تنگه هرمز نظم پولی جهان را تغییر می‌دهد

براساس داده‌های منتشرشده اکنون حدود ۲۰ درصد از تجارت نفت جهان با ارز‌های محلی تسویه می‌شود و چین، هند و روسیه در خط مقدم این تغییر قرار دارند.

کد خبر: ۱۳۸۹۸۱۸

دوشنبه - ۱۷ فروردين ۱۴۰۵ / April 06, 2026

به گزارش گروه اقتصادی خبرگزاری دانشجو؛ روزنامه گاردین در گزارشی اعلام کرد هزینه جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران به حدود ۱۲ میلیارد دلار در هفته رسیده و این امر فشار جدی بر بودجه واشنگتن وارد کرده است.

بر اساس این گزارش، اختلال در تنگه هرمز و گسترش معاملات با یوان نظم انرژی و مالی جهان را به طور بنیادین تغییر داده است. کشور‌هایی نظیر چین، روسیه، هند و برزیل به دنبال راهکار‌هایی برای کنار گذاشتن دلار و تنوع‌بخشی به نظام تجاری و مالی خود هستند.

تغییر نظم انرژی و مالی جهان

برخی تحلیلگران اقتصادی معتقدند جنگ جاری در منطقه روند «دلارزدایی» را که پیش از این نیز آغاز شده بود به طور قابل توجهی تسریع کرده است.

گزارش‌ها حاکی است سهم دلار در ذخایر جهانی از حدود ۷۱ درصد در سال ۲۰۰۰ به حدود ۵۶ تا ۵۹ درصد کاهش یافته است.

بر اساس داده‌های منتشر شده اکنون حدود ۲۰ درصد از تجارت نفت جهان با ارز‌های محلی تسویه می‌شود و کشور‌های چین، هند و روسیه در خط مقدم این تغییر قرار دارند. در این میان چین با ترویج استفاده فرامرزی از یوان و ایجاد اتاق‌های پایاپای غیردلاری در سراسر جهان گام‌های بلندی در جهت بین‌المللی کردن پول ملی خود برداشته است.

تغییر راهبردی کشور‌های جهان

هند نیز اگرچه رسماً دلارزدایی را در دستور کار خود اعلام نکرده، اما توافق‌نامه‌های تسویه حساب به ارز محلی با امارات، روسیه و چند کشور همسایه امضا کرده است. برزیل نیز تحت رهبری لولا داسیلوا به طور فعالانه از تجارت به ارز‌های محلی حمایت می‌کند و در برخی معاملات دوجانبه با چین، دلار را کنار گذاشته است.

تحلیلگران بانک دویچه بانک هشدار داده‌اند که جنگ ایران می‌تواند به «کاتالیزوری برای فرسایش سلطه پترودلار و ظهور پترویوان» تبدیل شود.

به گفته این تحلیلگران فروپاشی بیشتر نظام پترودلار می‌تواند «تأثیرات زنجیره‌ای قابل توجهی» بر جایگاه دلار در تجارت جهانی و ذخایر ارزی کشور‌ها داشته باشد.

کارشناسان معتقدند نظام مالی جهان به تدریج از یک ساختار تک‌قطبی به سمت نظمی چندقطبی و با ارز‌های رقیب حرکت می‌کند. طلا نیز بار دیگر به عنوان یک دارایی راهبردی در این میان مورد توجه بانک‌های مرکزی جهان قرار گرفته است.

گفتنی است در شرایط کنونی و با تداوم بحران در خلیج فارس پیش‌بینی می‌شود روند دلارزدایی با شتاب بیشتری ادامه یابد و نظم مالی و انرژی جهان دستخوش تحولاتی بی‌سابقه شود.