گزارش|

متهم در صندلی قاضی/ پشت پرده جنگ آمریکا علیه مواد مخدر در ونزوئلا

آمار‌های جهانی، تناقض‌های داخلی و رفتار‌های سیاسی آمریکا نشان می‌دهد که شعار «جنگ با مواد مخدر» بیش از آنکه واقعی باشد، ابزاری سیاسی است.

کد خبر: ۱۳۳۱۴۴۱

يکشنبه - ۲۵ آبان ۱۴۰۴ / November 16, 2025

به گزارش گروه بین‌الملل خبرگزاری دانشجو؛ طیف وسیعی از نهادهای اجتماعی، سیاسی و رسانه‌ای در سطح بین‌المللی، از مدت‌ها پیش این سؤال را مطرح کرده‌اند که:چرا جنگ با مواد مخدر از داخل ایالات متحده آغاز نشد؟ و چرا آمریکا، با بالاترین آمار مصرف‌کننده مواد مخدر در جهان، مسئولیت بحران داخلی را نمی‌پذیرد؟

پاسخ روشن است: دولت آمریکا تاکنون هرگز به‌طور واقعی با مصرف مواد مخدر در خاک خود مقابله نکرده است.

گزارش جهانی مواد مخدر ۲۰۲۵: سقوط تولید در افغانستان

بر اساس گزارش جهانی مواد مخدر سازمان ملل در سال ۲۰۲۵، کشت تریاک در افغانستان در سال ۲۰۲۴ نسبت به سال ۲۰۲۲، ۹۵ درصد کاهش یافته است. تولید تریاک نیز ۹۳ درصد افت داشته و قاچاقچیان، برای جبران این کاهش، به تریاک خشک‌شده انبارشده در سال‌های قبل روی آورده‌اند؛ آن هم در سطحی ده برابر بیشتر از سال ۲۰۲۲.

این آمارها تنها یک معنا دارند:

کاهش تولید تریاک، هم‌زمان با خروج نیروهای آمریکایی از افغانستان اتفاق افتاده است.

یعنی برخلاف ادعاهای واشنگتن، حضور نظامی آمریکا نه‌تنها باعث کاهش تولید مواد مخدر نشد، بلکه در دوران آن، کشت و تولید در بالاترین سطح خود قرار داشت.

هدف اصلی ناوهای جنگی آمریکا در آمریکای لاتین

حضور پررنگ ناوهای هواپیمابر و جنگی آمریکا در آب‌های آمریکای لاتین، بارها به‌عنوان بخشی از «مبارزه با قاچاق مواد مخدر» توجیه شده است. اما واقعیت می‌گوید چیز دیگری در دورانی که دولت‌های راست‌گرا در مکزیک و کلمبیا بر سر کار بودند و تجارت مواد مخدر در اوج بود، چنین حضور نظامی آمریکایی دیده نمی‌شد. اما به‌محض قدرت گرفتن دولت‌های چپ‌گرا و مستقل، ناوهای آمریکا به منطقه آمدند.

این نکته حاکی از آن است که هدف اصلی واشنگتن، نه مبارزه با مواد مخدر، بلکه براندازی دولت‌های مستقل و چپ‌گراست.

در پرونده‌های کمک مالی ایالات متحده به کشورهای آمریکای لاتین، بندهایی درباره مبارزه با مواد مخدر یا حقوق بشر وجود ندارد یا به شکلی مبهم درج شده است. در بسیاری موارد، صرفاً چنین آمده «کمک‌ها بر اساس نیات دولت‌ها برای کاهش جریان مواد مخدر تمدید می‌شود.»

اما این بند، هرگز برای متوقف کردن حمایت از دولت‌هایی که عملاً درگیر همکاری با باندهای قاچاق مواد مخدر بوده‌اند، استفاده نشده است.

ایوان دوکه، چهره‌ای متهم اما محبوب آمریکا

در دوره نخست ریاست‌جمهوری دونالد ترامپ، ایوان دوکه، رئیس‌جمهور راست‌گرای کلمبیا، در شرایطی به قدرت رسید که طبق گزارش Colombia Reports، حمایت مستقیم باندهای قاچاق مواد مخدر نقش تعیین‌کننده‌ای در پیروزی او داشت.

