جايگاه كوفه در جريان‌هاي صدر اسلام - بخش دوم

كوفه؛ مهد تشيع علوي

كوفه در اثر پياده شدن سياست‌هاي مناسب به یکى از مهمترین پایگاه‏هاى علویون و در واقع مهد تشیع علوى تبديل شده بود، در حالى که بصره از حامیان سرسخت خلافت اموى و مقر حکومت آنها بود.

کد خبر: ۱۳۱۵۶۰

شنبه - ۲۸ خرداد ۱۳۹۰ / June 18, 2011

گروه انديشه «خبرگزاري دانشجو»؛ اولین جنگى که نیروهاى کوفى در آن حضور داشتند به خاطر كمك به مسلمانان مصر بود. در سال 17ه.ق رومیان با مردم جزيره همپيمان شده بودند و قصد جنگ با ابوعبیدة بن جراح و مسلمانان مقیم مصر را داشتند که با آمدن سپاه کوفه، دست از پیمان خود برداشته و متفرق شدند و بدین ترتیب روم شکست خورد و مسلمانان پیروز شدند.

بصره از حامیان سرسخت خلافت اموى و مقر حکومت آنها

عمر در مورد مردم كوفه بيان مي‌كند: «خدا مردم کوفه را پاداش نیک دهد، که هم به حوزه امور خویش مى‏رسند و هم به مردم شهرهاى دیگر کمک مى‏کنند.»

سياستي كه در کوفه پياده شد، آن را به یکى از مهمترین پایگاه‏هاى علویون و در واقع مهد تشیع علوى تبديل كرد؛ این در حالى است که بصره، همان همگام همیشگى در فتوحات خارجى، از حامیان سرسخت خلافت اموى و مقر حکومت آنها بود.

حمایت کوفه از حضرت على (ع) و پیروانش نه تنها از زمان انتقال دستگاه خلافت به آن‏جا و مرکزیت یافتن آن در اسلام، بلکه از همان زمان فتنه کبرى (فتنه عثمان) بوضوح به چشم مى‏خورد.

پيشگامي در بيعت با امام علي (ع)

مسعود مي‌گويد: با انتشار خبر برگزیده شدن حضرت على (ع) به خلافت توسط مهاجران و انصار، بیعت با آن حضرت در کوفه و دیگر شهرها آغاز شد، ولى مردم کوفه پیش از دیگران، از بیعت با آن پیشوا، استقبال کردند و تبليغات منفي و شعله‌ورتر شدن فتنه‌ها هم مانع ياري و كمك آنان به امام نشد.

کسى که براى وى از کوفیان بیعت گرفت ابوموسى اشعرى بود که از جانب عثمان حکومت کوفه را برعهده داشت و حضرت على (ع) او را بر حکومت تثبیت کرده بود؛ بدین طریق کوفیان آبیارى «بذر تشیع را که دیرى نبود در سرزمین‏شان کاشته شده بود» برعهده گرفتند.

جنگ جمل در حقیقت درگیرى بین اهل کوفه از یک‏سو و بصره از سوى دیگر بود. هنوز چیزى از اتمام بیعت با على علیه‏السلام در مدینه نگذشته بود که طلحه و زبیر اطلاع یافتند که امّ‏المؤمنین عایشه، در مکه بناى ناسازگارى گذاشته و مردم را به انتقام خون عثمان فرا مى‏خواند و لذا این دو از مدینه به سوى مکه و به قصد پیوستن به عایشه خارج شدند.

طلحه و زبير به بصره رسیدند و والى امام در آن‏جا را به بند کشیده و یارانش را کشتند و بدین ترتیب به بصره استیلا یافتند.

ختم غائله جمل به كمك كوفيان

در این‏جا بود که حضرت به دنبال آنان از مدینه خارج شد و با فرستادن امام حسن (ع) و عمار به سوى کوفه و درخواست مدد از آنها، کوفه، دومین پایگاه نظامى در عراق که از همان ابتدا با بصره حسادت داشت، وارد میدان شد و با اعزام 7000 (به قولى 6000 و به قولى 12 هزار) نفر نیرو به یارى امام، برگ زرینى دیگر بر صفحات تاریخ خود افزود.

حضرت پس از پيروزي به بصره وارد شدند و خطبه‏اى طولانى در ذم آنان و نفاق و دودستگى‏شان ایراد کردند سپس عبدالله‏بن عباس را به ولایت بصره نهادند و به کوفه بازگشتند و تا زمان استقرار کوفه به عنوان مرکز خلافت آن‏جا ماندند.

ادامه دارد ...

/انتهاي پيام/