تجارت خارجی کردستان در دو ماهه امسال ۷۸۲ میلیون دلار

مرزهای استان کردستان با ثبت مبادلات تجاری ۷۸۲ میلیون دلاری در دو ماهه نخست سال جاری، رشد چشمگیر ۳۸۳ درصدی نسبت به مدت مشابه سال گذشته را تجربه کردند که در این میان، گذرگاه مرزی باشماق به عنوان شاهراه ترانزیت غرب کشور، نقشی کلیدی در این حجم از تجارت ایفا کرده است.

کد خبر: ۱۴۱۰۹۲۳

سه‌شنبه - ۱۲ خرداد ۱۴۰۵ / June 02, 2026

به گزارش گروه استان های خبرگزاری دانشجو، فرامرز امیدی ناظر گمرکات کردستان و مدیرکل گمرک سنندج با تشریح عملکرد تجاری گمرکات استان اعلام کرد: در دو ماهه نخست سال 1405 در مجموع نزدیک به 647 هزار تن انواع کالا به ارزش حدود 782 میلیون دلار از مرزهای رسمی استان جابه‌جا شده است.

فرامرز امیدی بیان کرد: ارزش مبادلات ثبت‌ شده در این مدت نسبت به مدت مشابه سال گذشته رشد چشمگیر 383 درصدی را نشان می‌دهد که بیانگر افزایش نقش مرزهای استان در چرخه تجارت خارجی کشور است.

صادرات 108 میلیون دلاری از دروازه‌های مرزی استان

وی با اشاره به وضعیت صادرات از گمرکات کردستان افزود: طی دو ماهه امسال حدود 298 هزار تن انواع کالا به ارزش بیش از 108 میلیون دلار از مرزهای استان به مقصد کشورهای مختلف صادر شده است.

به گفته ناظر گمرکات کردستان، از مجموع صادرات انجام شده، 244 هزار تن کالا به ارزش بیش از 61 میلیون دلار در گمرکات استان اظهار و تشریفات صادراتی آن انجام شده است.

وی خاطرنشان کرد که صادرات اظهار شده در گمرکات استان از نظر وزنی نسبت به مدت مشابه سال قبل حدود 6 درصد کاهش داشته است.

عراق همچنان مقصد نخست کالاهای کردستان

امیدی با اشاره به مقاصد صادراتی کالاهای استان تصریح کرد: عراق همچنان بزرگ‌ترین شریک تجاری کردستان در بخش صادرات است و بیشترین حجم کالاهای صادر شده به این کشور اختصاص دارد.

{$sepehr_key_15176}

وی افزود: پس از عراق، کشورهای ترکیه، افغانستان، سوریه، جمهوری آذربایجان، هند، فدراسیون روسیه، کانادا و پاکستان در فهرست مهم‌ترین مقاصد صادراتی کالاهای تولیدی و صادراتی استان قرار دارند.

بر اساس این گزارش، محصولات کشاورزی، شمش فولادی، ادوات کشاورزی، محصولات باغی و گرانول از مهم‌ترین کالاهای صادراتی عبوری از گمرکات استان بوده‌اند.

جهش واردات در کردستان

مدیرکل گمرک سنندج در بخش دیگری از سخنان خود به وضعیت واردات کالا از مرزهای استان اشاره کرد و گفت: در دو ماهه نخست امسال حدود 36 هزار تن کالا به ارزش بیش از 70 میلیون دلار از طریق گمرکات استان وارد کشور شده است.

وی میزان واردات قطعی را نزدیک به 25 هزار تن کالا به ارزش حدود 28 میلیون دلار اعلام کرد و افزود: واردات قطعی نسبت به مدت مشابه سال گذشته از نظر وزنی 596 درصد و از نظر ارزش دلاری 29 درصد افزایش یافته است.

به گفته این مقام گمرکی، شمش آلومینیوم، ضایعات آلومینیوم، موز، برنج، نفتا، مواد اولیه واحدهای تولیدی و اقلام مورد نیاز مرزنشینان از مهم‌ترین کالاهای وارداتی استان بوده‌اند.

