گزارش|

عراق در آستانه انتخابات ۲۰۲۵

هم‌زمان با تکمیل آمادگی‌های فنی و امنیتی، میلیون‌ها عراقی مهیای شرکت در ششمین انتخابات پارلمانی کشورند؛ رویدادی که می‌تواند مسیر سیاست عراق را در سال‌های آینده تعیین کند.

کد خبر: ۱۳۲۸۶۷۴

يکشنبه - ۱۸ آبان ۱۴۰۴ / November 09, 2025

به گزارش گروه بین الملل خبرگزاری دانشجو، در حالی که عراق خود را برای برگزاری انتخابات پارلمانی ۲۰۲۵ آماده می‌کند، فضای سیاسی کشور شاهد هماهنگی گسترده‌ای میان نهادهای حکومتی، کمیسیون مستقل انتخابات و دستگاه‌های امنیتی است. این انتخابات قرار است به‌عنوان نماد ثبات نهادی و اعتماد عمومی برگزار شود و مسیر آینده دولت و پارلمان را مشخص کند.

آمادگی کامل کمیسیون انتخابات

کمیسیون عالی مستقل انتخابات، مسئول اصلی برگزاری این روند ملی، ماه‌هاست که مراحل فنی و اجرایی انتخابات را تکمیل کرده است.
عبداللطیف جمال رشید، رئیس‌جمهور عراق، در بازدید از مقر کمیسیون تأکید کرد که شفافیت و بی‌طرفی باید شاخص اصلی انتخابات باشد و از مردم خواست با حضور گسترده در رأی‌گیری، دموکراسی را تقویت کنند.

کمیسیون برای نخستین‌بار از فناوری‌های نوین مانند اپلیکیشن موبایلی متصل به سیستم بارکد و دستگاه‌های تسریع شمارش آرا استفاده می‌کند تا نتیجه انتخابات ظرف ۲۴ ساعت پس از پایان رأی‌گیری اعلام شود.
سخنگوی کمیسیون، جمانه الغلای، اعلام کرد که این فناوری‌ها با هدف جلوگیری از تأخیر، خطا و شایعات طراحی شده‌اند.

ساختار رأی‌گیری در دو مرحله

فرایند انتخابات امسال در دو مرحله انجام می‌شود: رأی‌گیری ویژه و رأی‌گیری عمومی.

الف) رأی‌گیری ویژه

این مرحله ویژه نیروهای نظامی و امنیتی است تا بتوانند هم رأی دهند و هم در روز انتخابات عمومی امنیت را برقرار کنند.
بیش از ۱.۳ میلیون نفر از نیروهای نظامی، پلیس، پیشمرگه و الحشد الشعبی در این مرحله شرکت می‌کنند. رأی‌گیری ویژه از ساعت ۷ صبح تا ۶ عصر روز یکشنبه برگزار می‌شود و برای آن ۸۰۹ مرکز رأی‌گیری و ۴۵۰۱ ایستگاه در سراسر کشور تدارک دیده شده است.

همچنین حدود ۲۶ هزار نفر از آوارگان داخلی در ۲۷ مرکز رأی خواهند داد.

ب) رأی‌گیری عمومی

مرحله اصلی در روز سه‌شنبه ۱۱ نوامبر برگزار می‌شود، زمانی که میلیون‌ها شهروند عراقی برای انتخاب نمایندگان ۳۲۹ کرسی پارلمان به پای صندوق‌ها می‌روند.
مراکز آموزشی در سراسر کشور به عنوان حوزه‌های رأی‌گیری تجهیز شده‌اند و تمام امکانات لجستیکی و فنی برای این روز آماده است.

طرح امنیتی چندلایه برای روز انتخابات

امنیت انتخابات همواره از مهم‌ترین چالش‌های عراق بوده است. امسال برای نخستین‌بار یک طرح امنیتی سه‌حلقه‌ای اجرا می‌شود تا حداکثر امنیت رأی‌دهندگان تضمین گردد:

حلقه نخست برای بازرسی اولیه و کنترل ورود به مراکز.

حلقه دوم نیروهای ثابت محافظت از محوطه‌ها.

حلقه سوم نیروهای واکنش سریع برای مداخله در صورت بروز حادثه.

به گفته سعد معن، رئیس مرکز اطلاع‌رسانی امنیتی عراق، برای هر مرکز رأی‌گیری یک افسر مسئول تعیین شده و تیم‌های ذخیره نیز در اطراف مراکز مستقر خواهند بود.
نیروهای زن نیز برای بازرسی بانوان در چادرهای اختصاصی حضور دارند تا حریم خصوصی حفظ شود.

فرماندهی عملیات مشترک همچنین اعلام کرده که بیش از ۸۰۰ ناظر بین‌المللی از سازمان ملل و نهادهای منطقه‌ای بر انتخابات نظارت خواهند کرد.

