خواص سبزیجات چلیپایی برای مغز

پزشکان می‌گویند اگرچه هیچ ماده غذایی به تنهایی نمی‌تواند کاملا از آلزایمر پیشگیری کند، اما دنبال کردن رژیم‌های غنی از سبزیجات مغذی به ویژه بروکلی می‌تواند خطر ابتلا به این بیماری را به شکل قابل‌توجهی کاهش دهد.

کد خبر: ۱۳۵۶۳۳۷

سه‌شنبه - ۲۳ دی ۱۴۰۴ / January 13, 2026

به گزارش گروه اجتماعی خبرگزاری دانشجو، مصرف منظم بروکلی و سایر سبزیجات چلیپایی مانند کلم بروکسل و گل‌کلم هم به‌خوبی در الگو‌های تغذیه محافظت‌کننده از مغز جای می‌گیرد. این رژیم اگر با ورزش، خواب کافی و تعاملات اجتماعی ترکیب شود، می‌تواند سبک زندگی کاملی ایجاد کند که تا سال‌ها از سلامتی بدن و مغز حمایت می‌کند.

متخصصان سلامت می‌گویند سبزیجاتی مانند بروکلی به دلیل داشتن ترکیبی منحصر‌به‌فرد از آنتی‌اکسیدان‌ها، سولفورافان و فولات می‌توانند با کاهش التهاب و استرس اکسیداتیو، در کاهش خطر ابتلا به آلزایمر نقش مهمی داشته باشند؛ نقشی که در کنار ورزش، خواب باکیفیت و تغذیه سالم اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.

«لیزا یانگ»، متخصص تغذیه در این باره می‌گوید: بروکلی یکی از بهترین سبزیجات برای کاهش خطر آلزایمر است، چون مملو از آنتی‌اکسیدان‌ها و ترکیباتی است که از سلول‌های مغز در برابر التهاب و استرس اکسیداتیوــ دو عامل کلیدی زوال شناختی‌ــ محافظت می‌کنند.

در واقع آنتی‌اکسیدان‌ها با مقابله با این آسیب‌ها به سالم ماندن و عملکرد درست سلول‌های مغزی کمک می‌کنند.

یکی از این آنتی‌اکسیدان‌ها لوتئین است. یک فراتحلیل نشان داده که مصرف لوتئین با بهبود اندک در توجه، حافظه و مهارت‌های تصمیم‌گیری مرتبط است. شواهد همچنین نشان می‌دهد که لوتئین به حفظ توانایی‌های شناخت به‌ویژه در تصمیم‌گیری، کمک می‌کند و احتمالا خطر زوال شناختی را در طول زمان کاهش می‌دهد.

بروکلی حاوی ترکیبی به نام گلوکورافانین است که هنگام خرد یا جویده شدن با کمک یک آنزیم به سولفورافان تبدیل می‌شود. سولفورافان خواص محافظت‌کننده سیستم عصبی دارد و از سلول‌های مغز در برابر التهاب و استرس اکسیداتیو محافظت می‌کند. کاهش التهاب اهمیت ویژه‌ای دارد، زیرا اکنون این احتمال به طور جدی مطرح است که التهاب مزمن یکی از عوامل اصلی آلزایمر باشد.

متخصصان دریافته‌اند سولفورافان روی ۴۵ مولکول کلیدی در مغز اثر می‌گذارد و به کاهش التهاب، بهبود مقاومت به انسولین و جلوگیری از مرگ سلولی (همگی از عوامل مرتبط با آلزایمر) کمک می‌کند. همچنین در فرایند‌های مهم مغز مانند تجزیه پروتئین‌های مضر و تنظیم بقای سلول‌ها اثرگذار است. بروکلی همچنین مقدار قابل‌توجهی فولات (یکی از ویتامین‌های گروه ب) دارد که برای عملکرد شناختی حیاتی است.

مرور چندین مطالعه نشان داده که سطح فولات در بدن افراد مبتلا به آلزایمر معمولا پایین‌تر است و سطح فولات پایین (کمتر از ‎۱۳.۵ نانومول در لیتر/ nmol/L‎) تقریبا با دو برابر شدن خطر ابتلا به آلزایمر ارتباط دارد. در مقابل، سطح مناسب فولات کاهش خطر این بیماری را به دنبال داشت و دریافت فولات کافی از رژیم غذایی یا مکمل‌ها هم با کاهش ۵۶ درصدی خطر آلزایمر همراه بود.

بروکلی، سبزی همه‌کاره است و به‌راحتی می‌توان آن را در هر نوع غذایی گنجاند. می‌توانید آن را با روغن زیتون، نمک، فلفل و پودر سیر آغشته و ۲۰ تا ۲۵ دقیقه در فر کبابی کنید. از بروکلی یخ‌زده که آماده و شسته‌شده است هم می‌توان برای بخارپز کردن یا افزودن سریع به سوپ‌ها و خوراک‌ها استفاده کرد یا آن را کنار مرغ، توفو یا سایر سبزیجات تفت داد.

در نوشیدنی‌های میوه‌ای هم می‌توان یک مشت بروکلی خام یا بخارپز را به ترکیب آناناس یا انبه اضافه کرد. بروکلی خام با حمص یا سس ماست هم میان‌وعده‌ای سالم و ترد است. همچنین می‌توان آن را خرد کرد و به پاستا، ماکارونی پنیری و انواع غذا‌های پخته افزود و مقدار سبزیجات مصرفی را افزایش داد.

به گزارش ایندیپندنت، به طور کلی چند توصیه اصلی در رابطه با پیشگیری از آلزایمر که در اولویت قرار می‌گیرند عبارتند از: پیروی از رژیم‌های مفید برای مغز مانند رژیم مدیترانه‌ای و مایند (MIND)، ورزش منظم شامل دست‌کم ۱۵۰ دقیقه فعالیت هوازی در هفته (ورزش جریان خون در مغز را افزایش می‌دهد)، ۷ تا ۹ ساعت خواب باکیفیت (مغز در خواب سموم را پاک‌سازی می‌کند) و همچنین داشتن فعالیت‌های ذهنی مثل یادگیری یک مهارت جدید، بازی‌های فکری و مطالعه.