توسعه زیرساخت‌های هوشمند قضایی با استفاده از فناوری‌های دیجیتال

با هدف ارتقای عدالت هوشمند، افزایش پایداری سامانه‌های قضایی و بهبود کیفیت خدمات الکترونیک، گام تازه‌ای در مسیر توسعه زیرساخت‌های دیجیتال دستگاه قضا با تکیه بر فناوری‌های نوین و ظرفیت دانش‌بنیان‌ها برداشته شد.

کد خبر: ۱۳۶۹۶۵۲

شنبه - ۲۵ بهمن ۱۴۰۴ / February 14, 2026

به گزارش گروه فرهنگی خبرگزاری دانشجو، نخستین مرکز داده سیار قوه قضاییه به‌منظور تقویت بنیان‌های فنی ارائه خدمات قضایی، افزایش پایداری سامانه‌ها و تسهیل دسترسی مردم به عدالت، با حضور محمد کاظمی‌فرد رئیس مرکز آمار و فناوری اطلاعات قوه قضاییه و جمعی از مدیران این مرکز رونمایی شد. این مرکز داده پس از تکمیل و استقرار تجهیزات فنی، به‌زودی به‌طور کامل وارد مدار بهره‌برداری خواهد شد و نقش مؤثری در ارتقای تاب‌آوری زیرساخت‌های دیجیتال دستگاه قضا و تحقق عدالت هوشمند ایفا خواهد کرد.

زیرساخت دیجیتال، پایه تحقق عدالت هوشمند

محمدرضا سلطانی مدیرعامل کانون دفاتر خدمات الکترونیک قضایی در جریان بازدید از این مرکز، با اشاره به اقدامات انجام‌شده برای ارتقای زیرساخت‌های فناورانه ارائه خدمات قضایی، گفت: راه‌اندازی مرکز داده کانون دفاتر خدمات الکترونیک قضایی در راستای افزایش پایداری سامانه‌ها و ارتقای کیفیت خدمات‌رسانی به مردم انجام شده است و هدف اصلی از ایجاد این مرکز، کاهش اختلالات، جلوگیری از قطعی سیستم‌ها و به حداقل رساندن وقفه‌هایی است که در فرآیند ارائه خدمات به شهروندان ایجاد می‌شود.

وی با تأکید بر اینکه دفاتر خدمات الکترونیک قضایی نقطه تماس مستقیم مردم با خدمات قضایی هستند، افزود: هرگونه اختلال یا قطعی در سامانه‌ها، به‌طور مستقیم موجب معطل شدن مردم، ایجاد نارضایتی عمومی و کندی در انجام امور قضایی می‌شود و به همین دلیل، تقویت زیرساخت‌های فنی و دیجیتال این دفاتر یک ضرورت جدی و اجتناب‌ناپذیر است. ایجاد مرکز داده اختصاصی این امکان را فراهم می‌کند که خدمات قضایی با ثبات، امنیت و کیفیت بالاتری در اختیار مراجعان قرار گیرد.

مدیرعامل کانون دفاتر خدمات الکترونیک قضایی با اشاره به نقش زیرساخت‌های استاندارد در پایداری خدمات الکترونیک، تصریح کرد: مرکز داده با فراهم‌سازی شرایط مناسب برای نگهداری تجهیزات، مدیریت مصرف انرژی، کنترل شرایط محیطی و تضمین ارتباطات پایدار شبکه‌ای، از بروز بسیاری از مشکلات فنی که منجر به قطعی یا کندی سیستم‌ها می‌شود جلوگیری می‌کند و در نهایت، این اقدامات به تسهیل امور مردم و روان‌تر شدن فرآیند‌های قضایی منجر خواهد شد.

سلطانی ادامه داد: رویکرد کانون دفاتر خدمات الکترونیک قضایی، حرکت به سمت استفاده حداکثری از فناوری‌های نوین و ظرفیت‌های فناورانه برای افزایش کارآمدی خدمات است و راه‌اندازی این مرکز داده، بخشی از برنامه‌های کلان در مسیر توسعه زیرساخت‌های هوشمند و ایجاد بستر‌های پایدار برای ارائه خدمات دیجیتال محسوب می‌شود. این اقدام نه‌تنها موجب کاهش اختلالات و افزایش سرعت ارائه خدمات می‌شود، بلکه نقش مؤثری در ارتقای رضایتمندی عمومی و بهبود تجربه مردم از دریافت خدمات قضایی خواهد داشت.

وی در پایان تأکید کرد: توسعه زیرساخت‌های فناورانه دفاتر خدمات الکترونیک قضایی به‌صورت مستمر دنبال می‌شود و با تقویت این زیرساخت‌ها، تلاش می‌شود خدمات قضایی با کیفیت بالاتر، دسترسی آسان‌تر و کمترین میزان اختلال در اختیار مردم قرار گیرد تا فرآیند‌های قضایی با اتکا به فناوری‌های هوشمند، کارآمدتر و قابل اعتمادتر شوند.

