آشنایی با سازمان اطلاعاتی دنیا - بخش اول

سازمان اطلاعات و وظایف ویژه (موساد)

«موساد» یک سازماني است که دستورات خود را از رهبران رژيم صهيونيستي دریافت می‌كند و هدف فعالیت‌های آن، پاسخ گويی به نیازهای متغیر اطلاعاتی و عملیاتی ‌است و مسئولیت جمع آوری اطلاعات انسانی، عملیات مخفی و ضدتروریسم را برعهده دارد.

کد خبر: ۱۳۸۱۴۳

سه‌شنبه - ۰۴ مرداد ۱۳۹۰ / July 26, 2011

گروه سياسي «خبرگزاري دانشجو»؛ موساد یک سازمانی است که دستورات خود را از رهبران رژيم صهيونيستي دریافت می نماید و هدف فعالیت های آن، پاسخ گويی به نیازهای متغیر اطلاعاتی و عملیاتی ‌است و مسئولیت جمع آوری اطلاعات انسانی، عملیات مخفی و ضدتروریسم را برعهده دارد، اين سازمان تمركز خود را بر ملت های عرب و سازمان های عربی در سراسر جهان معطوف كرده است.

این موسسه همچنین مسئول جنبش مخفی مهاجران یهودی برای خروج آنها از سوریه، ایران و اتیوپی و مهاجرت دادن آنها به اسرائیل می باشد.

عوامل موساد در حال حاضر در كشورهایی كه سابقاً كمونیست بودند، غرب و سازمان ملل متحد فعال هستند. دفتر اصلی موساد در تل آویو است. این مؤسسه در دهه 80 بین 1500 تا 2000 نفر پرسنل داشت و برآوردهای اخیر حاكی از 1200 نفر كارمند می باشد.

هویت مدیر موساد معمولاً جزو اسرار حكومتی تلقی می شود و یا حداقل اینكه در عموم رسانه ها چیزی در باره وی مطرح نمی شود اما در ماه مارس سال 1996 دولت اسرائیل انتصاب ژنرال ارشد دانی یاقوم را به جای رئیس قبلی این مؤسسه یعنی شبتای شاویت كه در اوایل سال 1996 استعفاء داده بود، اعلام كرد و در سپتامبر 2002 مئیر داگان به عنوان مدیر جدید موساد انتخاب شد.

موساد كه در گذشته به عنوان مؤسسه هماهنگی و مؤسسه مركزی اطلاعات و امنیت اسرائیل شناخته می شد، در اول آوریل سال 1951 تشكیل شد. موساد توسط نخست وزیر وقت رژیم صهیونیستی یعنی داوید بن گورین تاسیس شد كه هدف آن را اینگونه اعلام كرد: «برای كشور ما كه از ابتدای تاسیس تحت فشار دشمنانش قرار داشته است، اطلاعات به عنوان خط مقدم دفاع ضروری است و ما باید به خوبی بیاموزیم و بدانیم كه در اطرافمان چه می گذرد.»

هویت مدیران ارشد بخش‌های داخلی موساد معمولاً جزو اسرار حکومتی تلقی می‌شود. اما هویت روسای موساد همواره اعلام می‌شود. در مارس سال ۱۹۹۶ دانی یاقوم به جای رئیس قبلی این مؤسسه شبتای شاویت که در ۱۹۹۶ استعفاء داده بود، مدیر موساد شد.

تاریخچه

با توجه به تعدد سازمان‌هاي جاسوسي رژيم صهيونيستي، رهبري اين رژيم تصميم گرفت كه سازمان ويژه‌ اي براي هماهنگي ميان فعاليت‌هاي اين سازمان‌ها تاسيس كند. از این رو، داوید بن گوریون، نخستین نخست وزیر اسرائیل، نظر خود را در رابطه با برپايی چهارچوب هاي کشوری برای نهادهای اطلاعاتی، که در زمان پیش از برپايی کشور اسرائیل فعال بودند، ابراز داشت.

در این رابطه در ۷ ژوئن ۱۹۴۸ داوید بن گوریون، نخست وزیر اسرائیل، دو نفر را به ملاقات با خود فرا خواند: روفین شیلواخ (که یکی از افراد بخش سیاسی آژانس یهود بود) و ایسر بئری (ایسر بیرنتسوایگ، ملقب به «ایسر بزرگ») که عملاً مدیریت «شای» را بعهده داشت و اخیراً جایگزین «داوید شاالتی ال» شده بود) نتیجه اولیه این ملاقات تعیین حیطه نهادهای اطلاعاتی کشور نو پای اسرائیل بود.

