دبیر علمی جایزه کتاب سال دفاع مقدس خبر داد

آغاز داوری کتاب سال دفاع مقدس با ۳۵۰۰ اثر/ ریزش ۷۰ درصدی آثار نشان دهنده کتابسازی است

کامور بخشایش از آغاز داوری کتاب سال دفاع مقدس با دریافت ۳۵۰۰ کتاب در بخش‌های مختلف خبر داد و گفت: کتاب‌سازی یکی از مسائل جدی حوزه دفاع مقدس است.

کد خبر: ۱۳۴۱۴۹۳

سه‌شنبه - ۱۸ آذر ۱۴۰۴ / December 09, 2025

به گزارش گروه فرهنگی خبرگزاری دانشجو، دومین نشست هیات علمی بیست‌و‌سومین جشنواره کتاب سال دفاع مقدس، صبح امروز (دوشنبه) با حضور جواد کامور بخشایش دبیر علمی و اعضای هیات علمی این رویداد ادبی در سازمان ادبیات و تاریخ دفاع مقدس و مقاومت برگزار شد.

در ابتدا، جواد کامور بخشایش، دبیر علمی بیست‌وسومین جایزه انتخاب بهترین کتاب سال دفاع مقدس، ضمن قدردانی از تلاش هیئات علمی و دبیرخانه این رویداد ادبی گفت: با شرایط مناسبی که مجموعه بنیاد حفظ آثار و نشر ارزش‌های دفاع مقدس و مقاومت برای ما فراهم کرده، دبیرخانه دائمی این جشنواره کتاب در حال شکل‌گیری است تا فعالیت‌ها محدود به روز اختتامیه نباشد و جشنواره طی سال به‌صورت مستمر دنبال شود.

او با اعلام اینکه در این دوره حدود ۳۵۰۰ اثر در بخش‌های مختلف به دبیرخانه رسیده است، افزود: برای سامان‌دهی داوری‌ها، ۱۶ گروه علمی طراحی کرده‌ایم و برخی گروه‌هایی که در دوره‌های قبل جدا بودند، به دلیل شرایط موجود ادغام شده‌اند.

دبیر علمی بیست‌وسومین جایزه انتخاب بهترین کتاب سال دفاع مقدس، بیشترین تعداد آثار رسیده را مربوط به مستندنگاری دانست و گفت: خاطره‌نگاری و زندگی‌نامه داستانی در رتبه‌های دوم و سوم بیشترین آثار قرار دارد.

دبیر علمی جشنواره در ادامه به چند چالش جدی در مسیر بررسی آثار اشاره کرد و گفت: نخستین چالش، مسئله تقسیم‌بندی موضوعی و ضعف جدی در آموزش است. تصور می‌شود که همه از اصول تقسیم‌بندی آگاه‌اند، اما در عمل مشاهده می‌کنیم که مثلاً کتابی که خاطره است با عنوان تاریخ شفاهی منتشر می‌شود، یا عنوان کتاب پژوهشی با محتوای آن همخوانی ندارد. این نشان می‌دهد که باید درباره عنوان‌گذاری، ساختار و همخوانی آن با محتوا بیشتر گفت‌و‌گو شود.

کاموربخشایش مشکل بعدی را عدم تعادل موضوعی در آثار دانست و توضیح داد: در برخی گروه‌ها با حجم بسیار بالای آثار مواجهیم و در برخی حوزه‌ها با کمبود جدی. این مسئله بیش از هر چیز به سرمایه‌گذاری و برنامه‌ریزی فرهنگی می‌روبط می‌شود. باید تدبیر کرد تا حوزه‌هایی مثل پژوهش، نقد ادبی، پژوهش‌های فرهنگی و اجتماعی، و همچنین پژوهش‌های سیاسی و نظامی در ادبیات دفاع مقدس پررنگ‌تر شوند تا همواره با این حجم گسترده از خاطره‌نگاری مواجه نشویم.

او در بخش دیگری از سخنان خود گفت: کتاب‌سازی یکی از مسائل جدی حوزه دفاع مقدس است. آمار مرحله اول داوری جایزه نشان می‌دهد حدود ۷۰ درصد آثار ریزش پیدا می‌کنند و این مسئله نشان‌دهنده مسئله کتاب‌سازی در حوزه دفاع مقدس و مقاومت است؛ این کتاب‌ها عمدتاً به دلیل ضعف ساختاری، ضعف شکل‌گیری و کاستی‌های محتوایی از داوری کنار گذاشته می‌شوند. این موضوع نشان‌دهنده نبود سیاست‌گذاری و هدایت درست در تولید آثار دفاع مقدس است.

دبیر علمی جشنواره تأکید کرد: این چالش‌ها نتیجه بررسی‌های مستمر در تعامل با داوران و سرداوران بوده است.

کامور بخشایش در ادامه با طرح یکی از دغدغه‌های مهم این دوره گفت: این نخستین سالی است که در جشنواره کتاب سال دفاع مقدس، موضوع مقاومت نیز به شکل جدی مورد توجه قرار گرفته است. در هر بخشی اگر کتابی با موضوع مقاومت مرتبط باشد، پس از بررسی، به بخش مقاومت نیز منتقل می‌شود.

او اضافه کرد: اکنون باید بررسی کنیم که آیا این روش درست است یا نیازمند بازنگری. همچنین باید درباره برنامه‌ریزی این بخش و حمایت از مدیریت آن که بر عهده آقای دکتر ابطحی است، تصمیم‌های دقیق‌تری بگیریم.

در ادامه این مراسم که با حضور محمدرضا سنگری، حجت‌الاسلام سعید فخرزاده، محسن شاه‌رضایی، علی شجاعی صائین، سید رضا میربابا، جواد شادانلو، محمدحسین کریم‌پور و دیگر اعضای دبیرخانه برگزار می‌شد، درباره ساختار و چگونگی برگزاری این رویداد ادبی بحث و گفت‌و‌گو صورت گرفت.