استقرار «همیاران پیشگیری» در مدارس؛ اجرای طرحی مشابه «همیار پلیس» / توانمندسازی ۳۵هزار مشاور برای مصون‌سازی نسل آینده

مدیرکل پیشگیری ستاد مبارزه با مواد مخدر از اجرای طرح‌های گسترده دانش‌آموزی در سال ۱۴۰۵ خبر داد و اعلام کرد با راه‌اندازی طرح «سفیران دانش‌آموزی» و توانمندسازی ۳۵ هزار مشاور مدارس در سراسر کشور، پیشگیری از اعتیاد به‌صورت فراگیر در نظام آموزشی نهادینه خواهد شد.

کد خبر: ۱۴۰۵۳۴۰

يکشنبه - ۲۷ ارديبهشت ۱۴۰۵ / May 17, 2026

به گزارش گروه اجتماعی خبرگزاری دانشجو، زهرا عابدینی، مدیرکل پیشگیری ستاد مبارزه با موادمخدر، در گفت‌و‌گو با روابط عمومی این ستاد، به تشریح اقدامات مهم اداره کل پیشگیری در سال گذشته پرداخت.

وی خاطرنشان کرد: “برای نخستین بار در سال گذشته و با هماهنگی ستاد کل نیرو‌های مسلح، برنامه‌های آموزشی و پیشگیرانه‌ای را در سربازخانه‌ها اجرا کردیم. در این برنامه، دوره‌های آموزشی تخصصی برای روحانیون در تهران و چند استان دیگر برگزار شد تا این افراد به عنوان مبلغان حوزه پیشگیری، مسئولیت آموزش سربازان را در زمینه پیشگیری از اعتیاد بر عهده بگیرند. ”

وی همچنین به همکاری با وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی اشاره کرد و گفت: “در چهارچوب تفاهم‌نامه‌ای که منعقد کردیم، مسئله آموزش و توانمندسازی کادر نظام سلامت را در دستور کار قرار دادیم. این اقدام با همکاری همکاران ما در اداره کل سلامت وزارت بهداشت انجام شد و دوره‌های تخصصی بسیار خوبی برگزار شد. ”

مدیرکل پیشگیری ستاد مبارزه با موادمخدر همچنین به برگزاری دوره‌های آموزشی برای طلاب حوزه‌های علمیه برادران و خواهران اشاره کرد و گفت: “این برنامه‌ها شامل فعالیت‌های پیشگیرانه فرهنگی و اجتماعی بود و مدیریت حوزه‌های علمیه قم نیز در این زمینه همکاری داشت. ”

وی درباره اقدامات این اداره کل در سال جاری نیز اظهار داشت: “ما بر این باوریم که پیشگیری از مصرف مواد مخدر یک اقدام مقطعی نیست؛ بلکه یک فرآیند مستمر و چندبخشی است. به همین دلیل، برنامه‌های سال جاری باید به گونه‌ای طراحی شوند که با برنامه‌های سال گذشته پیوستگی داشته باشند و جریان پیشگیری از اعتیاد به صورت هدفمند و گام به گام ادامه یابد. ”

عابدینی افزود: “برنامه سال ۱۴۰۵ ما با نگاهی توسعه‌ای نسبت به برنامه سال ۱۴۰۴ تدوین شده است. همچنین، برنامه‌های پیشگیری از اعتیاد باید چندبخشی باشند؛ چرا که ستاد مبارزه با مواد مخدر به تنهایی نمی‌تواند این مسئله را مدیریت کند و نیازمند همکاری بخش‌های مختلف دولت است. ”

وی تأکید کرد: “برنامه ۱۴۰۵ ستاد در حوزه پیشگیری از اعتیاد بر اساس یک نظام واحد و یکپارچه مدیریت یا حکم‌رانی بنا نهاده شده که شامل مشارکت تمامی ارکان، بخش‌ها و دستگاه‌های فرهنگی، اجتماعی، اقتصادی و قانون‌گذاری است. ”