این کالاها از کشورهای عراق، امارات متحده عربی، چین، ترکیه، ویتنام، اکوادور، هلند، پاکستان، هند و اروگوئه وارد کشور شده‌اند.

باشماق؛ شاهراه ترانزیت غرب کشور

ترانزیت کالا همچنان یکی از مهم‌ترین ظرفیت‌های اقتصادی مرز باشماق محسوب می‌شود؛ ظرفیتی که در سال‌های اخیر نقش پررنگی در درآمدهای گمرکی و توسعه مبادلات منطقه‌ای ایفا کرده است.

ناظر گمرکات کردستان اعلام کرد: در دو ماهه امسال تشریفات گمرکی نزدیک به 299 هزار تن کالا به ارزش حدود 456 میلیون دلار در قالب رویه عبور خارجی (ترانزیت) از گمرک باشماق انجام شده است.

وی افزود: از این میزان، حدود 220 هزار تن کالا به ارزش تقریبی 180 میلیون دلار در قالب ترانزیت مبدأ و بیش از 79 هزار تن کالا به ارزش حدود 276 میلیون دلار در قالب ترانزیت مقصد جابه‌جا شده است.

رشد قابل توجه در خروج موقت کالا

امیدی در پایان به آمار خروج موقت کالا از گمرکات استان اشاره کرد و گفت: در دو ماهه نخست سال جاری بیش از 14 هزار تن کالا به ارزش بیش از 148 میلیون دلار تحت رویه خروج موقت از گمرکات تحت نظارت استان انجام شده است.

وی خاطرنشان کرد: این بخش از فعالیت‌های تجاری استان نسبت به مدت مشابه سال گذشته از نظر وزنی 16 درصد و از حیث ارزش دلاری 161 درصد رشد داشته است.

مرزهای کردستان در مسیر تثبیت جایگاه تجاری

آمارهای منتشر شده از سوی گمرکات کردستان نشان می‌دهد مرزهای رسمی استان در آغاز سال جاری سهم قابل توجهی در تجارت خارجی کشور داشته‌اند. هرچند کاهش بخشی از صادرات اظهار شده در گمرکات استان نیازمند آسیب‌شناسی و برنامه‌ریزی دقیق‌تر است، اما رشد مبادلات، افزایش واردات مواد اولیه، توسعه ترانزیت و جهش ارزش تجارت خارجی، از ظرفیت بالای مرزهای کردستان برای تبدیل شدن به یکی از کانون‌های اصلی تجارت منطقه‌ای حکایت دارد.

تجارت مرزی؛ پرونده‌ای که همچنان باز است

اگر چه آمارهای دو ماهه نخست سال جاری از رشد قابل توجه ارزش مبادلات تجاری، افزایش واردات و توسعه ترانزیت در مرزهای کردستان حکایت دارد، اما این ارقام تنها بخشی از واقعیت تجارت خارجی استان را نشان می‌دهد. سهم تولیدات داخلی استان از صادرات، موانع پیش‌روی صادرکنندگان، وضعیت زیرساخت‌های مرزی، چالش‌های فعالان اقتصادی، ظرفیت‌های مغفول‌مانده بازار عراق و آثار تجارت مرزی بر اشتغال و معیشت مرزنشینان، از جمله موضوعاتی است که نیازمند بررسی دقیق‌تر است.

تجارت خارجی و اقتصاد مرزی به دلیل نقش تعیین‌کننده آن در توسعه کردستان، از این پس به‌عنوان یکی از پرونده‌های ویژه خبری خبرگزاری تسنیم در کردستان دنبال خواهد شد. واکاوی فرصت‌ها و چالش‌های مرزهای استان، بررسی عملکرد دستگاه‌های متولی، وضعیت بازارچه‌ها و پایانه‌های مرزی، مطالبات تجار و بازرگانان و همچنین تأثیر مبادلات مرزی بر اقتصاد استان، محور گزارش‌های بعدی خواهد بود، چرا که آینده توسعه کردستان بیش از هر زمان دیگری با ظرفیت‌های مرزی و تجارت خارجی گره خورده است.