دانشجو بررسی کرد؛

از پایگاه السلطی اردن تا پایگاه المحرق بحرین؛ کدام منافع آمریکا در تیررس موشک‌های ایرانی است؟

گستردگی پایگاه‌های نظامی و منافع اقتصادی آمریکا در منطقه، از پایگاه السلطی اردن تا پایگاه المحرق بحرین و ... به‌گونه‌ای است که در صورت وقوع هرگونه جنگ احتمالی، بخش قابل‌توجهی از آنها در تیررس توان موشکی ایران قرار می‌گیرند؛ وضعیتی که می‌تواند برای آمریکا با ضربات سنگین و هزینه‌هایی فراتر از یک تقابل محدود همراه باشد.

کد خبر: ۱۳۷۴۳۶۵

چهارشنبه - ۰۶ اسفند ۱۴۰۴ / February 25, 2026

به گزارش گروه سیاسی خبرگزاری دانشجو؛ پس از لشگرکشی‌های اخیر آمریکا به منطقه خلیج فاس و خاورمیانه در راستای تحت فشار قرار دادن مردم و دولت ایرا برای پذیرش خواسته‌های ظالمانه خود، در ذهن بسیاری از مردم این سوال شکل گرفته است که در صورت حماقت آمریکا و حمله نظامی به کشور، نیرو‌های مسلح ایران با توجه به دوری جغرافیایی ایالات متحده آمریکا از کشور ما چگونه پاسخ تعدی و تجاوز آمریکا را خواهند داد.

در پاسخ به این پرسش باید گفت که علاوه بر تمامی ناو‌ها و سربازان آمریکایی مشغول در آن، با در نظر گرفتن سال‌ها استثمار آمریکا از خاک کشور‌های همجوار، تمامی منافع اقتصادی و پایگاه‌های نظامی آمریکا در این منطقه می‌توانند هدف مشروع حملات موشکی نیرو‌های مسلح ایران باشند. پاسخی که توسط رهبر انقلاب هم سابقا در پاسخ به تهدیدات آمریکا داده شده است.

این جنگ، جنگ منطقه‌ای خواهد بود

رهبر انقلاب  در ۱۲بهمن، یعنی اولین روز از دهه مبارک فجر در دیدار اقشار مختلف مردم در واکنش به تهدید‌های آمریکافرمودند: «به کسی ظلم نمی‌خواهیم بکنیم. به کشوری حمله نمی‌خواهیم بکنیم. اما در مقابل آن کسی که طمع داشته باشد و حمله بخواهد بکند و اذیت بکند، ملت ایران مشت محکمی به او خواهد زد. البته این را هم آمریکایی‌ها بدانند که اگر این دفعه جنگ راه بیندازند، این جنگ، جنگ منطقه‌ای خواهد بود.»

حالا در این گزارش می‌خواهیم ذکر کنیم که در صورت جنگ منطقه‌ای، آمریکا از چه منافع اقصتادی و نظامی در منطقه غرب آسیا متضرر شده و آسیب می‌بیند.

مهلت ۱۰ روزه ترامپ برای توافق؛ پروپاگاندا یا گنده گویی!

رئیس جمهور آمریکا  در روزهای اخیر باز هم ایران را به حمله نظامی تهدید کرد. دونالد ترامپ گفت ۱۰ تا ۱۵ روز زمان برای توافق وجود دارد و در غیر این صورت، آمریکا به ایران حمله خواهد کرد.

یک روز قبل‌تر، یعنی شامگاه چهارشنبه نیز در پستی که در تروث منتشر کرده بود، در قالب نقد انگلیس به خاطر واگذاری کنترل جزیره دیه‌گو گارسیا، گفت: ارتش آمریکا درصدد استفاده از این جزیره برای حمله به ایران است. همزمان با تهدیدات ترامپ، منابع رسانه‌ای آمریکایی و صهیونیستی از پرواز‌های مکرر هواپیما‌های باری و جنگنده‌های آمریکایی به منطقه خبر می‌دهند. مقصد بیشتر این پرواز‌ها پایگاه آمریکا در خاک اردن است. تقریبا همه رسانه‌های جریان اصلی آمریکا موضوع یک خود را به حمله آمریکا به ایران اختصاص داده‌اند. ضمن اینکه یک پروپاگاندای گسترده درباره قدرت نظامی آمریکا در حال اجراست.

تهدیدات مکرر ترامپ و پروپاگاندای فزاینده رسانه‌های آمریکایی درباره این تهدید، در حالی است که واقعیت‌های میدانی نشان می‌دهد ایران یک برنامه چندوجهی گسترده برای مقابله با حمله احتمالی آمریکا طراحی کرده و در دست اجرا دارد.

