هوشمندترین شهرهای جهان در ۲۰۲۵؛ از زوریخ پایدار تا دبی خودران

شاخص نوآوری جهانی ۲۰۲۵ نشان می‌دهد هفت شهر پیشرو دنیا با ترکیبی از هوش مصنوعی، انرژی پاک و زیرساخت‌های هوشمند، استانداردهای زندگی شهری را بازتعریف کرده‌اند؛ از مدیریت ترافیک مبتنی بر داده در زوریخ گرفته تا شهر خودران و شاد دبی، آینده زندگی شهری در حال شکل‌گیری است.

کد خبر: ۱۳۳۰۶۲۴

شنبه - ۲۴ آبان ۱۴۰۴ / November 15, 2025

به گزارش خبرنگار دانش و فناوری خبرگزاری دانشجو، از پیشرفت‌های هوش مصنوعی گرفته تا خودرو‌های خودران و انرژی سبز رایج، نوآوری با سرعت بی‌سابقه‌ای در حال افزایش است. در سراسر جهان، روزانه اختراعات و پتنت‌های جدیدی در حال ظهور هستند، اما تعداد کمی از مناطق از دیگران جلوتر هستند.

شاخص نوآوری جهانی (GII) سال ۲۰۲۵ که توسط سازمان جهانی مالکیت معنوی (WIPO) منتشر می‌شود، برترین کشور‌ها و کلان‌شهر‌ها را که نوآوری و پیشرفت فناوری را هدایت می‌کنند، رتبه‌بندی می‌کند.

این ۱۰۰ قطب - از سانفرانسیسکو تا شنژن - که بر اساس عواملی مانند سرمایه‌گذاری، پذیرش و تأثیر اجتماعی-اقتصادی ارزیابی شده‌اند، بیش از ۷۰ درصد از اختراعات و سرمایه‌گذاری‌های خطرپذیر جهانی را تولید می‌کنند. با این اوصاف، بیایید نگاهی به هفت مورد از هوشمندترین شهر‌های جهان امروز بیندازیم.

۱. زوریخ

موفقیت شهر هوشمند زوریخ ناشی از رویکرد برنامه‌ریزی‌شده‌ی آن در مدیریت شهری است، همانطور که در استراتژی شهر هوشمند زوریخ که در سال ۲۰۱۸ راه‌اندازی شد، بیان شده است. این شهر از پلتفرم‌های داده هوشمند برای نظارت و بهبود شرایط ترافیک، مدیریت پسماند و خدمات عمومی استفاده می‌کند.

برنامه‌هایی مانند Open Zurich شفافیت داده‌ها را برای عموم مردم ارتقا می‌دهند و همکاری بین دولت‌ها، استارت‌آپ‌ها و برنامه‌ریزان شهری را تقویت می‌کنند. حمل و نقل و انرژی نیز بخش‌های اصلی طرح زوریخ هستند.

اپلیکیشن ZVV اتوبوس‌ها، قطار‌ها و اسکوتر‌های برقی را به یک سیستم یکپارچه متصل می‌کند که سفر را آسان و کارآمد می‌سازد. گرمای تلف‌شده از کارخانه‌ها برای گرمایش و سرمایش دوباره استفاده می‌شود و ابزار‌های دیجیتالی مانند واقعیت افزوده و دوقلو‌های دیجیتال به برنامه‌ریزی پروژه‌های ساختمانی ایمن‌تر و پایدارتر کمک می‌کنند.

۲. اسلو

اسلو از سال ۲۰۱۹ رتبه دوم را در شاخص شهر هوشمند به خود اختصاص داده و به دلیل رهبری خود در توسعه شهری سبز و فراگیر، رتبه AAA را کسب کرده است. پایتخت نروژ که به عنوان پایتخت سبز اروپا در سال ۲۰۱۹ نامگذاری شده است، همچنان به دنبال اهداف زیست‌محیطی جسورانه‌ای است.