عابدینی، برنامه ۱۴۰۵ ستاد مبارزه با موادمخدر را نشان‌دهنده یک اکوسیستم واحد پیشگیری از اعتیاد دانست و گفت: “این برنامه به گونه‌ای طراحی شده که تمام اجزای آن به هم پیوسته و هدفمند عمل کنند و امیدواریم که به طور مؤثر پیگیری شوند. ”

مدیرکل پیشگیری ستاد مبارزه با موادمخدر، در ادامه توضیحات خود درباره برنامه ۱۴۰۵، به چهار حوزه‌ای که قانون‌گذار مسئولیت آنها را به این ستاد سپرده است، اشاره کرد و گفت: “این برنامه در پنج بخش طراحی شده است که چهار بخش آن به محیط‌های هدف ما شامل محیط‌های آموزشی (مدارس و دانشگاه‌ها)، خانواده، کار و اشتغال و همچنین محیط‌های شهری و روستایی مربوط می‌شود. ”

وی با تأکید بر اهمیت محیط‌های آموزشی، اظهار داشت: “در این راستا، برنامه‌ای جامع برای مصون‌سازی مدارس کشور ارائه داده‌ایم که به عنوان یک برنامه ملی تعریف شده و ذیل آن فعالیت‌های متعددی انجام خواهد شد. همچنین در حوزه دانشگاهی، برنامه‌ای فراگیر تحت عنوان «مراکز آموزشی تاب‌آور» طراحی کرده‌ایم که شامل چندین برنامه جزئی‌تر خواهد بود. ”

عابدینی به دومین محیط مورد نظر در برنامه پیشگیری از اعتیاد، یعنی محیط خانواده، اشاره کرد و گفت: “در این زمینه، کارزاری ملی تحت عنوان «بازآفرینی گفتمان‌سازی سبک زندگی سالم و خانواده آگاه» راه‌اندازی کرده‌ایم. این کارزار شامل چندین برنامه طراحی شده است که با هماهنگی دستگاه‌های مختلف و تحت نظارت ستاد اجرا خواهد شد. ”

وی ادامه داد: “سومین محور برنامه در حوزه کار و اشتغال است. ما «برنامه ملی پیشگیری فراگیر محیط‌های کار و اشتغال» را در دستور کار قرار داده‌ایم و در این راستا با همکاری وزارت کار، رفاه و تعاون یک برنامه کلی و ملی تدوین کرده‌ایم. ”

مدیرکل پیشگیری ستاد مبارزه با موادمخدر به چهارمین محیط برنامه اشاره کرد و گفت: “این محیط تحت عنوان «کارزار فراگیر هر شهروند یک سفیر پیشگیری ـ محله ایمن برای همه» طراحی شده است. در این راستا، هم محیط‌های شهری و هم روستایی مورد توجه قرار گرفته و برنامه‌هایی برای سالم‌سازی و افزایش نشاط در این مناطق طراحی شده است. ”

عابدینی یادآور شد: “علاوه بر چهار محیط مذکور، امسال برای نخستین بار طرح‌های تحولی و فوق‌العاده‌ای را با رویکردی کلان طراحی کرده‌ایم. خود ستاد به طور مستقیم در اجرای این برنامه‌ها مداخله دارد و این طرح جزو طرح‌های کلان و ویژه ستاد است که بیشتر بر روی گفتمان‌سازی و پیشگیری فراگیر تمرکز دارد و به تولید محتوا مرتبط می‌شود. ”

وی همچنین در خصوص توجه به حوزه دانش‌آموزی در سال ۱۴۰۵ گفت: “ما به چهار بخش اساسی در این حوزه توجه ویژه‌ای داشته‌ایم. گروه اولویت ما در این زمینه خود دانش‌آموزان هستند. با توجه به تحصیل چندین میلیون دانش‌آموز در مقاطع مختلف تحصیلی، برای این گروه برنامه‌هایی متنوع و جامع طراحی کرده‌ایم. این توانمندسازی شامل آموزش دانش‌آموزان، حمایت‌های مشاوره‌ای و درمانی، و برگزاری جشنواره‌هایی است که به ایجاد گفتمان تاب‌آوری اجتماعی برای دانش‌آموزان کمک می‌کند. ان‌شاءالله این جشنواره‌ها با مشارکت خود دانش‌آموزان در مدارس اجرا خواهد شد. ”