پایگاه آمریکایی السلطی در اردن؛ پدافند رژیم صهیونیستی

بر اساس طراحی دفاعی ایران، در صورت وقوع حمله آمریکا، ایران در همان لحظه نخست، صد‌ها مرکز و پایگاه مهم را در سرزمین اشغالی فلسطین مورد هدف قرار خواهد داد.

اردن نیز یکی از اهداف مهم موشک های دور برد ایران است. تصاویر ماهواره‌ای و راداری نشان می‌دهد طی هفته‌های اخیر ده‌ها هواپیمای باری نظامی و جنگنده آمریکایی وارد پایگاه‌های اردن شده‌اند.

پایگاه هوایی موفق السلطی در شهر ازرق، واقع در استان زرقا اردن قرار دارد. این پایگاه در حدود ۱۰۰ کیلومتری شمال شرق پایتخت اردن یعنی امان قرار دارد. پایگاه دارای دو باند پرواز آسفالته است؛ یکی به طول حدود ۲۷۵۰ متر و دیگری حدود ۳۰۰۵ متر. وسعت دقیق آن به طور عمومی اعلام نشده، اما آمریکا از سال‌های گذشته سرمایه‌گذاری‌های سنگینی برای گسترش آن انجام داده است؛ از جمله ساخت محوطه‌های بزرگ برای پارک هواپیما‌ها و تأسیسات پشتیبانی.

درباره سابقه حضور آمریکا در این پایگاه، باید گفت که حضور آمریکا در پایگاه موفق السلطی به طور جدی از سال ۲۰۱۴ و در جریان تشکیل ائتلاف موسوم به مبارزه با داعش آغاز شد. در آن زمان، هواپیما‌های آمریکایی و برخی متحدان برای حمله به مواضع داعش در عراق و سوریه از این پایگاه استفاده می‌کردند.

گسترش این حضور از سال ۲۰۱۹ با سرمایه‌گذاری‌های چند صد میلیون دلاری برای ساخت تأسیسات جدید صورت گرفت؛ بهبود کلی زیرساخت‌ها شامل تخریب، نوسازی، حصارکشی و تعیین محدوده پایگاه، ساخت دیوار‌ها و جاده‌ها و روکش کردن پارکینگ‌ها، حفاری کانال‌ها برای انتقال آب شرب، فاضلاب، برق و ارتباطات زیرساخت‌هایی بود که آمریکا در این پایگاه دایر کرد.

به موازات اینها، تأسیساتی برای سکوی حمل و نقل هوایی، پناهگاه‌ها و سایبان‌های مخصوص هواپیما‌ها و ایجاد محوطه‌ای برای ذخیره و بارگیری کالا‌ها نیز از سوی آمریکا ساخته شد.

پایگاه موفق السلطی در ۸۵۰ کیلومتری مرز ایران قرار گرفته است، هرچند مقامات اردنی بار‌ها مدعی شده‌اند که اجازه استفاده از خاک خود برای حمله به کشور‌های دیگر را نخواهند داد، اما سوابق سال‌های گذشته به خصوص جنگ تحمیلی ۱۲ روزه نشان داد که حاکمان امان کنترلی بر خاک خود ندارند و حداقل این بخش از اردن در واقع خاک آمریکا محسوب می‌شود.

به همین خاطر اردن یکی از اهداف مهم در جنگ احتمالی ایران و آمریکاست. بر اساس اخبار موجود، ایران همچنین یک طرح ویژه برای سوخت‌رسان‌های آمریکایی دارد. این سوخت‌رسان‌ها که از اردن تا عربستان و قطر و امارات گسترده شده‌اند، نقش کلیدی در ماموریت‌های ارتش آمریکا علیه ایران دارند.

پایگاه المحرق بحرین، چشم آمریکا در خلیح فارس

پایگاه هوایی المحرق یکی از مهم‌ترین تأسیسات نظامی در بحرین است که در شهر المحرق و مجاورت فرودگاه بین‌المللی این کشور قرار دارد. این پایگاه با فرودگاه شهری زیرساخت مشترک دارد، اما بخش نظامی آن کاملاً مستقل است و با پیشرفته‌ترین سیستم‌های امنیتی محافظت می‌شود.

