گزارشي از نمايشگاه‌هاي علمي كشور

هزينه‌هاي گزاف براي نمايش دستاوردهاي تكراري

سالانه ده‌ها نمايشگاه در حوزه‌هاي علمي و فناوري و با هزينه‌هاي سرسام آور برگزار مي‌شود كه فقط نامي متفاوت را يدك مي‌كشند و دستاوردهاي ارائه شده در اغلب آنها تكراري است.

کد خبر: ۱۳۶۱۸۷

چهارشنبه - ۲۲ تير ۱۳۹۰ / July 13, 2011

گروه علمي «خبرگزاري دانشجو»؛ نمايشگاه هاي علمي و فناوري به طور معمول با هدف ارائه دستاوردهاي پژوهشي، نوآوري ها و خلاقيت هاي جديد برگزار مي شوند تا ميداني براي معرفي علم ايراني به دنيا باشند ولي در چند سال اخير نمايشگاه هايي با عناوين متفاوت برگزار شده كه بيشتر دستاوردهاي ارائه شده در آنها تكرار نمايشگاه هاي گذشته است.

نمايشگاه هاي تحقيقاتي كه بايد محلي براي رقابت بين واحدهاي تحقيقاتي و عرضه فناوري هاي نو باشند در چند سال اخير به عرصه تبليغات كالاها تبديل شده اند به طوري كه مجريان طرح ها چندين بار طرح خود را در اين نمايشگاه ها عرضه مي كنند تا با تبليغ آن تقاضا براي كالايشان بيشتر شود.

نمايشگاه دانش و پژوهش آخرين نمايشگاه برگزار شده در حوزه علم و فناوري است كه از 16 تا 20 تيرماه در مصلي تهران برپا بود. در اين نمايشگاه دستاوردهاي مبتكران ايراني در 100 غرفه به نمايش گذاشته شده بود ولي بيش از نيمي از اين دستاوردها، طرح هاي ارائه شده در نمايشگاه هاي قبلي بودند.

موتورسيكلت هيربدي با ويژگي منحصر به فرد هيدروژني، با هدف تامين سلامت محيط زيست براي نخستين بار در ايران طراحي شده در حالي در نمايشگاه دانش و پژوهش ارائه شد كه پيش از اين در نمايشگاه هاي آموزش و پرورش، يازدهمين نمایشگاه بين المللي صنعت ساختمان، نمايشگاه توانمندي هاي صنايع كوچك قم و چندين نمايشگاه ديگر عرضه شده بود.

طرح هاي ميكرو راكتور شيميايي، نرم افزار شبيه ساز مكالمه زبان انگليسي، هدایت سنج القایی برای رشد نانو ذرات پلیمری، معلم همراه، توربين بادي، دستگاه ماركرياب، ست آموزشي اتوماسيون صنعتي و ده ها طرح ديگر كه در نمايشگاه دانش و پژوهش عرضه شدند جزو طرح هايي بودند كه پيش از اين در نمايشگاه هاي علمي ديگر نيز ارائه شده بودند.

خبرنگاران حوزه فناوري در گفت و گو با خبرنگار علمي «خبرگزاري دانشجو»، اذعان داشتند كه طرح هاي علمي نه تنها در نمايشگاه هاي مخالف تكرار مي شود بلكه در نمايشگاه هاي سالانه نيز هر سال همان طرح ها ارائه مي شود.

اين خبرنگاران مي گويند: برخي نمايشگاه ها چند سال پياپي با همان غرفه ها، همان طرح ها و همان افراد سال هاي گذشته برگزار مي شوند و هيچ تغييري در مكان غرفه ها نيز وجود ندارد؛ گويا نمايشگاه برگزار مي شود كه فقط نمايشگاهي برگزار شده باشد نه اينكه نيازي را برطرف كند يا طرح جديدي را ارائه دهد.

تكراري بودن اين طرح ها در نمايشگاه ها به اندازه اي چشمگير است كه خبرنگاران و مراجعه كنندگان مختلف در بازديد اوليه متوجه اين وضعيت شده و برخي مراجعه كنندگان از ادامه بازديد منصرف مي شوند; در اين شرايط اين سوال مطرح مي شود كه هدف از صرف هزينه هاي گزاف براي برگزاري اين نمايشگاه چيست؟

صديقي، مجري طرح معلم همراه كه اين طرح را علاوه بر نمايشگاه آموزش و پژوهش در نمايشگاه هاي رسانه هاي ديجيتال، دستاوردهاي دانش آموزان، نمايشگاه بين المللي كتاب و چند نمايشگاه ديگر نيز ارائه كرده است، مي گويد: تكرار ارائه طرح ها در نمايشگاه ها سبب مي شود كه طرح بيشتر به متقاضيان معرفي شده و تجاري سازي آن رونق بگيرد.

