دبیر جشنواره جهانی فیلم فجر عنوان کرد

در دو روز نخست جشنواره بیش از ۱۰۰ مهمان خارجی به شیراز آمدند

روح‌الله حسینی، دبیر چهل‌وسومین جشنواره جهانی فیلم فجر با حضور در برنامه زنده «فارس اینه» در شبکه تلویزیونی استان فارس، به ارائه توضیحاتی در خصوص این رویداد سینمایی پرداخت.

کد خبر: ۱۳۳۶۸۰۳

جمعه - ۰۷ آذر ۱۴۰۴ / November 28, 2025

به گزارش گروه فرهنگی خبرگزاری دانشجو، حسینی با حضور در برنامه زنده «فارس اینه» گفت: مراسم افتتاحیه این دوره از جشنواره عصر روز چهارشنبه برگزار شد. خوشبختانه شیوه برگزاری این مراسم از سطح مطلوبی برخوردار بود. ما مهمانان ارجمندی نیز داشتیم؛ هم هنرمندان و سینماگران حضور داشتند و هم مقامات محترم استانی در جمع ما بودند.

حسینی ادامه داد: استاندار محترم و شهردار گرامی نیز در این مراسم حضور داشتند و بسیاری دیگر از مسئولان و چهره‌ها نیز در جمع مهمانان دیده می‌شدند. فضای خوبی بر مراسم حکم‌فرما بود. به هر حال، میزبانی شهر شیراز در شأن و اندازه این رویداد مهم رقم خورده است. البته ما از قبل اطمینان داشتیم که شیراز میزبان شایسته‌ای برای این رویداد خواهد بود و تاکنون نیز همین‌گونه بوده است.

او در توضیح اهداف اصلی برگزاری جشنواره جهانی فیلم فجر گفت: دو یا سه راهبرد یا هدف اصلی مد نظر ما بوده که تحقق آن تاکنون دور از واقعیت و حقیقت نیست. در خصوص مباحث مربوط به حوزه بین‌الملل، ما تمایل داشتیم برای سینمای ایران فضایی فراهم آوریم که وارد گفت‌وگویی جدی‌تر با سینمای جهان شود. همچنین در طی مدت برگزاری جشنواره، سینماگران از کشورهای دیگر به کشور ما آمده و ایران، سینما، هنر، فرهنگ و شهر شیراز را از نزدیک مشاهده می‌کنند.

حسینی ادامه داد: سینما ویژگی‌هایی دارد که در گفت‌وگوهای بین‌المللی و جهانی معنا پیدا می‌کند.‌ از طرفی دیگر، کشور نیز از شرایط به وجود آمده و حضور مهمانان بین‌المللی منتفع خواهد شد.

دبیر جشنواره چهل و سوم درباره دلیل انتخاب شهر شیراز برای میزبانی این رویداد سینمایی گفت: شاید بهتر باشد تا این سؤال مطرح شود که چرا نباید شیراز به عنوان میزبان انتخاب شود؟ شیراز تمامی ویژگی‌هایی را که یک جشنواره مهم بین‌المللی انتظار می‌رود، دارا است.

او در توضیح ویژگی‌های شهر شیراز گفت: شیراز دارای تاریخی طولانی است؛ یعنی از دوره‌های پیش از اسلام، از هخامنشیان تا به امروز، تاریخ پرشکوهی داشته و حرف‌های بسیاری برای گفتن دارد. در حوزه ادب و هنر، به‌ویژه در زمینه شعر و شاعری، شیراز در جهان پرآوازه است. مهمانان خارجی که به دلایل مختلف، از جمله اشتغال به پروژه‌های حرفه‌ای و فیلم‌سازی، نمی‌توانستند حضور یابند، از من درخواست کردند که اگر ممکن است برای سال بعد حتماً آنها را به شیراز دعوت کنم؛ زیرا علاقه‌مند هستند که از شیراز دیدن کنند.

حسینی درباره تعداد کشورها و مهمانان خارجی حاضر در جشنواره عنوان کرد: تا این لحظه که روز دوم برگزاری جشنواره به اتمام رسیده است (البته بهتر است بگویم روز اول، زیرا روز گذشته مراسم افتتاحیه بود)، ۱۰۰ مهمان خارجی از ۳۴ کشور جهان وارد شیراز شده‌اند و تا پایان جشنواره به تعداد این مهمانان افزوده خواهد شد.

این مدیر سینمایی درباره پیوند میان جشنواره با مبحث گفت‌وگوی تمدنی بیان کرد: سینما این ویژگی را دارد که شرایط و بستر گفت‌وگوی تمدنی را فراهم سازد. در واقع هنر سینما، به سرعت وارد ارتباط، مکالمه و گفت‌وگو با جهان می‌شود. یعنی سینما ویژگی‌هایی دارد که به‌عنوان مثال در ادبیات که علاقه اساسی و شخصی من است، وجود ندارد. یعنی ارتباط گرفتن از مسیر و از طریق سینما، فارغ از تفاوت‌های زبانی، بسیار راحت‌تر و آسان‌تر است. چراکه مدیوم سینما به طور توامان هنر و رسانه به شمار می‌رود.