در نهایت به وسیله هاگانا یک سازمان سری ویژه تشکیل شد که «دفتر اطلاعات» موسوم به شای نام گرفت. در سال ۱۹۳۷ نیز هاگانا سازمان «موساد لیالیفی بیت» (به معنی دفتر مهاجرت) را تشکیل داد. سازمان اطلاعات اسرائیل در سال ۱۹۵۱ وقتی که برای اولین بار به صورت رسمی اعلام موجودیت کرد، این اسم را داشت و شبکهٔ جاسوسی آن نیز از آن زمان موساد نامیده می‌شوند.

وظایف موساد

رژيم صهيونيستي مأموریت گردآوری اطلاعات، تجزیه و تحلیل اطلاعات و انجام عملیات مخفیانه ویژه در خارج از اسرائبل را، به عهده موساد واگذار نموده است. در طی سالیان گذشته، سازمان اطلاعات و وظایف ویژه - موساد حریم وظایف خود را گسترش داده‌است.

وظایف محوری موساد در زمینه‌های مشروح ذیل اعلام شده‌است:

1- گرد آوری مخفیانه اطلاعات در خارج از خاک رژيم صهيونيستي

2- خنثی سازی تلاش های کشورهای متخاصم برای تهیه و تولید تسلیحات غیر متعارف و یا دستیابی به آن.

3- خنثی سازی عملیات تروریستی علیه اهداف اسرائیلی و یهودی در خارج از خاک رژيم صهيونيستي

4- توسعه روابط مخفیانه ویژه، سیاسی و غیره، در خارج از خاک اسرائیل و حفظ این روابط

5- آوردن مهاجرین یهودی به کشور اسرائیل، از اماکنی که امکان مهاجرت یهودیان از آنجا به اسرائیل، توسط سازمان های مهاجرتی معمولی رژيم صهيونيستي، وجود ندارد

6- بدست آوردن اطلاعات استراتژیکی، سیاسی و عملی.

7- انجام عملیات ویژه در خارج از خاک رژيم صهيونيستي (ترور)

بخش‌های موساد

موساد داری چند شاخه اصلی است كه هر كدام از آن‌ها مأموریت خاصی دارد. می‌توان گفت كه مأموریت این شاخه‌ها به ترتیب ذیل است:

1- بخش جمع آوری اطلاعات: بخش جمع آوری كه بزرگترین بخش آن است و مسئولیت عملیات جاسوسی را برعهده دارد، دفاتری را در خارج اسرائیل تحت پوشش دیپلماتیك و غیررسمی تاسیس كرده است. این بخش شامل قسمت هایی است كه هر یك مسئول نواحی ویژه جغرافیایی می باشند و هدایت مأموران فعال درآن نواحی را برعهده دارند.

موساد از سال 2000 یك فعالیت تبلیغی گسترده را در جهت استخدام ماموران جدید جمع آوری خبر و اطلاعات آغاز كرد. ادارات منطقه اي که تحت کنترل اداره جمع آوري و اداره عمليات سياسي و روابط وابسته مي باشد به قرار زير است: آمريکاي مرکزي، آمريکاي جنوبي، اروپاي شرقي و روسيه، آفريقا، آسياي شرقي و اقيانوسيه، حوزه مديترانه و خاور ميانه، اروپا، آمريکاي شمالي

2- بخش همکاری و اقدام سیاسی (وادات): فعالیت های سیاسی و همكاری با سرویس های اطلاعات خارجی كشورهای دوست اسرائیل و نیز كشورهایی كه روابط دیپلماتیك عادی با اسرائیل ندارد را انجام می دهد.

در دفاتر بزرگتر خود در كشورهایی مانند فرانسه، موساد دو كنترل كننده منطقه ای تحت پوشش كاركنان سفارت خود در پاریس دارد. یكی از آنها برای بخش جمع آوری كار می كند و دیگری برای بخش همكاری و اقدام سیاسی.