وي مي افزايد: ارائه طرح ها در نمايشگاه هاي مختلف سبب مي شود تا مجريان طرح ها با نيازهاي مردم و متقاضيان از نزديك آشنا شده و طرح خود را بر مبناي نيازهاي مردم ارتقا دهند.

دكتر ضرابي، مجري طرح بستر آماده گياه ارگانيك كه به نوعي جاي خاك را براي گياه مي گيرد، نيز مي گويد: تكرار عرضه طرح ها در نمايشگاه هاي مختلف از اين رو كه مراجعان به نمايشگاه ها قشرهاي مختلفي هستند، مي تواند در تجاري سازي و معرفي كالا بسيار موثر باشد.

وي مي افزايد: طرح بستر آماده گياه ارگانيك را در نمايشگاه هاي هفته پژوهش و فناوري وزارت علوم، وزارت جهاد كشاورزي و دانشگاه تهران، نمايشگاه گل و گياه و نمايشگاه دانش و پژوهش ارائه كرديم و از اين رو كه متقاضيان اين نمايشگاه ها از قشرهاي مختلف دانشجويان، توليدكنندگان و سازمان ها و نهادها بودند تقاضاهاي بسيار زيادي داشتيم.

مجري اين طرح مي گويد: هر نمايشگاه با توجه به متقاضيان خاص خود شرايط ويژه خود را دارد و تكرار در عرضه براي مجريان طرح مفيد است.

نمايشگاه علمي نمايش نوآوري يا نمايش فعاليت مسئولان؟

كارن ابري نيا، دانشيار دانشكده مهندسي مكانيك پرديس دانشكده فني دانشگاه تهران برخي نمايشگاه هاي علمي را تنها براي نمايش فعاليت هاي مسئولان مي داند و مي گويد: در برخي نمايشگاه ها هيچ دستاورد جديدي ارائه نمي شود و مسئولان فقط براي نمايش دادن فعاليت خود اقدام به برگزاري نمايشگاه مي كنند.

وي در پاسخ به خبرنگار ما مبني بر اينكه آيا تكرار دستاوردها در اين نمايشگاه مي تواند سبب معرفي بيشتر دستاوردها و توسعه تجاري سازي شود، مي گويد: توسعه تجاري سازي و معرفي دستاوردهاي ارائه شده بايد در نمايشگاه هاي بين المللي كه به اين منظور داير مي شوند صورت گيرد تا اين طرح ها به سرمايه گذاران داخلي و خارجي معرفي شود ولي نمايشگاه هايي كه با عنوان پژوهش و فناوري علمي برگزار مي شوند بايد محل عرضه دستاوردهاي نو باشند.

ابري نيا اظهار مي دارد: نمايشگاه هايي كه با عنوان پژوهش برگزار مي شوند ولي طرح هاي تكراري عرضه مي كنند جز هدر دادن هزينه و وقت نتيجه ديگري ندارد.

دانشيار دانشكده مهندسي مكانيك پرديس دانشكده فني دانشگاه تهران مي گويد: البته با توجه به كمبود بودجه و حمايت از طرح ها در حال حاضر طرح هايي كه به نتيجه رسيده و قابل ارائه باشند بسيار كم است و شايد اين مسئله دليل ارائه طرح هاي تكراري در نمايشگاه هاي پژوهش و فناوري باشد.

نمايشگاه هاي علمي بايد فرصت مناسبي براي همكاري و هم‌افزايي حوزه‌هاي آموزش، پژوهش و فناوري با يكديگر و با صنعت، مديريت و بازرگاني در راستاي تحقق اقتصاد دانش محور در دو سطح داخلي و بين‌المللي باشند.

با توجه به هزينه هايي كه صرف برگزاري اين نمايشگاه ها مي شود، بايد زمينه مناسب براي معرفي روندها، ابزار و تجهيزات پردازش و توليد فرآورده‌هاي آموزشي، پژوهشي و فناوري داخلي و خارجي، فراهم كردن فضاي تجارت بنيان و رقابتي براي ارتقا و توسعه‌ مديريت بر يافته‌هاي پژوهشي، تحكيم ارتباط پژوهش، فناوري و آموزش با صنعت، معرفي و ترويج شيوه‌هاي نوين توليدي و بازرگاني در راستاي تبديل دستاوردهاي پژوهشي به محصولات دانش بنيان و كمك به تشكيل و تقويت زنجيره ارتباطات لازم براي تكميل چرخه دستيابي به اقتصاد مبتني بر دانش فراهم شود ولي آيا نمايشگاه هاي علمي و پژوهشي با ارائه طرح هاي تكراري در چند سال اخير اين اهداف را محقق كرده اند؟/انتهاي پيام/