درنشست شورای امنیت سازمان ملل متحد

ایروانی: ایران آتش‌بس موقت را به‌طور قاطع رد می‌کند/جنگ تحمیلی آمریکا ایمنی دریانوردی منطقه را تحت تاثیر قرار داده است

سفیر ایران نزد سازمان ملل متحد اعلام کرد: هر راه‌حلی برای پایان درگیری باید تضمین‌کننده پایان قطعی و غیرقابل بازگشت تجاوز بوده و صلحی عادلانه و پایدار برقرار سازد که بر پایه تضمین‌های معتبر و قابل راستی‌آزمایی در برابر هرگونه تکرار استوار باشد.

کد خبر: ۱۳۹۰۴۹۴

سه‌شنبه - ۱۸ فروردين ۱۴۰۵ / April 07, 2026

به گزارش گروه بین الملل خبرگزاری دانشجو؛ امیر سعید ایروانی، سفیر ونماینده دائم جمهوری اسلامی ایران نزد سازمان ملل متحد، درنشست شورای امنیت سازمان ملل متحد به مناسبت رأی‌گیری بر سر پیش‌نویس قطعنامه بحرین در خصوص تنگه هرمز سخنرانی کرد.

متن پیام به شرح ذیل است:

بسم الله الرحمن الرحیم

آقای رئیس.

از این که این پیش‌نویس قطعنامهٔ بحرین دربارهٔ تنگه هرمز را که امروز در شورای امنیت به رأی گذاشته شد، از هر نظر واقعی، حقوقی و سیاسی پر از اشکال می‌بینیم. این متن یک‌سویه، جانبدارانه و غیرقابل دفاع است؛ واقعیت را تحریف کرده، به ناحق ایرانِ قربانی تجاوز را مقصر جلوه می‌دهد و از ریشهٔ بحران چشم می‌پوشد.

متن، اقدام قانونی ایران در تنگه هرمز را که در چارچوب حق ذاتی دفاع مشروع و مطابق منشور ملل متحد است، به تهدید علیه صلح و امنیت جهانی معرفی می‌کند و همزمان می‌خواهد اقدامات غیرقانونی بعدی متجاوزان و متحدانشان را زیر سرپوش «حفظ آزادی و ایمنی دریانوردی» مشروع جلوه دهد.

اقدام ایران را نمی‌شود جدا از تجاوز‌های پیوسته به خاک و حاکمیتش دید؛ پس هر تلاشی برای نشان دادن این اقدامات به عنوان تهدید صلح و امنیت جهانی، هیچ پایه و اعتبار حقوقی ندارد.

آقای رئیس.

هدف این پیش‌نویس کاملاً روشن است: تنبیه قربانی به خاطر دفاع از حاکمیت و منافع حیاتی خود در خلیج فارس و تنگه هرمز، و همزمان پوشش سیاسی و حقوقی برای اقدامات غیرقانونی بعدی متجاوزان.

اگر این پیش‌نویس تصویب می‌شد، راه را برای تفسیر‌های خطرناک و سوءاستفاده‌آمیز باز می‌کرد که می‌توانست بهانه‌ای برای استفادهٔ بیشتر از زور و اقدامات خلاف منشور و حقوق بین‌الملل شود.

بسیار تأسف‌بار که نه قطعنامه ۲۸۱۷، نه این پیش‌نویس و نه بیانیه‌های بعضی اعضا، هیچ کدام اشاره‌ای به آغازگران تجاوز، رفتار بی‌ثبات‌کنندهٔ آنها در منطقه و ریشه‌های بحران ندارند. این سکوت بی‌شرمانه، آینهٔ تمام نمای الگوی همیشگی سیاسی‌کاری و دوگانگی استاندارد در شورای امنیت است.

رک بگویم: این متن فقط آمریکا و رژیم اسرائیل را در ادامهٔ اقدامات غیرقانونی و جنایات هولناکشان جسورتر می‌کند و آنها را از پاسخگویی مصون می‌دارد. در حقیقت، این یک پیش‌نویس آمریکایی بود که با نام دیگر ارائه شد.