او درباره گستردگی سینما و توانمندی‌های آن توضیح داد: سینما مجموعه‌ای از هنرهای مختلف، از موسیقی گرفته تا نقاشی، را در بر گرفته و تمامی حوزه‌های هنری را شامل می‌شود و به همین دلیل، یک هنر کامل و جامع محسوب می‌شود. سینما این ویژگی‌ها را دارد و می‌تواند به راحتی از طریق حوزه‌ها و شبکه‌های مختلف ارتباط برقرار کند.

حسینی درباره معیارهای یک فیلم واحد کیفیت گفت: به نظر من، یک فیلم خوب، فیلمی است که مخاطب را به تفکر وا می‌دارد، به او تلنگر زده و از خواب بیدار می‌کند. در واقع تغییر ایجاد می کند.

او درباره نقش فیلم‌ها در جریان تمدن‌سازی بیان کرد: این سؤال بسیار بنیادین بوده و زمان بسیاری برای پاسخ جامع به آن لازم است. اما اگر بخواهم به طور خلاصه بگویم، سینما به مثابه هنر، به این اعتبار که هنر است، صلح‌ساز و صلح‌گراست. این ویژگی در سایر هنرها نیز به چشم می‌خورد، یعنی هنر با صلح متناظر و مرتبط است. می‌خواهم بگویم که تمدن‌ها و ساخت تمدن‌ها، محصول شرایط پایدار صلح هستند و در بستر صلح شکل می‌گیرند. از این جهت، هنرهای مختلف مانند سینما، در تمدن‌سازی نقش دارند.

حسینی درباره نقش سینما در تبیین و ترویج تمدن یادآور شد: به واسطه آنکه سینما به سرعت تبدیل به رسانه می‌شود، در تبیین و ترویج تمدن می‌تواند اثرگذار باشد. یعنی هنری که به سرعت به یک رسانه فراگیر و تأثیرگذار تبدیل می‌شود و از مرزها فراتر می‌رود، می‌تواند از این جهت نیز تمدن‌ساز باشد؛ زیرا یک تمدن هنگامی که شکل می‌گیرد، باید اشاعه نیز پیدا کند. از این منظر به عقیده من هنر سینما نقش اساسی دارد و می‌تواند در دنیای مدرن و جدید، برای تمدن‌سازی، چنین نقشی را ایفا کند.

او در ادامه افزود: من به این فکر می‌کردم که با توجه‌به نفوذ سینما در کشورهای مختلف بر ذهن مردم، تا چه اندازه اثر گذار خواهد بود. سینما مؤثرترین و تأثیرگذارترین هنر و رسانه‌ای است که می‌تواند ویژگی‌های تمدنی را حمل کرده، اشاعه داده و از آن تصویر بسازد. همان‌طور که تصویری ما از دیگر کشورها، برای مثال تصویری که از آمریکا در ذهن داریم، تصویری است که از مسیر و از کانال هالیوود اشاعه یافته است. همچنین تصویری که از هند داریم از طریق بالیوود اشاعه یافته است. به همین دلیل، سینما اهمیت دارد و دولت‌ها به آن نگاه ویژه‌ای دارند. سینمای ایران نیز از این جهت می‌تواند کارکرد ویژه‌ای داشته باشد.

حسینی در خصوص معیارهای انتخاب اعضای هیئت داوران بخش‌های مختلف پاسخ داد: برای اولین بار در جشنواره جهانی فیلم فجر، رویکردی را تحت عنوان «سینمای شاعرانه» برای جشنواره تعریف و تعیین کردیم. این رویکرد ارتباط نزدیکی با شیراز و حال و هوای آن دارد. همین رویکرد در انتخاب‌های دیگر ما نیز مؤثر و تعیین‌کننده بوده است. یعنی زمانی که قصد انتخاب داور را داشتم، به شاعرانگی جهان آن داور توجه کردم. به عنوان مثال، وقتی صحبت از کریستف رضاعی که آهنگساز است در جمع داوران به میان آمد به این دلیل بود که او برای فیلم‌هایی آهنگسازی کرده که جهان و دنیای آن‌ها شاعرانه است.

او تاکید کرد: در مورد سایر داورها نیز، هر کدام به نحوی، هرچند ظریف، به این رویکرد مرتبط بودند. فرآیند انتخاب فیلم‌ها نیز به همین ترتیب بود. معنویت ارتباط نزدیکی با شاعرانگی دارد. زمانی که از شعر و شاعری صحبت می‌کنیم، در واقع از معنا و از معنویت صحبت می‌کنیم. از طرفی، در جشنواره بخشی به نام «زیتون شکسته» وجود دارد که به فیلم‌های مقاومت، پایداری و تکریم صلح و ارج نهادن به صلح می‌پردازد. این نوید را به شما می‌دهم که دو اثر از بهترین فیلم‌های جشنواره در این بخش حضور دارند. دو فیلمی که اتفاقاً امسال نماینده اسکار کشورهای خود نیز بودند.