اسلو یک رهبر جهانی در زمینه حمل و نقل الکتریکی است و وسایل نقلیه الکتریکی ۴۰٪ از کل خودرو‌های شخصی و ۹۰٪ از فروش خودرو‌های جدید را در سال ۲۰۲۴ تشکیل می‌دهند. برنامه FutureBuilt، یک ابتکار ده ساله شامل ۵۰ پروژه، معماری کم کربن و با کیفیت بالا را در نزدیکی مراکز حمل و نقل ترویج می‌دهد.

سیستم انرژی تجدیدپذیر اسلو عمدتاً از انرژی برق‌آبی تغذیه می‌شود و حدود ۶۰ درصد از کل مصرف آن را پوشش می‌دهد. سیستم عوارض خودکار آن، حلقه عوارض اسلو، استفاده از وسایل نقلیه با انتشار صفر را تشویق می‌کند و پروژه‌های حمل و نقل سازگار با محیط زیست را تأمین مالی می‌کند.

۳. ژنو

ژنو جایگاه خود را در شاخص شهر هوشمند بهبود بخشیده و رتبه AAA دیگری را کسب کرده و رهبری سوئیس را در نوآوری شهر هوشمند تقویت کرده است. ژنو از طریق پروژه Smart Canton از فناوری پیشرفته برای ایجاد زیرساخت‌های کارآمد استفاده می‌کند.

پایداری، محور اصلی پروژه‌های توسعه‌ای ژنو است. طرح TetraEner، نوسازی و ساخت‌وساز جدید را برای به حداکثر رساندن استفاده از انرژی‌های تجدیدپذیر ترکیب می‌کند. در عین حال، پروژه Genève Lac Nations ساختمان‌ها را به یک شبکه هیدرولیک متصل می‌کند که گرمایش، سرمایش و آب مورد نیاز برای فضای سبز را فراهم می‌کند.

این شهر همچنین از فناوری LoRaWAN برای نظارت بر عوامل محیطی و بهینه‌سازی سیستم‌های انرژی و حمل و نقل استفاده می‌کند. ژنو از نظر مشارکت عمومی، دسترسی به آموزش و فضا‌های سبز رتبه بالایی دارد و این امر آن را به الگویی پایدار برای شهروندان خود تبدیل می‌کند.

۴. دبی

دبی در شاخص شهر هوشمند ۲۰۲۵ جهش بزرگی داشت و از رتبه دوازدهم به چهارم صعود کرد - بزرگترین جهش در بین تمام شهرها. هدف آن تبدیل شدن به "شادترین و هوشمندترین شهر روی زمین" است که با فناوری پیشرفته و هوش مصنوعی هدایت می‌شود.

استراتژی هوشمند این شهر بر شش رکن بنا شده است: اقتصاد، زندگی، حکومتداری، محیط زیست، مردم و حمل و نقل. سیستم‌های ترافیکی مبتنی بر هوش مصنوعی از هزاران حسگر و دوربین برای کاهش ازدحام تا ۲۰ درصد استفاده می‌کنند. در عین حال، سازمان راهداری و حمل و نقل جاده‌ای، چراغ‌های راهنمایی را به صورت بلادرنگ برای سفری روان‌تر مدیریت می‌کند.

دبی همچنین بر پایداری و نوآوری تمرکز دارد. پروژه‌هایی مانند شبکه هوشمند برق دبی (DEWA Smart Grid) و دبی سیلیکون اوسیس (Dubai Silicon Oasis) بهره‌وری انرژی را افزایش می‌دهند و از هدف امارات متحده عربی برای دستیابی به ۷۵ درصد انرژی پاک تا سال ۲۰۵۰ پشتیبانی می‌کنند.

۵. ابوظبی

ابوظبی در شاخص شهر هوشمند ۲۰۲۵ از رتبه دهم به رتبه پنجم صعود کرده است که گام بزرگ دیگری برای خاورمیانه محسوب می‌شود. پایتخت امارات متحده عربی در حال پیشبرد پروژه‌های شهر هوشمند برای تقویت زیرساخت‌ها، ارتقای پایداری و بهبود خدمات عمومی است.

پروژه شهر هوشمند زاید که در سال ۲۰۲۴ آغاز شد، یک برنامه پنج ساله مبتنی بر فناوری هوش مصنوعی و اینترنت اشیا است. این پروژه که با برنامه‌های آزمایشی در منطقه کورنیش آغاز می‌شود، سیستم‌های هوشمند ترافیک، روشنایی و پارکینگ را قبل از گسترش در سطح شهر آزمایش می‌کند.