امروز، رئیس‌جمهور آمریکا باز هم زبانی به کار برد که نه فقط بی‌نهایت غیرمسئولانه، بلکه شدیداً هشداردهنده است؛ زبانی که می‌گوید «یک تمدن کامل امشب نابود می‌شود و هرگز بازنمی‌گردد». چنین سخنی شأن هیچ رهبری نیست، چه رسد به رئیس یک عضو دائم شورا که وظیفه حفظ صلح و امنیت جهانی را دارد.

تألم‌بار و هشداردهنده است که در حالی رئیس‌جمهور آمریکا جلوی چشم جهانیان بی‌پروا و با تعیین ضرب‌الاجل، تهدید به نابودی همهٔ زیرساخت‌های غیرنظامی ایران از پل و نیروگاه و تأسیسات انرژی می‌کند و آشکارا قصد ارتکاب جنایت جنگی و جنایت علیه بشریت را فریاد می‌زند، طراح این پیش‌نویس و حامیانش با شتاب چنین متن کاملاً سیاسی‌ای را برای رأی‌گیری آوردند. اگر تصویب می‌شد، سابقه‌ای خطرناک ایجاد می‌کرد که استفاده از زور را بر پایهٔ اتهامات بی‌اساس عادی می‌ساخت، یکپارچگی منشور را تضعیف می‌کرد و خطر تشدید گستردهٔ منطقه‌ای و جهانی را افزایش می‌داد. به این دلایل، این پیش‌نویس را از نظر حقوقی غیرقابل دفاع، از نظر سیاسی نامتعادل و از نظر راهبردی بی‌ثبات‌کننده می‌دانیم.

از چین و روسیه به خاطر رفتار مسئولانه، رویهٔ سازنده و وتوی کاملاً منطبق با اصول منشور، عمیقاً سپاسگزاریم. اقدام امروز آنها مانع سوءاستفاده از شورای امنیت و مشروعیت‌یافتن تجاوز شد. آنها قاطعانه در کنار تاریخ درست ایستادند. همچنین از کلمبیا و پاکستان که با ممتنع، پیامد‌های جدی این پیش‌نویس را برای صلح و ثبات منطقه به رسمیت شناختند، تشکر می‌کنیم.

در مقابل، حامیان این پیش‌نویس ترجیح دادند ایران را مقصر جلوه دهند و در برابر جنایات جنگی جاری و حملات جنایت‌کارانه و تروریستی آمریکا و اسرائیل علیه غیرنظامیان و زیرساخت‌های حیاتی ایران سکوت کنند. رأی آنها آینهٔ دوگانگی آشکار است؛ شکاف عمیق بین تعهد ادعایی شان به منشور و حقوق بشردوستانه با رفتار عملیشان. این استفادهٔ گزینشی از اصول حقوقی، هم اعتبارشان را خدشه‌دار می‌کند و هم حسن نیتشان را در استناد به منشور و حقوق بین‌الملل به شدت زیر سؤال می‌برد.

آقای رئیس.

همهٔ اتهامات بی‌اساس و سیاسی علیه کشورم را قاطعانه رد می‌کنیم. این ادعا‌ها بی‌پایه و تنها برای انحراف از واقعیت زمینی یعنی جنگ غیرقانونی و وحشیانهٔ آمریکا و اسرائیل علیه ایران است. هدفشان سفیدشویی جنایات هولناک و جنایات جنگی آمریکا و اسرائیل علیه مردم ایران، و پنهان‌سازی نقض‌های جدی حقوق ملت ایران است.

با این حال، واقعیت‌ها روشنند و نیازی به تعبیر و توجیه ندارند. آقای رئیس، نکات زیر را مطرح می‌کنم:

اول: ایران به عنوان دولتی مسئول و متعهد به منشور و حقوق بین‌الملل، همواره آزادی و امنیت دریانوردی در خلیج فارس، تنگه هرمز و دریای عمان را رعایت کرده است. دهه‌ها، تنگه هرمز برای همه شناور‌ها باز بوده و ایمنی مؤثر حفظ شده است.

