کنترل بازوی رباتیک با قدرت ذهن: پیشرفت بی‌سابقه نورالینک در توان‌بخشی عصبی

شرکت نورالینک (Neuralink) موفق به ثبت پیشرفتی مهم در فناوری رابط مغز و ماشین شد؛ بیمار آزمایشی با استفاده از ایمپلنت مغزی این شرکت توانست یک بازوی رباتیک را تنها با افکار خود کنترل کند.

کد خبر: ۱۳۱۶۳۲۴

يکشنبه - ۲۰ مهر ۱۴۰۴ / October 12, 2025

به گزارش گروه دانشگاه خبرگزاری دانشجو، شرکت نورالینک (Neuralink) ادعا کرده است که به نقطه عطف جدیدی در فناوری «رابط مغز و رایانه» دست یافته است، به طوری که یک بیمار مبتلا به «اسکلروز جانبی آمیوتروفیک» (ALS) با موفقیت توانسته یک بازوی رباتیک را تنها با افکار خود کنترل کند.

در نمایشی که اخیراً به صورت آنلاین به اشتراک گذاشته شد، «نیک ری» (Nick Wray) از این بازوی رباتیک برای برداشتن یک فنجان و نوشیدن از آن استفاده کرد و گامی مهم در جهت بازیابی استقلال برای افراد دارای اختلالات شدید حرکتی برداشت.

این پیشرفت بخشی از مطالعه‌ای موسوم به «CONVOY» تایید شده توسط سازمان غذا و داروی آمریکا (FDA) است که بررسی می‌کند چگونه تراشه‌های مغزی کاشته شده، بیماران را قادر به انجام مستقل کار‌های روزانه می‌کند. «ری» هشتمین شرکت‌کننده‌ای است که ایمپلنت «نورالینک» را دریافت می‌کند.

گفتنی است که شرکت «نورالینک» متعلق به «ایلان ماسک»، کار خود را در ماه اوت، با یک مطالعه بالینی که تراشه مغزی خود را برای کمک به بیماران فلج در کنترل دستگاه‌ها از طریق فکر آزمایش می‌کرد، به بریتانیا گسترش داد.

دستگاه کنترل ذهن

«نیک ری» در طول سه جلسه هشت ساعته از ایمپلنت مغزی «نورالینک» برای به کار انداختن یک بازوی رباتیک برای انجام فعالیت‌های روزمره استفاده کرد.

این تراشه که در مغز وی کاشته شده است، سیگنال‌های عصبی را به دستورات بلوتوثی تبدیل می‌کند و به نیک اجازه می‌دهد تا دستگاه‌های خارجی را تنها از طریق فکر کردن کنترل کند.

وی با استفاده از این سامانه موفق شد کار‌هایی مانند برداشتن یک فنجان، گذاشتن کلاه، گرم کردن غذا در مایکروویو و باز کردن یخچال را انجام دهد.

بدین ترتیب، بازوی رباتیک یک فنجان را به سمت دهان او برد تا بتواند نوشیدنی بنوشد. وی همچنین در آزمایش‌های مهارت که برای بیماران سکته مغزی استفاده می‌شود، به نتایج رکوردشکنی دست یافت و ۳۹ سیلندر را در عرض پنج دقیقه روی یک میز حرکت داد و پنج میخ پازل‌مانند را در آزمایش دیگری چرخاند.

در یک آزمایش جداگانه، او برای اولین بار موفق شد با استفاده از «رابط مغز و رایانه»، صندلی چرخدار خود را حرکت دهد.

پیشرفت تراشه مغزی

«نورالینک» پس از عبور از یک مانع بزرگ که سازمان غذا و داروی ایالات متحده (FDA) سر راهش گذاشته بود، اولین آزمایش‌های انسانی خود را در ایالات متحده در سال ۲۰۲۴ آغاز کرد. این شرکت مجبور بود نگرانی‌های ایمنی قابل توجهی را که باعث شده بود «FDA» در سال ۲۰۲۲ این پیشنهاد را رد کند، برطرف کند.

اکنون هشت فرد مبتلا به فلج شدید، این ایمپلنت مغزی آزمایشی را دریافت کرده‌اند که به آنها امکان می‌دهد تنها با استفاده از افکار خود با دستگاه‌های دیجیتال تعامل داشته باشند. در میان این شرکت‌کنندگان اولیه، نولند آربا (Noland Arbaugh)، مردی اهل آریزونای آمریکا اولین کسی بود که تراشه «نورالینک» را دریافت کرد. وی به سرعت توانایی شگفت‌انگیز این ایمپلنت را در بازیابی استقلال دیجیتال به نمایش گذاشت و نشان داد که می‌تواند یک مکان‌نما را کنترل کند و فقط با فکر کردن، بازی‌های ویدئویی انجام دهد.

با این حال، دستگاه «آربا» بعداً دچار یک نقص فنی بزرگ شد و تقریباً ۸۵ درصد از رشته‌های ظریف آن از بافت مغز او جدا شد. «نورالینک» به جای فراخوانی دستگاه، به سرعت یک راه‌حل نرم‌افزاری را به کار گرفت. این شرکت با به‌روزرسانی الگوریتم‌های خود برای بهبود تفسیر سیگنال، اثربخشی ایمپلنت را با موفقیت حفظ کرد.

دستگاه کاشته‌شده که با نام تراشه «N۱» شناخته می‌شود، تقریباً به اندازه یک سکه است. این دستگاه از طریق ۱۲۸ رشته فوق‌العاده ظریف که هر کدام نازک‌تر از موی انسان هستند، عمل می‌کند. رشته‌هایی که حدود ۱۰۰۰ الکترود را مستقیماً به سطح مغز متصل می‌کنند. این الکترود‌ها فعالیت عصبی را شناسایی و منتقل می‌کنند و سیگنال‌های مغزی را به دستورات دیجیتالی دقیق، مانند حرکات مکان‌نما، تایپ کردن یا کنترل دستگاه‌های خارجی تبدیل می‌کنند.