این پایگاه در سال ۱۹۴۳ میلادی و در دوران جنگ جهانی دوم توسط نیروی هوایی انگلیس تأسیس شد و در سال ۱۹۶۳ به نام فعلی تغییر نام یافت. پس از استقلال بحرین در سال ۱۹۷۱، مدیریت آن به تدریج به آمریکا منتقل شد و از آن زمان به یکی از مراکز لجستیکی حیاتی برای نیرو‌های آمریکایی در منطقه تبدیل شده است.

این پایگاه با ناوگان پنجم آمریکا ارتباط تنگاتنگ دارد و به نوعی نیاز‌های لجستیکی و تأمین نیرو برای ناوگان پنجم را تأمین می‌کند.

اما حضور نیرو‌های آمریکایی در المحرق بخشی از شراکت راهبردی میان آمریکا و بحرین است که ریشه در توافقات همکاری دفاعی دهه ۱۹۷۰ دارد. اداره پایگاه عمدتاً بر عهده نیروی دریایی آمریکاست و امنیت آن با همکاری نیرو‌های تفنگداران دریایی و وزارت کشور بحرین تأمین می‌شود.

با آغاز قرن بیست و یکم، پایگاه المحرق محل عبور و پشتیبانی نیرو‌های آمریکایی در مسیر افغانستان و عراق بود. این پایگاه انتقال نیرو‌ها و تجهیزات را تسهیل می‌کرد.

همچنین در جریان تشکیل ائتلاف آمریکایی ضد داعش در عراق و سوریه و سپس حملات به یمن، این پایگاه نقش لجستیکی قابل توجهی داشت.از نظر راهبردی، پایگاه المحرق نقش چندجانبه‌ای دارد: پشتیبانی از عملیات دریایی و هوایی، حفاظت از مسیر‌های دریایی و تضمین جریان نفت تا جایی که یکی از اصلی‌ترین دارایی‌ها ارتش آمریکا در غرب آسیا محسوب می‌شود.

ضربه به شریان‌های اقتصادی ایالات متحده آمریکا در غرب آسیا

علاوه بر پایگاه‌های نظامی آمریکا در منطقه هدف دیگری که می‌تواند جزء اهداف مشروع ایران در جنگ احتمالی با آمریکا باشد، منافع اقتصادی آمریکا در منطقه است. منافعی که می‌تواند ضرر گسترده‌ای به آمریکا وارد کند.

Saudi Aramco _ قلب منافع انرژی آمریکا در منطقه

آرامکو ستون فقرات صادرات نفت عربستان و یکی از تعیین‌کننده‌ترین بازیگران بازار جهانی انرژی است. هرگونه آسیب گسترده به تأسیسات تولید یا صادرات این شرکت در صورت وقوع جنگ، می‌تواند عرضه جهانی نفت را مختل کند و شوک قیمتی شدیدی ایجاد کند.

این شوک، اگرچه ممکن است در ظاهر به افزایش قیمت نفت منجر شود، اما در عمل فشار تورمی قابل‌توجهی بر اقتصاد آمریکا وارد می‌کند، هزینه تولید صنایع را بالا می‌برد و بازار‌های مالی این کشور را با نوسان و افت مواجه می‌سازد. همچنین شرکت‌های خدمات نفتی و سرمایه‌گذاران آمریکایی مرتبط با پروژه‌های آرامکو متحمل زیان مستقیم خواهند شد.

پایانه نفتی رأس تنوره – اخلال در گلوگاه صادرات نفت برای آمریکا

رأس تنوره یکی از بزرگ‌ترین پایانه‌های صادرات نفت در جهان است و نقش حیاتی در انتقال نفت عربستان به بازار‌های بین‌المللی دارد. در صورت هدف قرار گرفتن یا از کار افتادن این پایانه، جریان صادرات نفت به‌طور جدی مختل می‌شود. چنین وضعیتی می‌تواند قیمت انرژی را به‌طور بی‌سابقه‌ای افزایش دهد و هزینه سوخت، حمل‌ونقل و تولید را در آمریکا بالا ببرد. نتیجه مستقیم این روند، کاهش حاشیه سود صنایع آمریکایی، افت شاخص‌های بورسی و فشار بر مصرف‌کنندگان خواهد بود.

ExxonMobil _ توقف سرمایه‌گذاری‌های چندمیلیارد دلاری

اکسون‌موبیل دارای سرمایه‌گذاری‌های گسترده در پروژه‌های نفت و گاز کشور‌های عربی است. در شرایط جنگی، تعلیق عملیات، خروج کارکنان، افزایش هزینه‌های امنیتی و حتی تخریب زیرساخت‌ها می‌تواند بازگشت سرمایه این پروژه‌ها را با خطر جدی مواجه کند. کاهش تولید و افزایش ریسک عملیاتی، سودآوری شرکت را کاهش داده و می‌تواند به افت ارزش سهام آن در بازار‌های مالی آمریکا منجر شود؛ موضوعی که مستقیماً بر سرمایه‌گذاران آمریکایی اثرگذار است.