اعضای کمیته وادات عبارت‌اند از اشخاص زیر: مدیر سازمان اطلاعات نظامی موسوم به آمان، مدیر سازمان اطلاعات داخلی شین بت، مدیر سازمان امنیت عمومی شاباک، مدیر مرکز مطالعات راهبردی و برنامه‌ریزی وزارت امور خارجه (این مرکز در زمینه جاسوسی سیاسی یا دیپلماتیک تخصص دارد)، مدیر بخش عملیات ویژه پلیس موسوم به ماتام، مشاوران خصوصی نخست وزیر در امور سیاسی، نظامی، امنیتی و مبارزه با تروریسم.

3- بخش عملیات ویژه (متساوا): ترورهای بسیار حساس کسانی که دشمنان کیان اسرائیل تلقی می‌شوند و اقدامات شبه نظامی دقیق و پروژه‌های ربودن «افراد خاص» بر عهدهٔ آن است.

بخش عملیات‌ مهم‌ترین شاخه موساد محسوب می‌شود و ماموریت آن سازماندهی فعالیت جاسوسان و مزدوران این سازمان در گوشه و كنار جهان است. همچنین یك نیروی خارجی دیگر موسوم به «عل» به معنی عالی‌رتبه وجود دارد كه كار آن جمع‌آوری اطلاعاتی از داخل آمریكا درباره كشورهای عربی است و سفرها و دیدارهای هیئت‌های سیاسی را كنترل می‌كند.

این بخش دارای یگان های متعددی برای انجام ماموریت هاست که مهم‌ترین و خطرناك‌ترین این یگان‌ها یگان دوفدوفان است. این یگان آموزش‌های نظامی و روانی مخصوصی می‌بینند و اعضای آن به قاتلانی حرفه‌ای كه كشتار و قتل نزد آنان بسیار آسان و مثل آب خوردن است، تبدیل می‌شوند.

4- بخش تبلیغات و ضد تبلیغات: بخش LAP مسئول اجرای جنگ روانی، تبلیغات و عملیات فریب می باشد كه تهاجمات فرهنگی و اخبار دروغ نشر شده در مطبوعات جزو اقدامات این بخش است.

5- بخش تحقیقات: مسئول تولید اطلاعات نظیر گزارش های روزانه، خلاصه وضعیت های هفتگی و گزارش های مشروع ماهانه. این بخش در قالب 15 بخش ویژه جغرافیایی یا دفاتر منطقه ای سازماندهی شده است كه شامل ایالات متحده آمریكا، كانادا و اروپای غربی، آمریكای لاتین، كشورهای سابق اتحاد جماهیر شوروی، چین، آفریقا، مغرب (مراكش)، الجزایر، تونس، لیبی، عراق، اردن، سوریه، عربستان سعودی، امارات متحده عربی و ایران می باشد.

یك بخش هسته ای نیز متمركز بر موضوعات خاص و مرتبط با تسلیحات هسته ای تشكیل شده است كه معمولاً جزو سری ترین بخش ها است.

6- بخش تکنولوژی: بخش تكنولوژی مسئول توسعه فناوری های پیشرفته برای پشتیبانی فنی از عملیات موساد است. در آوریل 2001 موساد یك آگهی استخدام در رسانه های اسرائیلی درج كرد مبنی بر اینكه به تعدادی مهندس الكترونیك و متخصص كامپیوتر برای واحد تكنولوژی موساد نیاز دارد.

عملیات‌های موفق ربودن و انتقال مخفیانه مردخای وانونو در کشور ایتالیا توسط کماندوهای ویژه موساد در سال ۱۹۸۶ به دلیل افشای اطلاعات محرمانه کشور اسرائیل مبنی بر ساخت بمب اتم در نیروگاه اتمی دیمونا. ترور شیخ احمد یاسین رهبر معنوی سازمان حماس در تاریخ ۲۲ مارس ۲۰۰۴. قابل ذکر است این قتل واکنش‌های جهانی را برانگیخت و در این راستا رای‌گیری برای صدور قطعنامه‌ای در شورای امنیت نیز انجام گرفت که با ۱۱ رای موافق ۳ رای ممتنع و وتوی آمریکا از تصویب باز ماند.

ترور عبدالعزیز رنتیسی رهبر جدید سازمان حماس به همراه دو تن از همراهانش، در حملهٔ دیگر در کمتر از یک ماه بعد از قتل شیخ احمد یاسین. در این حادثه عده‌ای نیز زخمی شدند. بمب گذاری در خودروی عزالدین شیخ خلیل (عضو بلندپایه حماس) در ماه سپتامبر سال ۲۰۰۴، در شهر دمشق در کشور سوریه که منجر به قتل وی و زخمی شدن ۳ تن دیگر شد.