اکنون نیز تنگه هرمز باز است، اما جنگ غیرقانونی وحشیانهٔ آمریکا و اسرائیل علیه ایران، وضعیت خطرناکی ایجاد کرده که مستقیماً ایمنی دریانوردی را تحت تأثیر قرار داده است. ایران مطابق حق ذاتی دفاع مشروع، اقدام لازم و متناسب برای جلوگیری از استفادهٔ متجاوزان و حامیانشان از تنگه هرمز به اهداف خصمانه انجام داده است. به عنوان دولت ساحلی، تردد شناور‌های مرتبط با متجاوزان را طبق حقوق بین‌الملل محدود کرده است؛ این شناور‌ها شرایط عبور بی‌ضرر را ندارند و بر اساس چارچوب‌های حقوقی با آنها برخورد می‌شود. شناور‌های غیرخصمانه که در تجاوز نقشی ندارند، می‌توانند با هماهنگی مقامات ایرانی، عبور امن خود را ادامه دهند.

مسئولیت هرگونه اختلال یا تشدید در این آبراه حیاتی بر عهدهٔ آمریکا و اسرائیل است که با اقداماتشان ثبات منطقه را تضعیف و آزادی دریانوردی را به خطر انداخته‌اند. ثبات پایدار وابسته به پایان تجاوز و احترام کامل به حقوق و منافع مشروع ایران است.

دوم: ایران همواره کوشیده اختلافات را حتی با طرف‌هایی که اختلاف جدی داشته، از راه سیاسی و دیپلماتیک حل کند تا به درگیری نکشد. این جنگ ناروا و بی‌دلیل بر ایران، توسط آمریکا و رژیم اسرائیل تحمیل شد. ژوئن ۲۰۲۵، ایران در حال مذاکرات سازنده و با حسن نیت بود که بر پایهٔ اتهامات بی‌اساس دربارهٔ برنامهٔ صلح‌آمیز هسته‌ای‌اش، مورد حمله قرار گرفت؛ اتهاماتی که بعداً با ادعا‌های متناقضِ «نابودی آن قابلیت‌ها» دنبال شد.

تجاوز کنونی نیز زمانی آغاز شد که ایران برای بار دوم فعالانه در مذاکرات بود و توافق نزدیک. باز هم آمریکا دیپلماسی را تضعیف و خیانت کرد. ادعا‌ها دربارهٔ برنامهٔ هسته‌ای ایران بی‌اساس و بی‌سند است. رژیم اسرائیل بیش از دو دهه است مکرراً می‌گوید ایران در آستانهٔ سلاح هسته‌ای است، اما هیچ مدرک معتبری ارائه نکرده. ایران به عنوان دولتی متعهد به ان‌پی‌تی، همواره سلاح هسته‌ای را رد و هر سلاح کشتار جمعی را محکوم کرده است. ایران سختگیرانه‌ترین رژیم راستی‌آزمایی و بازرسی آژانس را پذیرفته که نشان‌دهندهٔ صلح‌آمیز بودن برنامهٔ هسته‌ای است.

با این حال، در نه ماه، دو جنگ تجاوزکارانه توسط آمریکا (امین معاهدهٔ ان‌پی‌تی) و رژیم اسرائیل (حتی عضو ان‌پی‌تی نیست) بر ایران تحمیل شده و در هر دو بار، تأسیسات صلح‌آمیز هسته‌ای ایران هدف حمله قرار گرفته. شورای امنیت، شورای حکام و مدیرکل آژانس حتی نتوانسته‌اند این اقدامات غیرقانونی را محکوم کنند، چه رسد به جلوگیری از تکرار. این بی‌عملی، متجاوزان را جسورتر کرده است.