تحقق عدالت هوشمند و دیجیتال

رئیس مرکز آمار و فناوری اطلاعات قوه قضاییه در جریان بازدید از بخش‌های مختلف این مرکز داده سیار، با تأکید بر اهمیت زیرساخت‌های فناورانه در تحقق عدالت هوشمند، گفت: یکی از ارکان بنیادین هوشمندسازی در قوه قضاییه، برخورداری از زیرساخت‌های پایدار، ایمن و کارآمد در حوزه سخت‌افزار و نرم‌افزار است و بر همین اساس، توسعه هم‌زمان سامانه‌ها و زیرساخت‌ها یک ضرورت اجتناب‌ناپذیر به شمار می‌رود.

وی افزود: افتتاح مرکز داده سیار قوه قضاییه در ایام مبارک دهه فجر، در امتداد همین راهبرد کلان انجام شده است و پس از تجهیز کامل، این مرکز این امکان را فراهم می‌کند که بخش قابل توجهی از خدمات الکترونیک قضایی که مستقیماً با زندگی روزمره مردم و فرآیند‌های جاری مراجع قضایی در ارتباط است، با کیفیت بالاتر، پایداری بیشتر و سطح امنیت مطلوب‌تری ارائه شود. این روند موجب می‌شود در کنار توسعه کمی خدمات، ارتقای تجربه کاربری و افزایش رضایتمندی عمومی نیز به‌صورت هم‌زمان محقق شود.

نقش مراکز داده استاندارد در افزایش تاب‌آوری سامانه‌ها

کاظمی‌فرد با اشاره به نقش حیاتی مراکز داده استاندارد در پایداری سامانه‌های قضایی، تصریح کرد: مراکز داده تخصصی با فراهم‌سازی شرایط مناسب در حوزه تأمین برق پایدار، کنترل دقیق شرایط دمایی و مدیریت ارتباطات شبکه‌ای، از آسیب به تجهیزات و بروز اختلالات گسترده جلوگیری می‌کنند. راه‌اندازی این مرکز داده سیار، گامی مهم در مسیر کاهش آسیب‌پذیری‌ها و ارتقای تاب‌آوری زیرساخت‌های فناوری اطلاعات قوه قضاییه محسوب می‌شود.

وی ادامه داد: بخشی از چالش‌هایی که گاه موجب کندی یا قطع سامانه‌ها می‌شود، به تجهیزات و ارتباطات بازمی‌گردد، اما این تنها یکی از حلقه‌های زنجیره خدمات دیجیتال است. سامانه‌های قوه قضاییه با بسیاری از سامانه‌های حاکمیتی در ارتباط هستند و هرگونه اختلال در هر یک از این سامانه‌ها می‌تواند بر عملکرد کلی تأثیرگذار باشد. در کنار این موضوع، برخی اشکالات نرم‌افزاری نیز وجود دارد که اقدامات متعددی برای رفع آنها انجام شده و با اضافه شدن چرخه‌های جدید در این حوزه، به‌تدریج شاهد کاهش این اختلالات خواهیم بود.

ارتقای کیفیت خدمات در کنار توسعه کمی سامانه‌ها

رئیس مرکز آمار و فناوری اطلاعات قوه قضاییه با بیان اینکه هدف نهایی، کاهش تدریجی اختلالات و افزایش کیفیت خدمات است، خاطرنشان کرد: رسیدن به وضعیت بدون اختلال نیازمند اصلاح و تکمیل همه حلقه‌های چرخه خدمات دیجیتال است، اما در حوزه‌ای که در حال حاضر در آن فعالیت می‌کنیم، حرکت به سمت کاهش این مشکلات آغاز شده و به‌تدریج کیفیت خدمات، همزمان با توسعه و رشد سامانه‌ها، بهبود خواهد یافت تا تجربه‌ای مطلوب‌تر برای مردم رقم بخورد.

وی افزود: یکی از مهم‌ترین مزایای راه‌اندازی چنین مراکز داده‌ای، ارتقای کیفیت نگهداری تجهیزات است. نوسانات برق، اختلالات ارتباطی و تغییرات دمایی از جمله عواملی هستند که می‌توانند موجب آسیب به تجهیزات، سوختگی سرور‌ها و قطع ارتباط شوند و در نهایت، اختلال در ارائه خدمات به مردم را به همراه داشته باشند. مراکز داده استاندارد با مدیریت این شرایط، نقش مهمی در کاهش این آسیب‌ها ایفا می‌کنند و هرچند نمی‌توان ادعا کرد که همه اختلالات به‌طور کامل برطرف خواهد شد، اما این اقدام به‌طور محسوس در کاهش خرابی‌ها و ارتقای کیفیت خدمات مؤثر است.

تداوم مسیر توسعه زیرساخت و بسته‌های هوشمندسازی

کاظمی‌فرد با تأکید بر اینکه توسعه زیرساخت‌های دیجیتال در قوه قضاییه یک مسیر مداوم و رو به گسترش است، گفت: ایجاد مراکز داده جدید و تأمین تجهیزات مورد نیاز، به‌صورت مستمر در دستور کار قرار دارد.