افتتاح آزمایشگاه تخصصی تضمین جریان نفت در دانشگاه تهران با تأکید بر تقویت پیوند صنعت و دانشگاه

آزمایشگاه تخصصی تضمین جریان نفت با هدف رفع چالش‌های فنی تولید و انتقال نفت و تقویت همکاری صنعت و دانشگاه در دانشگاه تهران افتتاح شد.

کد خبر: ۱۳۴۶۳۵۱

يکشنبه - ۳۰ آذر ۱۴۰۴ / December 21, 2025

به گزارش گروه دانشگاه خبرگزاری دانشجو به نقل از روابط‌عمومی دانشگاه تهران، در آئین افتتاح آزمایشگاه تخصصی تضمین جریان و با حضور رئیس دانشگاه تهران، و جمعی از اعضای هیأت علمی و مسئولان دانشکدگان فنی دانشگاه تهران در انستیتو نفت این دانشکدگان برگزار شد، علی آقا‌محمدی، رئیس گروه اقتصادی دفتر مقام معظم رهبری، گفت: با توجه به اینکه نفت، یکی از بخش‌های مهم اقتصادی ایران است، وجود اندیشکده نفت یک ضرورت است و این اندیشکده بهتر است در دانشگاه تهران که دانشگاه مادر و نماد آموزش عالی کشور است شکل بگیرد؛ چرا که مهم‌ترین ثروت و منبع ما در ۲۵ سال آینده و در چشم‌انداز ۱۴۳۰ نفت است.

وی در ادامه سخنان خود و با اشاره به اهمیت و جایگاه نفت در اقتصاد ایران، راه‌اندازی آزمایشگاه تخصصی تضمین جریان در دانشگاه تهران را یک اقدام مبارک و مهم برشمرد و گفت: این ظرفیت در بخش خصوصی وجود دارد که با سرمایه‌گذاری در صنعت نفت، در حل مسائل این بخش کمک کند.

آقامحمدی با اشاره به مقاومت ایران در برابر قدرت‌های جهانی، این ایستادگی را ناشی از قدرت ایران دانست و تاکید کرد: نفت قدرت ایران را افزایش می‌دهد و دانش قدرت نفت را افزون می‌کند، بنابراین همکاری و همراهی صنعت نفت و دانشگاه می‌تواند موجب اقتدار بیشتر ایران شود و امیدوارم با همت جوانان، به عنوان مدیران آینده کشور با قدرت مسیر رشد و اقتدار را طی کنند.

از ظرفیت قانون جهش تولید دانش‌بنیان‌ها برای همکاری دانشگاه و صنعت استفاده شود

محمدحسین امید، رئیس دانشگاه تهران نیز در آئین گشایش آزمایشگاه تخصصی تضمین جریان انرژی انستیتو نفت دانشگاه تهران، در آغاز سخنان خود با قدردانی از رضا فرجی دانا و بیژن‌نامدار زنگنه به عنوان بنیان‌گذاران انستیتو نفت دانشکدگان فنی دانشگاه تهران، گفت: این دو بزرگوار سنگ بنای یک همکاری مستمر و پایدار را گذاشتند و این اقدام جای قدردانی دارد؛ چرا که در آن زمان قوانینی هم در حمایت از این همکاری وجود نداشت، نه دانشگاه‌ها و نه صنعت میل و رغبتی داشتند برای همکاری نداشتند و این انستیتو در چنین شرایطی شکل گرفت.

