نحوه دهک بندی خانوارهای یارانه بگیر / هزینه دهک ۱۰ دو برابر دهک ۹ است

تفکیک دهک‌های ۷ تا ۹ بر اساس هزینه خانوار بسیار دشوار است، چون نوسان هزینه در این بخش تدریجی بوده و با همدیگر هم‌پوشانی دارد.

کد خبر: ۱۳۲۴۵۴۰

چهارشنبه - ۰۷ آبان ۱۴۰۴ / October 29, 2025

به گزارش گروه اقتصادی خبرگزاری دانشجو، شیوه دهک بندی خانوار‌ها در کشور از یک فرمول ساده تبعیت می‌کند، ایران بیش از ۸۵ میلیون نفر جمعیت دارد، که این تعداد تقسیم بر ۱۰ می‌شوند و ۱۰ دهک کشور را تشکیل می‌دهند سپس همین گروه‌ها متناسب با وضعیت اقتصادی طبقه بندی می‌شوند و دهک دهم می‌شود پر درآمدترین گروه، افراد حاضر در این گروه تا اردیبهشت امسال از لیست یارانه بگیران حذف شده‌اند.

حذف افراد حاضر در دهک‌های ۹، ۸ و ۷ به دلیل نزدیکی میزان درآمد و وضعیت اقتصادی به گفته مسئولان دشوار است و حتی با تقسیم هر دهک به ۱۰ گروه جزئی‌تر و تشکیل صدک‌های جمعیتی، این نزدیکی بیشتر خود را نشان می‌دهد. تصویر زیر تقسیم بندی شفاف تری از وضعیت اقتصادی گروه‌های ۹ به پایین را نشان می‌دهد.

تحلیل همین جدولی که بر اساس آمار به دست آمده از مرکز آمار ایران و پایگاه رصد رفاه ایرانیان به دست آمده است، نشان می‌دهد: فاصله هزینه بین دهک ۹ و ۱۰ بیش از ۳۰ میلیون تومان است؛ یعنی نزدیک به ۲ برابر دهک ۹، از دهک ۱ تا ۹ افزایش هزینه‌ها تدریجی و پیوسته است (هر دهک حدود ۲ تا ۵ میلیون جهش)، اما در گذار از ۹ به ۱۰ شکاف جهشی و غیرخطی رخ می‌دهد.

همین جدول نشان می‌دهد که تفکیک دهک‌های ۷ تا ۹ بر اساس هزینه خانوار بسیار دشوار است، چون نوسان هزینه در این بخش تدریجی بوده و با همدیگر هم‌پوشانی دارد.

اضافه کردن وضعیت خودرو به این درآمد نیز تاییدی بر همین موضوع است که حذف سه دهک دیگر از دهک‌ها بالای جامعه بدون برخورداری از اطلاعات شفاف و دقیق مالی و درآمدی که در دست دستگاه‌های مختلف قرار دارد، کاری دشوار بوده و چه بسا به معنای حذف پژو و پراید سواران باشد.

با این حال قانون بودجه امسال دولت را مکلف به حذف این گروه‌ها کرده است، گروه‌هایی که تفکیک آنان از طبقات پایین و بالا، نیازمند اطلاعات درآمدی دقیق‌تر و دستیابی به آمار شفاف تری است که بتواند مبنای تصمیم گیری قرار گیرد.