مقامات آمریکایی آشکارا از هدف قرار دادن تأسیسات هسته‌ای سخن می‌گویند و حتی نمایندهٔ دائم آمریکا گفته حمله به نیروگاه بوشهر «روی میز نیست». این تهدید‌های بی‌پروا، نتیجهٔ مستقیم بی‌عملی جهانی است و اعتبار سازمان ملل و آژانس را به شدت تضعیف کرده. از آغاز این جنگ غیرقانونی در ۲۸ فوریه ۲۰۲۶، حملات متعددی به تأسیسات هسته‌ای ایران از جمله در نطنز، بوشهر، خنداب (اراک) و اردکان انجام شده. به ویژه حملات مکرر در مجاورت نیروگاه فعال بوشهر هشداردهنده است. هر حمله به تأسیسات هسته‌ای، به ویژه بوشهر، به طور حتم پیامد‌های انسانی و زیست‌محیطی جبران‌ناپذیر خواهد داشت.

این اقدامات غیرقانونی، نقض آشکار حقوق بین‌الملل از جمله قطعنامه ۴۸۷ شورای امنیت و قطعنامه‌های مربوط آژانس و اصول بنیادین حقوق بشردوستانه است. اما شورا همچنان سکوت کرده و امروز بعضی اعضا انگشت اتهام را به سوی ایران گرفته‌اند.

سوم: در ۳۹ روز گذشته از این جنگ وحشیانه علیه ایران، متجاوزان آمریکایی-اسرائیلی از همهٔ مرز‌های قانونی، اخلاقی و انسانی عبور کرده و مرتکب نقض‌های جدی و جنایات جنگی شده‌اند. از ابتدا، عمداً و بدون تبعیض، اهداف غیرنظامی از جمله مدارس، بیمارستان‌ها، فرودگاه‌ها و ورزشگاه‌ها از جمله مدرسهٔ ابتدایی میناب را هدف گرفتند. آمریکا جلوی چشم جهانیان بیش از ۱۶۸ دانش‌آموز بی‌گناه دختر را در میناب قتل‌عام کرده است.

بیش از ۷۰۰ مدرسه و مرکز آموزشی همراه با دانشگاه‌ها، مراکز درمانی و اماکن فرهنگی و تاریخی مورد حمله قرار گرفته که نشان از خصومت آشکار با مردم، هویت و توسعهٔ ایران دارد. همچنین تأسیسات صنعتی و تولیدی کلیدی را که طی دهه‌ها زیر تحریم شدید ساخته شده بود، هدف قرار دادند. همزمان مقامات آمریکایی تهدید به نابودی زیرساخت‌های لازم برای بقای غیرنظامیان کرده‌اند. چنین تهدید‌هایی از جمله فراخوان رئیس‌جمهور آمریکا برای نابودی گستردهٔ زیرساخت‌های حیاتی غیرنظامی، تحریک به جنایت جنگی و بالقوه نسل‌کشی است و باید زیر حقوق بین‌الملل به صراحت محکوم شود.

چهارم: از آغاز این جنگ ناروا و وحشیانه در ۲۸ فوریه، آمریکا از پایگاه‌ها و تأسیسات نظامی در کشور‌های منطقهٔ خلیج فارس استفاده کرده است. شواهد نشان می‌دهد جابه‌جایی‌های نظامی و آمادگی‌های عملیاتی در این پایگاه‌ها برای برنامه‌ریزی، آماده‌سازی، تجهیز و اجرای حملات غیرقانونی علیه ایران در جریان بوده، علی‌رغم هشدار‌های قبلی ایران. ایران این تحولات را با مدارک، به طور رسمی به شورای امنیت و دبیرکل گزارش کرده است. بر اساس حقوق بین‌الملل، دولت‌ها از اجازهٔ استفاده از خاک خود (مستقیم یا غیرمستقیم) برای آسیب به دیگر دولت‌ها منع شده‌اند؛ باید همهٔ اقدامات لازم را برای جلوگیری از اقدامات تجاوزکارانهٔ نیرو‌های خارجی مستقر در خاکشان به کار گیرند و نباید چنین اقداماتی را تسهیل یا حمایت کنند. در صورت نقض، مسئولیت حقوقی بین‌المللی متوجه آنهاست.

