معرفی انواع آزمایش‌های بارداری و نحوه تفسیر نتایج

آزمایش‌های روتین بارداری از نخستین هفته‌ها تا زمان زایمان، با هدف پایش سلامت مادر و جنین انجام می‌شوند و نقش مهمی در تشخیص زودهنگام مشکلات احتمالی و پیشگیری از عوارض بارداری دارند.

کد خبر: ۱۳۷۳۸۴۳

يکشنبه - ۰۳ اسفند ۱۴۰۴ / February 22, 2026

به گزارش گروه اجتماعی خبرگزاری دانشجو، تست‌های روتین بارداری نقش اساسی در پایش سلامت مادر و جنین دارند و از نخستین هفته‌های بارداری تا زمان زایمان ادامه می‌یابند.

این آزمایش‌ها شامل بررسی‌های تشخیصی، غربالگری‌های کروموزومی، تست‌های عفونی و ارزیابی‌های سونوگرافیک هستند که با هدف اطمینان از روند طبیعی بارداری انجام می‌شوند.

آزمایش بتا hCG؛ اولین نشانه بارداری

آزمایش هورمون hCG نخستین تست برای تأیید بارداری است. افزایش سطح این هورمون در خون و سپس ادرار، چند روز پس از لانه‌گزینی رخ می‌دهد.
در بارداری طبیعی، میزان hCG باید طی ۴۸ تا ۷۲ ساعت افزایش قابل توجهی داشته باشد. کاهش یا افزایش غیرطبیعی آن می‌تواند نشانه بارداری خارج‌رحمی یا سقط باشد.

آزمایش‌های خون و ادرار؛ پایش سلامت عمومی

آزمایش CBC برای بررسی کم‌خونی، وضعیت گروه خونی و فاکتور Rh انجام می‌شود. در صورت Rh منفی بودن مادر، تزریق روگام برای پیشگیری از ناسازگاری خونی ضروری است.

آزمایش کامل ادرار نیز برای تشخیص عفونت، قند یا پروتئین انجام می‌شود؛ وجود پروتئین می‌تواند نشانه پره‌اکلامپسی باشد.

تست‌های HIV، هپاتیت B و سیفلیس در ابتدای بارداری انجام می‌شوند تا از انتقال عفونت به جنین جلوگیری شود. همچنین غربالگری استرپتوکوک گروه B در هفته‌های ۳۵ تا ۳۷ بارداری صورت می‌گیرد.

سونوگرافی‌های بارداری؛ تصویری از رشد جنین

سونوگرافی‌های مختلفی در طول بارداری انجام می‌شود؛ از سونوگرافی اولیه برای تأیید بارداری تا سونوگرافی آنومالی در هفته‌های ۱۸ تا ۲۲ برای بررسی ساختارهای بدن جنین.

در سونوگرافی NT در سه‌ماهه اول، خطر اختلالات کروموزومی مانند Down syndrome ارزیابی می‌شود.

سونوگرافی داپلر نیز جریان خون جفت و جنین را بررسی می‌کند و در موارد مشکوک به محدودیت رشد کاربرد دارد.

آزمایش قند خون؛ تشخیص دیابت بارداری

تست‌های GCT و GTT برای تشخیص دیابت بارداری انجام می‌شوند. بالا بودن قند خون نیازمند کنترل دقیق و رژیم درمانی است.

مارکرهای بیوشیمیایی و غربالگری کروموزومی

آزمایش AFP برای غربالگری نقایص لوله عصبی و بررسی خطر اختلالات کروموزومی انجام می‌شود.
غربالگری سه‌ماهه اول و تست کوآد مارکر نیز برای ارزیابی خطر سندرم داون، تریزومی ۱۸ (Edwards syndrome) و تریزومی ۱۳ (Patau syndrome) کاربرد دارند.

در موارد پرخطر، آزمایش‌های تشخیصی مانند آمنیوسنتز می‌تواند پاسخ قطعی ارائه دهد.

بررسی عملکرد تیروئید (TSH و T4)، تست فشار خون برای تشخیص پره‌اکلامپسی و نوار قلب جنین (NST) در نیمه دوم بارداری نیز از دیگر ارزیابی‌های مهم هستند.

انجام منظم آزمایش‌های بارداری، کلید اطمینان از سلامت مادر و جنین است. این تست‌ها با شناسایی زودهنگام مشکلات احتمالی، امکان مداخله درمانی به‌موقع را فراهم می‌کنند.