اتهامات

موساد متهم به دخالت در بمب‌گذاری در یک خودرو در تاریخ ۱۳ دسامبر ۲۰۰۴ میلادی در دمشق می‌باشد که باعث مجروح شدن سه نفر شد. هدف از این بمب‌گذاری قتل یکی از اعضای سازمان حماس بود. مقامات اسرائیل این اتهام را رد می‌کنند. این سازمان در بهمن ۱۳۸۵ توسط برخی رسانه‌های آمریکایی و انگلیسی متهم به ترور اردشیر حسین‌پور، یکی از دانشمندان هسته‌ای ایران شد.

روزنامه اسرائیلی هاآرتص، اردشیر حسین‌پور را یکی از دانشمندان بنام جهانی در زمینه الکترومغناطیس نامید. مقامات ایران گفتند که اسرائیل از اشراف اطلاعاتی قابل توجهی در ایران برخوردار نیست و ترور وی توسط موساد را تکذیب کردند و دولت اسرائیل در برابر این اتهامات سکوت کرد.حسین پور به گفته دولت ایران بر اثر گازگرفتگی در منزل جان سپرده بود.

ويژگي هاي موساد

آن گونه که مشهور است سازمان اطلاعاتي اسرائيل در سطح جهاني بسيار نيرومند ظاهر شده و جزو سرويس هاي بين اللملي شناخته شده است که البته اين تمام واقعيت نيست اما به هر حال برخورداري ا زچند ويژگي مهم عملاً اين سازمان را قوي تر از سرويس هاي منطقه اي ديگر قرار داده است.

برخي از اين ويژگي ها به شرح زير است:

1- اين سازمان با عقد قرار دادهاي محرمانه تا کنون موفق به ايجاد ارتباط اطلاعاتي و متعاقب آن ارتباط سياسي با کشور هاي مختلفي چون اريتره، سومالي، سنگاپور، سريلانکا، مصر وبلاخره ترکيه گرديده است (جدا از روابط با کشور هاي صنعتي) که اين امر مقبوليت عام تري نسبت به سازمان هاي انزواطلب براي موساد ايجاد نموده است.

2- برخورداري از بودجه عظيمي که توسط آژانس جهاني يهود و سرمايه داران بزرگ يهودي تبار و کمک مستقيم دولت آمريکا تامين مي شود، موساد را به منابع مالي عظيمي که از سطح يک کشور فراتر است وصل نموده وقدرت مانور آن را به مراتب افزايش مي دهد.

3- بهره بري از عوامل مستعد يهودي غير اسرائيلي که ساکن و شهروند کشورهاي مختلفي بوده و توانايي ايجاد پوشش هاي عملياتي را براي سازمان موساد دارند. چنين افرادي به دليل سکونت طولاني و نسل اندر نسل پوشش هاي دائمي مستحکمي ايجاد کرده اند که با شرکت جنبي در يکي دو عمليات شکستني نخواهد بود.

4- استفاده مستقيم از عناصر غير اطلاعاتي در بخشي از امور اطلاعاتي مانند نشان، رابط انساني و آدرس واسطه که سبب صرفه جويي در نيروي کادر موساد مي گردد.

5- بهره برداري از يهوديان مهاجري که غالبا داراي تابعيت هاي مضاعف بوده وبدين و سيله مدارک پوششي از نوع کاملا واقعي را در اختيار موساد قرار مي دهند، چنين افرادي علاوه بر مدارک، اشراف کامل به زبان و نوع لهجه هاي کشور هدف داشته با آداب و رسوم محل آشنايي دارند و براي انجام نفوذ غير قانوني محتاج هيچ نوع آموزش عادي سازي نيستند. از آنجاييکه چنين آموزش هايي بعضاً تا هشت سال طول مي کشد، ارزش مهره هاي مهاجر در سرويس اطلاعاتي بارز تر مي شود.

6- انتساب بعضي از امور غير اطلاعاتي (نظامي، سياسي، اقتصادي و تجاري) به موساد که سابقه موفقيت آميزي داشته است.

آنگونه که پيداست غالب امور غير اطلاعاتي که زمينه مساعدي براي رشد صهيونيسم در سطوح منطقه اي يا جهاني داشته، به طرز ماهرانه اي به موساد نسبت داده شده اند.