همان منابع می‌گویند که دوکه، پس از رسیدن به قدرت، با همان باندها روابط مالی و خانوادگی برقرار کرد و از طریق پولشویی، ثروتش را افزایش داد.

اما در واشنگتن نه‌تنها انتقادی در کار نبود، بلکه ترامپ، دوکه را «شاگرد نمونه اصلاحات اقتصادی» در آمریکا معرفی می‌کرد.

اقدامات مادورو علیه قاچاق

در همان دوره، نیکلاس مادورو، رئیس‌جمهور ونزوئلا، یکی از معدود رهبران منطقه بود که صریحاً علیه تجارت کوکائین در کلمبیا موضع‌گیری کرد. او اعلام کرد:«ایوان دوکه، کلمبیا را به یک کشور مواد مخدر تبدیل کرده است.»

بر اساس اعلام مادورو ۷۰ درصد کوکائین جهان در کلمبیا تولید می‌شود. زمین‌های زیر کشت کوکا از ۴۶ هزار هکتار به بیش از ۲۰۰ هزار هکتار افزایش یافته است. با این حال، تنها واکنش ترامپ، حمایت از عملیات سم‌پاشی زمین‌ها (Spraying) بود؛ نه فشار سیاسی، نه تحریم، نه توقف کمک‌های مالی.

زمانی که گوستاوو پترو، رئیس‌جمهور چپ‌گرای کلمبیا و مخالف قاچاق مواد مخدر، به قدرت رسید، ناگهان ایالات متحده شعار «جنگ با مواد مخدر» را از سر گرفت.

تحلیل‌گران بر این باورند که جنگ با مواد مخدر، شعاری است که واشنگتن به فراخور منافع خود استفاده یا کنار می‌گذارد؛ نه یک سیاست اصولی.

تجربه پاناما؛ نمونه‌ای تاریخی از تناقض در رفتار آمریکا

در سال ۱۹۸۹، ایالات متحده با شعار مبارزه با مواد مخدر، به پاناما حمله نظامی کرد و حکومت مانوئل نوریگا را سرنگون ساخت. این حمله، بزرگ‌ترین عملیات نظامی آمریکا پس از جنگ ویتنام بود.

اما در نهایت نه‌تنها قاچاق مواد مخدر کاهش نیافت، بلکه مسیر عبور آن از طریق کانال پاناما افزایش یافت.

در حالی که آمریکا شعار مبارزه با مواد مخدر را در خارج از مرزهای خود سر می‌دهد، در داخل با بحرانی جدی روبه‌روست:

۲.۷ درصد از جمعیت ۱۵ تا ۶۴ ساله آمریکا، کوکائین مصرف می‌کنند.

بر اساس آمار مرکز کنترل و پیشگیری بیماری‌ها (CDC)، بیش از ۱۰۰ هزار نفر بر اثر مصرف بیش‌ازحد مواد جان خود را از دست داده‌اند؛ که ۲۸ درصد آن‌ها مربوط به کوکائین بوده است.

آمریکا و تاریخچه‌ای از جنگ‌های پوشالی

طی دهه‌های گذشته، نمونه‌های متعددی از جنگ‌های آمریکا وجود دارد که شعارهای آن‌ها بعدها، بی‌اعتبار و غیرواقعی از آب درآمد:

جنگ با سلاح‌های کشتار جمعی در عراق: دروغی که امروز به یک شوخی تلخ سیاسی تبدیل شده است.

جنگ علیه تروریسم: ائتلاف‌هایی که نه‌تنها تروریسم را نابود نکردند، بلکه گاه به‌صورت غیرمستقیم از آن بهره‌برداری سیاسی کردند.

جنگ برای دموکراسی و حقوق بشر: سکوت کامل آمریکا در قبال نسل‌کشی در غزه نشان داد این شعارها کاربردی ابزاری دارند.

جنگ علیه برنامه هسته‌ای ایران: برنامه‌ای که صلح‌آمیز بودن آن بارها تأیید شده، اما تبدیل به پوششی برای فشار سیاسی شده است.