امید با اشاره به قوانین موجود برای ارتقای همکاری دانشگاه و صنعت، قانون جهش تولید دانش بنیان را یکی از قوانین بسیار خوب در این زمینه عنوان کرد و گفت: در جلسه‌ای که اخیراً با حضور رؤسای دانشگاه‌های سطح یک کشور و نمایندگان ۴۰ صنعت و شرکت بزرگ در حوزه‌های مختلف کشور، درباره اجرای این قانون بحث و تبادل نظر کردیم، قانون، قانون بسیار خوبی است، اما به دلیل اینکه حوزه مالیات نمی‌خواهد سهم کمتری از مالیات را داشته باشد و این را به دانشگاه‌ها و سایر دستگاه‌ها بدهد، سخت‌گیری می‌کند و شرکت‌ها هم نگران هستند، اگر از محل اعتبار مالیاتی هزینه کنند، مجدد مجبور به پرداخت مالیات شوند؛ در حالیکه این زمینه از همیشه فراهم‌تر است.

وی افزود: درهمان جلسه، تفاهم‌نامه‌ای بین وزیر اقتصاد، معاون علمی رئیس جمهور و وزرای علوم، تحقیقات و فناوری و بهداشت، درمان و آموزش پزشکی منعقد شد که براساس این تفاهم‌نامه، استفاده از اعتبار مالیاتی سهل و ساده‌تر شود. همچنین با این تفاهم‌نامه، نگرانی شرکت‌ها بابت هزینه کرد از محل اعتبارات مالیاتی در دانشگاه‌ها رفع شد و وزارت اقتصاد تقبل کرد که تاییدیه وزارتخانه‌های علوم و بهداشت، درمان و آموزش پزشکی را درباره هزینه‌کرد شرکت‌ها قبول کنند.

امید گفت: امیدوارم با وجود این قانون (قانون جهش تولید دانش بنیان) و ظرفیتی که در این قانون برای به‌روز شدن آئین‌نامه‌های این قانون وجود دارد، این فرصت بزرگ در اختیار شرکت‌ها، بتوانند برای ارتباط با دانشگاه‌ها استفاده شود؛ چرا که دیگر نیازی نیست شرکت‌ها آورده‌ای را به دانشگاه‌ها بیاوردند و از منابع خود هزینه کنند، بلکه این پرداخت‌ها از محل اعتباراتی شرکت‌ها صورت می‌گیرد.

وی افزود: این قانون، ۲۰ ماده دارد که حوزه‌های مختلف را دربرمی‌گیرد، ماده تحقیق و توسعه است که شرکت‌ها می‌توانند با استفاده از ظرفیت این قانون، مرکز تحقیق و توسعه خود را در دانشگاه‌ها راه‌اندازی کنند، اقدامات علمی را دانشگاه انجام می‌دهد و اعتبار تحقیق و توسعه هم از محل اعتبار مالیاتی تأمین می‌شود.

رئیس دانشگاه تهران با قدردانی از دست‌اندرکاران راه‌اندازی آزمایشگاه تخصصی تضمین جریان در دانشکدگان فنی دانشگاه، اظهار داشت: استفاده از این ظرفیت (هزینه اعتبار مالیاتی) کمک خواهد کرد که اینگونه مراکز و آزمایشگاه‌ها خیلی سریع‌تر و با اعتبارات بالاتر در سطح دانشگاه ایجاد شود و دانشگاه تهران هم این ظرفیت و آمادگی را دارد که در بخش‌های مختلف، از جمله ایجاد مراکز تحقیق و توسعه (R&D) شرکت‌ها و مجموعه‌های صنعتی بزرگ با صنعت همکاری کند؛ و می‌توانیم از فضای که دانشگاه تهران در شهر دانش دارد، برج‌های فناوری را با همکاری صنعت در موضوعات مختلف ایجاد کنیم که هم اکنون پنج برج فناوری در این ناحیه در دست ساخت است و این آمادگی از طرف دانشگاه تهران وجود دارد که از تمام ظرفیت‌ها، از جمله ظرفیت‌های پارک علم و فناوری دانشگاه تهران برای همکاری با صنعت و شرکت‌ها استفاده کند.