نخست‌وزیر و فرمانده کل نیروهای مسلح، محمد شیاع السودانی، در نشست با کمیته امنیتی عالی گفت:
«اجرای انتخابات بدون حادثه و در موعد مقرر، موفقیتی ملی است. هیچ منع‌تجوالی در روز رأی‌گیری اعمال نخواهد شد و حرکت شهروندان باید روان و آزاد باشد.»

همکاری نزدیک دولت و کمیسیون انتخابات

دولت و کمیسیون انتخابات همکاری نزدیکی در آماده‌سازی انتخابات دارند. السودانی تأکید کرده است که تمام نهادهای دولتی موظف‌اند از بی‌طرفی کامل پیروی کنند و هیچ مقام یا نهادی حق استفاده از امکانات دولتی برای مقاصد انتخاباتی را ندارد.

وی دستور داده است که در برابر هرگونه انتشار شایعات یا اطلاعات نادرست در شبکه‌های اجتماعی، پاسخ فوری و رسمی داده شود تا افکار عمومی دچار سردرگمی نشود.

نظارت بین‌المللی و حمایت سازمان ملل

سازمان ملل متحد و چندین نهاد بین‌المللی دیگر از سال‌ها پیش در نظارت بر انتخابات عراق نقش فعالی دارند.
محمد الحسّان، نماینده دبیرکل سازمان ملل در بغداد، گفت:
«انتخابات امسال یکی از مستقل‌ترین روندهای انتخاباتی در منطقه است. جهان در ۱۱ نوامبر به بغداد چشم خواهد دوخت.»

او افزود که ناظران سازمان ملل در کنار کارشناسان محلی، از مرحله آماده‌سازی تا اعلام نتایج، تمام روند را رصد خواهند کرد. این اقدام در جهت تقویت اعتماد داخلی و اعتبار خارجی عراق انجام می‌شود.

فضای رقابت سیاسی

صحنه سیاسی عراق امسال ترکیبی از احزاب سنتی و جریان‌های جدید است. احزاب بزرگ شیعی، کردی و سنی همچنان در میدان حضور دارند، اما گروه‌های نوپای مدنی که از دل اعتراضات سال‌های گذشته برخاسته‌اند نیز جایگاهی پررنگ یافته‌اند.

این جریان‌های جدید با شعار مبارزه با فساد، پاسخ‌گویی و شفافیت در پی جذب رأی‌دهندگان جوان هستند.
در مقابل، احزاب سنتی با تکیه بر ساختارهای استانی و قومی خود، تلاش می‌کنند پایگاه رأی‌شان را حفظ کنند.

به نظر ناظران، ترکیب پارلمان آینده می‌تواند چهره جدیدی از توازن قدرت در عراق را رقم بزند و شکل‌گیری دولت آینده را نیز تحت تأثیر قرار دهد.

اهمیت انتخابات ۲۰۲۵ برای آینده عراق

انتخابات امسال، آزمونی برای ظرفیت نهادهای عراقی در اداره مستقل و شفاف فرایندهای دموکراتیک است.
برگزاری موفق آن می‌تواند اعتماد مردم را به ساختار سیاسی بازگرداند، سرمایه‌گذاری خارجی را تقویت کند و جایگاه بین‌المللی عراق را به‌عنوان کشوری در مسیر ثبات ارتقا دهد.

از سوی دیگر، هرگونه تعلل یا مناقشه در نتایج، ممکن است بار دیگر کشور را با بحران سیاسی روبه‌رو سازد.
از همین رو، نهادهای داخلی و بین‌المللی، انتخابات ۲۰۲۵ را یکی از مهم‌ترین مقاطع تاریخی عراق پس از دو دهه گذار سیاسی می‌دانند.

دموکراسی در مسیر آزمون

انتخابات پارلمانی ۲۰۲۵ عراق، بیش از آنکه صرفاً فرایندی سیاسی باشد، نماد بازسازی اعتماد ملی و تثبیت دموکراسی در ساختار حاکمیت است.

در صورت مشارکت گسترده مردم، اجرای شفاف روند رأی‌گیری و اعلام سریع نتایج، این انتخابات می‌تواند نقطه عطفی در تاریخ عراق باشد—گامی از مرحله گذار به مرحله ثبات سیاسی.
اما اگر مشارکت پایین باشد یا اختلافات حزبی بر فضای عمومی سایه افکند، مسیر اصلاحات بار دیگر با دشواری روبه‌رو خواهد شد.

به هر روی، روز ۱۱ نوامبر، روزی تعیین‌کننده در تاریخ سیاسی عراق است؛ روزی که ملت عراق بار دیگر در برابر صندوق‌های رأی، آینده کشور خود را رقم خواهد زد.