او درباره بخش «زیتون شکسته» و نمایشگاه مرتبط با آن توضیح داد: در بخش «زیتون شکسته»، یک نمایشگاه «شاخه زیتون» داریم که به عکس‌های جنگ اختصاص دارد. در آنجا یک مهمان عزیز و ویژه‌ حضور دارد که یکی از بزرگترین چهره‌های عکاسی بین‌المللی هستند و نمایشگاه عکس‌های خود را برگزار می‌کنند.

حسینی در خصوص معیارهای انتخاب آثار حاضر در جشنواره گفت: در این خصوص ما فرصت کوتاهی داشتیم و همچنین شرایط اقتصادی کشور در وضعیت ویژه‌ای است. شاید کمی بیشتر از یک ماه از جنگ دوازده روزه نگذشته بود که ما کار خود را آغاز کردیم. و حتی صحبت از بازگشت تحریم‌ها نیز در میان بود. جشنواره جهانی در این شرایط آغاز به کار کرد. خوشبختانه از قبل، فیلم‌هایی در سایت جشنواره ثبت شده بودند که پس از اعلام فراخوان شهریور ماه، به تعداد آن‌ها افزوده شد. در مجموع، نزدیک به ۹۰۰ فیلم در سایت جشنواره ثبت شد که همکاران و مشاوران من آن‌ها را بررسی کردند و در نهایت، ما به فهرستی نزدیک به ۵۰ فیلم رسیدیم که در جشنواره حضور دارند.

حسینی درباره زمان‌بندی برنامه‌ها و تاریخ اختتامیه نیز گفت: اختتامیه روز یازدهم آذرماه خواهد بود اما تعدادی از فیلم‌ها روز دوازدهم نیز نمایش خواهند داشت.

او تصریح کرد: در مجموعه سینمایی تارخ، فیلم‌های ایرانی نمایش داده می‌شوند. امروز استقبال از فیلم‌ها بسیار خوب بوده است. تمامی سانس‌ها تکمیل ظرفیت بودند و در واقع تقاضای سانس فوق‌العاده شده است. ده فیلم ایرانی که در بخش‌های مختلف مسابقه‌ای و رقابتی حضور دارند، در این پردیس سینمایی نمایش داده می‌شوند و عموم می‌توانند آن‌ها را ببینند. البته در خانه جشنواره نیز برای تعداد محدودی بلیت‌فروشی وجود دارد که عموم می‌توانند از آن فضا نیز استفاده کنند.

حسینی درباره فیلم‌های مرتبط با جنگ تحمیلی دوازده روزه توضیح داد: در این خصوص تلاش‌هایی از سوی فیلمسازان صورت گرفت، اما متأسفانه به خاطر زمان کوتاه، به جشنواره ما نرسید. فیلمسازی هنری ویژه و پیچیده است که سخت و زمان‌بر است. خوشبختانه پروژه‌های بسیار خوبی در حال آماده‌سازی هستند و بسیار خوشحالم که برای جشنواره‌های بعدی ما، فیلم‌های بسیار خوبی آماده می‌شود.

حسینی در خصوص امکانات و جاذبه‌های شهر شیراز برای تولید آثار سینمایی گفت: شیراز به عنوان یک لوکیشن سینمایی، مکان مناسبی بوده و دارای تاریخ و طبیعتی بکر است. یعنی از لحاظ اقلیمی نیز مکان بسیار مناسبی است. در ساختار اداری و سازمانی‌ شیراز مدیران فهیمی حضور دارند و یکی از انگیزه‌های من برای برگزاری جشنواره جهانی در شهر شیراز استاندار فارس و شهردار شیراز بودند. آن‌‌ها افرادی بسیار بااراده و محکم هستند و سینما و هنر را به خوبی درک می‌کنند.

او افزود: تمیز بودن فضاهای شیراز برای من بسیار جالب بود. با خود فکر کردم مهمانان این جشنواره اگر بخواهند در شیراز گردش کنند، با یک شهر تمیز و زیبا مواجه می‌شوند. در همه جای دنیا، به ویژه در ممالک اروپایی، شهردار در رویدادهای فرهنگی و هنری نقش بزرگ و مهمی برعهده دارد.

او در ادامه درباره اهمیت تأسیس دبیرخانه دائمی جشنواره در شهر شیراز گفت: وجود دبیرخانه دائمی این نوید را به تمامی علاقه‌مندان به حوزه سینما می‌دهد که بسیاری از فیلم‌های خوب دنیا به اینجا آمده، معرفی و دیده خواهند شد و این موضوع به طور حتم زمینه‌ساز اتفاق‌هایی مثبت است.

وی در خصوص برنامه‌های تدارک دیده شده برای بازدید مهمانان بخش بین‌الملل از جاذبه‌های گردشگری شهر شیراز گفت: مهمانان ما تازه رسیده‌اند. حافظیه اولین نقطه‌ای است که برای بازدید خواهیم رفت. امیدواریم در آنجا بتوانیم تفألی به دیوان حافظ زده و شعرخوانی نیز انجام دهیم. پس از آن، چندین نقطه دیگر را نیز در برنامه داریم.