پنجم: ایران از تلاش‌های دبیرکل سازمان ملل از جمله تعیین فرستادهٔ شخصی برای پایان فوری این جنگ وحشیانه و حفظ صلح و امنیت جهانی استقبال می‌کند. ایران آماده است با همهٔ تلاش‌های دیپلماتیک واقعی و جدی از طریق پاکستان، ترکیه، مصر و همچنین چین و روسیه، به صورت سازنده تعامل کند و از هر ابتکار معتبر برای پایان پایدار این جنگ ناروا حمایت کامل کند. فرستادهٔ شخصی دبیرکل هم‌اکنون به تهران می‌آید تا مشورت‌ها را پیگیری کند.

ایران آتش‌بس موقت را قاطعانه رد می‌کند، به ویژه با توجه به تجربهٔ ژوئن که خصومت‌ها زیر بهانه‌های دروغین از سر گرفته شد. آتش‌بس در این شرایط فقط به تجدید قوا و آماده‌سازی برای ادامهٔ جنایات کمک می‌کند. هر راه‌حل مؤثر باید تضمین‌کنندهٔ پایان قطعی و غیرقابل بازگشت تجاوز باشد و صلحی عادلانه و پایدار بر پایهٔ تضمین‌های معتبر و قابل راستی‌آزمایی در برابر هرگونه تکرار برقرار کند.

آمریکا و رژیم اسرائیل باید مسئولیت کامل آسیب و رنج وارد به غیرنظامیان، اماکن غیرنظامی و زیرساخت‌های حیاتی ایران را بپذیرند و کاملاً پاسخگو باشند. مسئولیت کیفری فردی برای نقض‌های جدی حقوق بشردوستانه از جمله جنایات جنگی و جنایت علیه بشریت در ایران، باید بی‌استثنا مطابق حقوق بین‌الملل پیگیری شود.

شورای امنیت نمی‌تواند منفعل بماند؛ به جای ارائهٔ پیش‌نویس یک‌سویه و سیاسی، باید برای پایان این جنگ وحشیانه اقدام کند، توقف فوری و بی‌قیدوشرط حملات آمریکا و اسرائیل را مطالبه کند و اقدام قاطع برای تضمین پاسخگویی در قبال همهٔ نقض‌هایشان به کار بندد؛ و نکتهٔ پایانی: دربارهٔ تهدید صریح رئیس‌جمهور آمریکا برای ارتکاب جنایات جنگی گسترده و هدف قرار دادن و نابودی زیرساخت‌های حیاتی غیرنظامی ایران. این تهدید، نقض فاحش و هولناک حقوق بشردوستانه و بنیادی‌ترین قواعد حاکم بر مخاصمات مسلحانه است. آمریکا مسئولیت کامل و غیرقابل انکار ارتکاب یک جنایت جنگی آشکار و جنایت علیه بشریت را بر عهده خواهد داشت.

جمهوری اسلامی ایران در برابر چنین جنایات جنگی فجیع و هولناکی بی‌تفاوت نخواهد ماند. بی‌هیچ تردید و تأخیری، از حق ذاتی دفاع مشروع خود استفاده خواهد کرد و اقدام متقابل فوری و متناسب انجام خواهد داد. شورای امنیت متأسفانه از همان آغاز این جنگ تجاوزکارانه علیه کشورم، در ایفای مسئولیت اولیهٔ خود برای حفظ صلح و امنیت جهانی ناکام مانده است. این ناکامی، ایران را از حق قانونی‌اش برای اقدام محروم نمی‌کند و نمی‌تواند محروم کند.

پاسخ ایران کاملاً بر پایهٔ حقوق بین‌الملل است. هیچ شکی نباشد: ایران همهٔ اقدامات لازم را برای دفاع از مردم خود، حفظ حاکمیت و تمامیت ارضی‌اش و حراست از منافع حیاتی ملی با قاطعیت کامل انجام خواهد داد.

آمریکا و رژیم اسرائیل مسئول همهٔ پیامد‌های بعدی، چه منطقه‌ای و چه جهانی، خواهند بود.