راه‌اندازی انستیتو نفت در دانشگاه تهران، یک نگاه راهبردی بود

در این مراسم  مهدی قاسمیه، رئیس دانشکدگان فنی دانشگاه تهران نیز، ضمن معرفی انستیتو نفت و تاریخچه راه اندازی این انستیتو، گفت: راه‌اندازی این انستیتو که با همت مهندس زنگنه در سال ۱۳۸۲ راه‌اندازی شد یک نگاه راهبردی و علمی بود که راهبری بخشی از این مجموعه توسط دانشکده مهندسی شیمی و بخشی هم توسط دانشکده مهندسی معدن انجام می‌شود.

قاسمیه ضمن ارائه گزارشی از فعالیت‌های آموزشی و پژوهشی انستیتو نفت گفت:از ابتدای راه‌اندازی انستیتو تا امروز، بالغ بر ۱۳۰ میلیارد تومان پروژه‌های مختلفی، از صنعت نفت و پتروشیمی جذب کرده است که با توجه به زمان خود، مبلغ قابل توجهی بوده است و امیدوارم بتوانیم با انجام پروژه‌های کاربردی و تخصصی از دستگاه دولتی این همکاری را گسترش بدهیم.

رئیس دانشکدگان فنی با اشاره به راه‌اندازی این آزمایشگاه، گفت: این آزمایشگاه به یکی از مباحث خیلی مهم در حوزه‌های حیاتی نفت و گاز و پتروشیمی می‌پردازد.

وی افزود: فضای که امروز که این آزمایشگاه مهم در آن قرار گرفته، یک فضای غیر قابل استفاده بود که با ابتکار دکتر شریعتی، امروز هم قابل استفاده شده و هم به یک آزمایشگاه مهم تبدیل شده است.

قاسمیه قاسمیه هزینه بازسازی و آماده‌سازی فضا را هفت میلیارد تومان و هزینه تجهیزات را ۳۱۰ هزار دلار عنوان کرد و افزود: آماده‌سازی و تجهیز آزمایشگاه در سه ماه تکمیل شده و اکثر تجهیزات داخلی هستند. مباحث ایمنی (HSE) نیز بسیار جدی گرفته شده و توسط متخصصان تأیید شده است.

گفتنی است، «آزمایشگاه تخصصی تضمین جریان»، به عنوان یک مرجع ملی آزمایشگاهی با هدف رفع چالش‌های فنی در استخراج و انتقال نفت، با مأموریت شبیه‌سازی دقیق شرایط مخازن نفتی و ارائه راهکار‌های فناورانه برای جلوگیری از توقف تولید، حلقه مفقوده ارتباط صنعت و دانشگاه در حوزه بالادست نفت و همچنین توسعه فناوری‌های پیشرفته و ارتقای دانش فنی در حوزه بررسی و کنترل عوامل آسیب‌زا در فرآیند تولید و انتقال هیدروکربن و با رویکرد افزایش بهره‌وری تولید چاه‌های نفتی و تقویت پیوند صنعت و دانشگاه راه‌اندازی شده است.

تمرکز اصلی این مرکز بر مطالعات تخصصی در زمینه جلوگیری از نشست آسفالتین، رسوبات معدنی و وکس، تورم و مهاجرت ذرات رس و شن، آسیب پلیمرها، خوردگی تجهیزات و تشکیل کف و امولسیون است؛ عواملی که می‌توانند منجر به اختلال در تولید، افزایش هزینه‌های تعمیرات و حتی حفاری مجدد چاه‌ها شوند.

این آزمایشگاه با هدف کاهش نیاز به تعمیرات و افزایش پایداری جریان، بستر علمی لازم را برای طراحی راهکار‌های پیشگیرانه و بهینه‌سازی عملیات تولید فراهم آورده است. آزمایشگاه تخصصی تضمین جریان انرژی پاسارگاد، علاوه بر میدان‌های نفتی سپهر و جفیر به‌عنوان یک آزمایشگاه مرجع در حوزه افزایش پایداری جریان و بهینه‌سازی عملیات تولید، قابلیت استفاده در سایر میادین نفتی کشور را نیز دارد.