کتاب عروسکِ «بی‌بی بِیگَک» منتشر شد

کتاب «بی‌بی بِیگَک» نوشته زینب موسوی از مجموعه کتاب عروسک‌های بومی ایران از سوی انتشارات کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان منتشر شد.

کد خبر: ۱۳۴۶۳۸۶

يکشنبه - ۳۰ آذر ۱۴۰۴ / December 21, 2025

به گزارش گروه فرهنگی خبرگزاری دانشجو، کتاب «بی‌بی بِیگَک» با تصویرگری الناز پورسیستانی از مجموعه کتاب عروسک‌های بومی ایران برای گروه سنی بالای ۷ سال (نوخوان) به تازگی منتشر شد.

کتاب «بی‌بی بِیگَک» روایت بی‌بی است که در آرزوی داشتن دختر، عروسک‌هایی درست می‌کند طوری که طاقچه‌های خانه او پر از عروسک است. او یک روز عروسکی با برگ و شاخه نخل گل و پارچه و سنگ می‌سازد و آن را بِیگَک می‌نامد و از آن روز بِیگَک همدم بی‌بی می‌شود. بی‌بی طوری از این عروسک حرف می‌زند که اهالی روستا گمان می‌کنند او واقعاً دختری آفتاب مهتاب ندیده دارد و پسر کدخدا یک دل نه صد دل عاشق این دختر می‌شود و فرستاده‌ای را برای خواستگاری به در خانه بی‌بی می‌فرستد و بدین ترتیب ماجرا‌هایی رقم می‌خورد.

بر اساس این خبر، «بِیگَک» واژه لری هندیجانی به معنای عروسک است، عروسکی برخاسته از دل مادران جنوب ایران و هندیجان از شهر‌های نوار ساحلی استان خوزستان است.

«بِیگَک» که در گویش محلی به عروس گفته می‌شود یکی از داشته‌های مردم جنوب است. زنده‌سازی آن به خودباوری آن قوم کمک می‌کند و به کودکان و نوجوانان می‌گوید که به داشته‌های خود عشق بورزند.

نقش آفرینی بِیگک‌ها در قصه‌های عامیانه حضور آنها را در دل کودکان پایدارتر کرده است تا آن‌جا که دخترکان بسیاری تکه‌ای از شاخه نخل و مقداری پارچه پر زر و برق را برداشته و سراغ مادربزرگ می‌روند. گاهی هم زنی مهربان مثل بی‌بی بِیگَک همه بچه‌های شهر را صاحب عروسک کرده است.

در ساخت اسکلت عروسک بِیگَک تاکید بر استفاده از شاخه‌های نخل است، مدل مو‌های این عروسک نشانه نوع عروس بودن آنهاست. پوشش عروسک‌های بِیگَک با پوشش محلی منطقه پیوند دارد. حرکت دست‌های این عروسک نیز رقص محلی دستمال بازی را نشان می‌دهد.

نکته دیگر این‌که بِیگَک‌ها در قصه‌های بومی و محلی منطقه که سینه به سینه به دست ما رسیده‌اند، حضور پررنگی دارند. آنها در چند قصه محلی سرنوشت قصه‌ها را رقم زده‌اند که خود گویای حضور مستحکم این عروسک در زندگی جاری مردم این خطه است. بیگک‌های هندیجانی در سال ۱۳۹۹ در فهرست میراث ناملموس ملی به ثبت رسیده‌اند.

علاقه‌مندان می‌توانند این کتاب را که در شمارگان ۲هزار نسخه منتشر شده است با قیمت ۱۱۰هزار تومان از فروشگاه‌های کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان و پایگاه اینترنتی فروش محصولات کانون به نشانی digikanoon.ir خریداری کنند.