منطقه مالی بین‌المللی دبی (DIFC) – آسیب به شبکه مالی آمریکا در منطقه

این مرکز مالی میزبان دفاتر منطقه‌ای بسیاری از بانک‌ها و مؤسسات مالی آمریکایی است. گسترش جنگ و ناامنی می‌تواند باعث خروج سرمایه، کاهش معاملات و افت ارزش دارایی‌ها شود. کاهش فعالیت‌های مالی و اعتباری در این هاب منطقه‌ای، درآمد مؤسسات مالی آمریکایی را کاهش داده و ریسک اعتباری آنها را افزایش می‌دهد. در نتیجه، بخشی از شبکه مالی آمریکا در خاورمیانه با زیان مستقیم و کاهش سود مواجه خواهد شد.

هشداری به کشورهای عربی منطقه؛ در صورت شیطنت، متضرر می‌شوید!

در این میان، سران کشورهای عربی که میزبان پایگاه‌ها و مراکز نظامی آمریکا هستند باید با نگاهی واقع‌بینانه به پیامدهای هرگونه درگیری احتمالی بنگرند. استفاده از خاک، حریم هوایی و امکانات لجستیکی آنان برای هر اقدام نظامی علیه ایران، به‌معنای ورود مستقیم به معادله یک جنگ منطقه‌ای خواهد بود. در چنین شرایطی، این پایگاه‌ها دیگر صرفاً تأسیسات متعلق به یک قدرت خارجی تلقی نمی‌شوند، بلکه خاک امریکا محسوب شده و به اهداف و اجزای فعال صحنه درگیری تبدیل خواهند شد.

بدیهی است که گسترش دامنه تقابل، امنیت و ثبات داخلی این کشورها را نیز تحت تأثیر قرار می‌دهد و هزینه‌های سیاسی، امنیتی و حتی اجتماعی برای آنان به همراه خواهد داشت. از این‌رو، هرگونه همراهی عملیاتی در یک اقدام نظامی، تبعاتی فراتر از یک تصمیم تاکتیکی خواهد داشت و می‌تواند این کشورها را در معرض پیامدهای مستقیم و غیرقابل پیش‌بینی یک جنگ فراگیر منطقه‌ای قرار دهد.

در جمع‌بندی آنچه بیان شد، باید تأکید کرد که در صورت وقوع هرگونه درگیری، سناریو محدود به یک تقابل کوتاه‌ مدت یا نقطه‌ای نخواهد بود؛ بلکه همان‌گونه که رهبر انقلاب پیش‌تر تصریح کرده‌اند، جنگ احتمالی ماهیتی منطقه‌ای و فراگیر خواهد داشت. گستره استقرار نیروها و پایگاه‌های آمریکا در غرب آسیا به‌گونه‌ای است که هرگونه اقدام نظامی، کل این شبکه را در معرض پاسخ متقابل قرار می‌دهد.

پایگاه‌های هوایی، دریایی و مراکز لجستیکی آمریکا در کشورهای مختلف منطقه ـ از خلیج فارس تا شرق مدیترانه ـ بخشی از زنجیره عملیاتی واحدی هستند و در صورت آغاز جنگ، همگی می‌توانند به صحنه درگیری تبدیل شوند. به همین دلیل، دامنه پاسخ صرفاً به یک نقطه خاص محدود نخواهد شد، بلکه تمامی مراکز نظامی و پشتیبانی آمریکا در منطقه را در بر می‌گیرد.

علاوه بر این، ظرفیت میدانی و عملیاتی جریان‌ها و گروه‌های مقاومت در کشورهای مختلف منطقه نیز بخشی از معادله بازدارندگی محسوب می‌شود؛ ظرفیتی که می‌تواند جغرافیای درگیری را گسترش داده و هزینه‌های نظامی آمریکا را در چندین جبهه به‌صورت هم‌زمان افزایش دهد. در چنین شرایطی، هرگونه جنگ احتمالی نه یک رویارویی محدود، بلکه تقابلی منطقه‌ای و چندلایه خواهد بود که تمامی پایگاه‌ها و نیروهای آمریکایی مستقر در منطقه را در معرض آسیب و فشار قرار می‌دهد.