موساد در ايران

تا قبل از پيروزي انقلاب اسلامي در ايران، رئيس پايگاه قانوني موساد در ايران سرگردي ايراني الاصل و يهودي به نام يعقوب نيمرودي بود که دو کار مهم در رابطه با ايران را دنبال مي کرد:

1- نفوذ در هيئت حاکمه: به عنوان رابط اصلي دولت اسرائيل، او در اين راستا با ساواک و دستگاه هاي اطلاعاتي ايران همکاري تنگاتنگي داشته و همه جا به دنبال کسب خبر و دستيابي و در صورت امکان مهره چيني بوده است. وي به کمک يهوديان ثروتمند ايراني تا پنهان ترين زواياي هيات حاکمه وقت نفوذ کرده بود.

2- هدايت عمليات پنهان موساد بر عليه عراق: تا پيش از پيروزي انقلاب موساد حداقل سه پايگاه مرزي در شهرهاي غربي و جنوب غربي ايران بر ضد عراق بر قرار نموده که بيش از بيست سال به فعاليت اطلاعاتي مشغول بودند. البته با وجود رابطه خوبي که بين موساد و ساواک وجود داشت عوامل اطلاعاتي اسرائيل هرگز ايرانيان را در جريان جمع آوري اطلاعات و عمليات پنهاني خود در عراق قرار نداده اند.

از سوي ديگر پس از پيروزي انقلاب نيز موساد دست از دخالت اطلاعاتي در ايران بر نداشته بلکه با تغيير ايدئولوژي در نظام و تبديل ايران به يک کشور هدف و دشمن توسط عناصر يهودي اعم از ايراني و غيره و بعضاً حتي مسلمانان موارد متعددي از نفوذ و خبر چيني و جاسوسي کلاسيک با ابزار پيشرفته ارتباطي را به خدمت گرفت.

جمع آوري اطلاعات به دست آمده از جاسوسان دستگير شده موساد حاکي از آن است که اهداف جمع آوري پنهان موساد در ايران به شرح ذيل است: هم پيماني باCIA : ليست نيازمندي هاي مکشوفه از بعضي جاسوسان اسرائيلي در ايران بيانگر اين نکته است که آنان به دنبال اهداف اطلاعاتي آمريکا درباره توانمندي هاي نظامي ايران در خليج فارس بوده اند.

- هم پيماني با منافقين: بررسي دقيق تخليه هاي تلفني منافقين که با تسلط به زبان فارسي از بيرون مرز ها صورت مي گيرد نشان دهنده ليست نيازمندي هاي اطلاعاتي رژيم صهيونيستي از ايران مي باشد که عموما شامل توانمندي هاي سياسي و اقتصادي نظامي ج.ا.ا بوده و بعضا شامل مراحل ساخت موشک هاي دور برد و گمانه زنيها در مورد تهيه بمب هسته اي وغيره مي باشد.

- دشمني سر سختانه با ايران اسلامي: ماهواره اسرائيلي افق3 که در هر 90 دقيقه يک بار از شمال تهران مي گذرد تنها بخشي از جمع آوري هاي هدفمند و پردامنه بر ضد ايران به شمار رفته و ساير موارد شامل استراق سمع ايستگاه هاي مخابراتي داخل کشور، تلاش در نفوذ به نمايندگي هاي سياسي ايران در خارج از کشور که برخي از آنان کشف شده اند، نيز حضور گسترده در جمهوري آذربايجان و تحريک سردمداران آن کشور عليه ج.ا.ايران عقد قرارداد هاي امنيتي با آنکارا و دخالت در شمال عراق تنها گوشه اي از اين دشمني فراگير هستند.

روسای موساد رئوبن شیلواخ (۱۹۵۲ - ۱۹۴۹)، ایسر هرئل (۱۹۶۲ - ۱۹۵۳)، مثیر عمیت (۱۹۶۸ - ۱۹۶۳)، تسوی زامی (۱۹۷۴ - ۱۹۶۸)، ایتسخاک خوفی (۱۹۸۲ - ۱۹۷۴)، ناخوم ادمونی (۱۹۸۹ - ۱۹۸۲)، شبتای شاویت (۱۹۹۶ - ۱۹۸۹)، دانی یاتوم (۱۹۹۸ - ۱۹۹۶)، افرائیم هلوی (۲۰۰۲ - ۱۹۹۸)، مئیر داگان (۲۰۱۱ - ۲۰۰۲)، تامیر پاردو (ژانویه ۲۰۱۱)