مدیرکل پیشگیری ستاد مبارزه با موادمخدر، در ادامه سخنان خود به اجرای طرح «سفیران دانش‌آموزی» در مدارس اشاره کرد و گفت: “این طرح مشابه طرح «همیار پلیس» خواهد بود و هدف آن اعطای نشان سفیر پیشگیری از اعتیاد به دانش‌آموزان فعال در این حوزه است. ما به دنبال این هستیم که پیشگیری از اعتیاد به عنوان یک فرهنگ و باور در بین دانش‌آموزان نهادینه شود. ”

وی خاطرنشان کرد: “مشاورین و کادر آموزشی مدارس نیز گروه دوم حائز اهمیت در حوزه دانش‌آموزی هستند که تأثیر مستقیم بر والدین و دانش‌آموزان دارند. برای نخستین بار در سال ۱۴۰۵، طرح آموزش یا «طرح ملی توانمندسازی شبکه مشاوران و مربیان مدارس سراسر کشور» را در دستور کار قرار داده‌ایم. در این طرح، آموزش را محدود به یک یا دو استان یا چند مدرسه نکرده‌ایم، بلکه بر این باوریم که تمام مشاوران باید در یک سیکل آموزشی تخصصی قرار بگیرند. ”

عابدینی ادامه داد: “مشاوران باید آموزش‌های تخصصی پیشگیری ویژه دانش‌آموزان، والدین و همچنین کادر آموزشی و پرسنل را فرا بگیرند. این طرح به ایجاد شبکه‌ای از مشاوران منجر خواهد شد که حداقل یک اشراف نسبی بر مسائل حوزه پیشگیری از اعتیاد پیدا خواهند کرد. این مأموریت به مشاورین به طور ویژه محول شده است تا با همکاری وزارت آموزش و پرورش و ادارات آموزش و پرورش در استان‌ها، آمادگی لازم را برای ارائه خدمات مشاوره‌ای به والدین، دانش‌آموزان و کادر آموزشی پیدا کنند. ”

وی جامعه هدف این طرح را شامل ۳۵ هزار مشاور در کشور دانست و گفت: “این مشاوران مسئولیت آموزش کادر آموزشی، والدین و ارتباط با دانش‌آموزان را بر عهده خواهند داشت. ان‌شاءالله تحت این طرح، کل نظام آموزشی با کمک مشاوران به صورت فراگیر تحت برنامه‌های پیش‌گیرانه قرار خواهد گرفت. ”

مدیرکل پیشگیری ستاد مبارزه با موادمخدر همچنین به برنامه‌های مدنظر برای والدین دانش‌آموزان اشاره کرد و گفت: “در سال ۱۴۰۵، دو حوزه کانون‌ها و خانه‌های یاریگران برای ما بسیار حائز اهمیت است. طرح توسعه کیفی محتوایی برنامه‌های فرهنگی ـ آموزشی کانون‌های یاریگران (حدود سه هزار کانون یاریگران) و ۳۱ خانه یاریگری در استان‌های کشور در دستور کار قرار گرفته است. کانون‌های یاریگران باید از حالت بالقوه به حالت بالفعل و از کیفیت کم به کیفیت بالا تبدیل شوند که این زیرساخت با زحمات و سیاست‌گذاری‌های صورت گرفته در سال‌های گذشته ایجاد شده است. ”

عابدینی همچنین از برنامه‌ریزی برای توسعه کانون‌های یاریگران زندگی در مدارس با همکاری وزارت آموزش و پرورش خبر داد و گفت: “مقرر شده کیفیت این کانون‌ها نیز توسعه پیدا کند تا بتوانیم خروجی مناسبی از آنها داشته باشیم. ”