پلتفرم TAMM ابوظبی صد‌ها سرویس دولتی را در یک مرکز دیجیتال واحد ادغام می‌کند و مصرف کاغذ را بیش از ۹۰ درصد کاهش می‌دهد. این شهر همچنین استفاده از وسایل نقلیه برقی و هیبریدی را ترویج می‌دهد.

این شرکت در حال ساخت شبکه‌های شارژ هوشمند به عنوان بخشی از استراتژی انرژی پایدار خود است که از هدف امارات متحده عربی برای دستیابی به انتشار خالص صفر تا سال ۲۰۵۰ پشتیبانی می‌کند.

۶. لندن

لندن ابتکارات پیشگامانه‌ای مانند طرح «هزینه ازدحام»، پرداخت‌های بدون تماس و طرح «منطقه فوق‌العاده کم‌انتشار» را معرفی کرده است که ستون‌های کلیدی مدل شهری پایدار آن هستند.

تحول دیجیتال این شهر با نصب بیش از ۲۰۰۰ کیلومتر کابل‌کشی در سراسر شبکه مترو توسط شرکت حمل و نقل لندن (TfL) و BAI Communications برجسته شده است که امکان پوشش بی‌وقفه ۴ G و پوشش ۵ G در آینده را در تمام ایستگاه‌ها و تونل‌ها تا پایان سال ۲۰۲۵ فراهم می‌کند.

پلتفرم‌های داده باز لندن، استارت‌آپ‌ها و توسعه‌دهندگان را قادر می‌سازد تا با استفاده از داده‌های عمومی، راه‌حل‌های دنیای واقعی ایجاد کنند. این ابتکارات شامل سیستم‌های پارکینگ هوشمند، آزمایش‌های شارژ خودرو‌های برقی و نظارت بر محیط زیست برای بهبود پایداری و کاهش ازدحام است.

۷. کپنهاگ

کپنهاگ در شاخص شهر هوشمند ۲۰۲۵ رتبه هفتم را دارد. هدف پایتخت دانمارک برای تبدیل شدن به اولین شهر بدون کربن جهان تا سال ۲۰۲۵ که در سال ۲۰۰۹ تعیین شد، همچنان در مرکز چشم‌انداز شهر هوشمند و استراتژی شهری آن قرار دارد.

رویکرد این شهر بر سه اولویت متمرکز است: دستیابی به بی‌طرفی کربن، ترویج زندگی شهری پایدار و پیشبرد رشد اقتصادی. کپنهاگ که به خاطر فرهنگ دوچرخه‌سواری‌اش مشهور است، روزانه ۶۲ درصد از ساکنانش با دوچرخه رفت و آمد می‌کنند و ۴۰۰ کیلومتر خط اختصاصی را پوشش می‌دهند.

انتظار می‌رود سرمایه‌گذاری‌های عمده در زیرساخت‌های هوشمند و طرح اتصال کپنهاگ، ۶۰۰ میلیون یورو مزایای اجتماعی-اقتصادی به همراه داشته باشد و جایگاه این شهر را به عنوان پیشرو در نوآوری هوشمند و پایدار تثبیت کند.

شاخص شهر هوشمند ۲۰۲۵ نشان می‌دهد که چگونه نوآوری، داده‌ها و پایداری، زندگی شهری را در سراسر جهان از نو تعریف می‌کنند. از کارایی بی‌نظیر زوریخ گرفته تا رشد سریع دبی، هر شهر رویکرد‌های منحصر به فردی را برای بهبود استاندارد‌های زندگی از طریق زیرساخت‌های هوشمند، انرژی پاک و خدمات مبتنی بر هوش مصنوعی به نمایش می‌گذارد.

با تکامل فناوری، این شهر‌ها به عنوان طرح‌هایی برای آینده مطرح می‌شوند - ثابت می‌کنند که زندگی هوشمند نه تنها در مورد اتوماسیون، بلکه در مورد ایجاد جوامعی سبزتر، امن‌تر و متصل‌تر است.