۸ مهر ۱۴۰۴ / September 30, 2025

به گزارش گروه دانشگاه خبرگزاری دانشجو، شرکت تولیدی صنعتی کاسپین لوله طبرستان محصول نانویی در حوزه «تصفیه، نگهداری و انتقال آب» عرضه کرده است که به دلیل استفاده از فناوری نانو، ویژگی‌های مکانیکی برتر و کاهش چشمگیر اشتعال‌پذیری را در مقایسه با نمونه‌های معمولی ارائه می‌دهد. این محصول به‌عنوان یک راهکار مطمئن برای انتقال آب شهری، روستایی و کشاورزی معرفی می‌شود و می‌تواند نقش بسزایی در بهبود بهره‌وری شبکه‌های آبرسانی و صرفه‌جویی در هزینه‌های عمرانی ایفا کند.

لوله‌های پلی‌اتیلن طی سال‌های اخیر به‌دلیل مزایای گسترده‌ای همچون سبکی وزن، مقاومت در برابر خوردگی، هزینه کمتر نسبت به لوله‌های فلزی و سیمانی و نصب آسان، به یکی از اصلی‌ترین گزینه‌ها برای انتقال آب تبدیل شده‌اند. این لوله‌ها در پروژه‌های شهری و روستایی، سیستم‌های آبیاری تحت فشار، آبیاری بارانی و قطره‌ای کاربرد فراوانی دارند و حتی استفاده گسترده از آنها به صرفه‌جویی چشمگیر آب در بخش کشاورزی کمک کرده است.

با وجود این مزایا، چالش‌هایی همچون محدودیت مقاومت مکانیکی و حساسیت به اشتعال همواره مورد توجه متخصصان این حوزه بوده است. در همین راستا، شرکت تولیدی صنعتی کاسپین لوله طبرستان با بهره‌گیری از فناوری نانو موفق به تولید لوله‌های پلی‌اتیلنی انتقال آب حاوی نانوذرات شده که این محدودیت‌ها را تا حد زیادی برطرف کرده است.

بر اساس نتایج آزمون‌های انجام‌شده طبق استاندارد‌های INSO ۱۴۴۲۷-۲ و ASTM D ۶۳۵، این محصول جدید نسبت به نمونه‌های فاقد نانوذرات عملکرد بهتری از خود نشان داده است. به‌عنوان مثال، لوله‌های حاوی نانوذرات مقاومت کششی بالاتری دارند؛ در حالی که مقدار کشش در نمونه شاهد حدود ۵۸۴ گزارش شد، در نمونه نانویی این رقم به ۷۳۹ رسید. این اختلاف نشان‌دهنده استحکام مکانیکی بالاتر لوله‌های جدید است.

ویژگی دیگر این محصول کاهش برگشت طولی در مقایسه با لوله‌های معمولی است. در نمونه شاهد، برگشت طولی یک درصد اندازه‌گیری شد، در حالی که لوله‌های حاوی نانوذرات تنها ۰/۶ درصد برگشت طولی داشتند. این مسئله حاکی از پایداری بالاتر ساختار این لوله‌ها در برابر فشار‌های ناشی از نصب و بهره‌برداری است.

اما یکی از مهم‌ترین نتایج آزمایش‌ها مربوط به ویژگی اشتعال‌پذیری است. سرعت اشتعال در لوله‌های معمولی حدود ۲۶/۹ میلی‌متر بر دقیقه ثبت شد، در حالی که لوله‌های نانویی تنها با سرعت ۱۷/۸ میلی‌متر بر دقیقه دچار اشتعال شدند. این تفاوت قابل توجه به معنای افزایش ایمنی محصول در برابر خطر آتش‌سوزی است؛ موضوعی که برای خطوط انتقال آب در مناطق روستایی و کشاورزی با ریسک بالای حریق اهمیت دوچندان دارد.

مزایای این محصول صرفاً به بهبود خواص مکانیکی و ایمنی محدود نمی‌شود. همچون سایر لوله‌های پلی‌اتیلنی، نمونه‌های تولیدشده توسط کاسپین لوله طبرستان نیز سبک، مقاوم در برابر پرتو‌های خورشید، بادوام و دارای مقاومت شیمیایی بالا هستند. همچنین حمل‌ونقل آسان، نصب سریع و تولید در ابعاد مختلف باعث شده این لوله‌ها گزینه‌ای مناسب برای پیمانکاران پروژه‌های آبرسانی و کشاورزی باشند.

از منظر کاربردی، لوله‌های پلی‌اتیلنی حاوی نانوذرات می‌توانند در خطوط انتقال آب شهری و روستایی، سیستم‌های آبیاری تحت فشار، آبیاری بارانی، نواری و قطره‌ای به کار گرفته شوند. این تنوع در کاربرد، در کنار دوام بالا و مقاومت مکانیکی تقویت‌شده، به پروژه‌های آبرسانی کمک می‌کند تا با هزینه کمتر و عمر مفید طولانی‌تر اجرا شوند.

افزون بر این، کاهش اشتعال‌پذیری در این محصول ارزش افزوده‌ای به شمار می‌آید که نه‌تنها از منظر ایمنی، بلکه از دیدگاه کاهش خسارات احتمالی ناشی از حوادث نیز اهمیت بالایی دارد. در شرایطی که تغییرات اقلیمی، خشکسالی و کمبود منابع آبی کشور را با چالش‌های جدی مواجه کرده، استفاده از لوله‌هایی با طول عمر بیشتر و ایمنی بالاتر می‌تواند در حفظ منابع و افزایش بهره‌وری تأثیرگذار باشد.

شرکت تولیدی صنعتی کاسپین لوله طبرستان با معرفی این محصول نانویی، نشان داده است که فناوری‌های نوین می‌توانند به بهبود محصولات پرکاربردی، چون لوله‌های پلی‌اتیلنی کمک کنند و همزمان دو هدف افزایش کیفیت و کاهش ریسک را برآورده سازند. انتظار می‌رود با گسترش استفاده از این لوله‌ها، صنایع مرتبط با انتقال و توزیع آب در کشور گام‌های مؤثرتری در مسیر توسعه پایدار بردارند.