نواقص تحريم اقتصادي ايران از نگاه نشنال اينترست

معاون رئيس دفتر مطالعات دفاعی و سیاست خارجی دانشگاه کاتو آمریکا و مولف 8 كتاب در زمينه سياست خارجي آمريكا در مقاله اي در وب سايت نشنال اينترست به بررسي زواياي طرح تحريم ايران و نواقص آن پرداخته است.

کد خبر: ۱۷۸۳۶۰

سه‌شنبه - ۰۸ فروردين ۱۳۹۱ / March 27, 2012

به گزارش خبرنگار حوزه بین الملل «خبرگزاری دانشجو» به نقل از پایگاه خبري – تحليلي نشنال اينترست، طرفداران طرح تحريم ايران بيش از حد خوشبين هستند، تحريم اقتصادي هرگز باعث نخواهد شد كه ايران برنامه هاي هسته اي خود را كنار بگذارد، اكنون زمان فكر كردن به گزينه ديگري است.

در مورد اينكه تحريم هاي اقتصادي بتواند حكومت مذهبي ايران را تحت فشار قرار داده و مسائل فراواني را براي جمهوري اسلامي بوجود آورد شكي نيست، اما اختلاف صاحب نظران و كارشناسان سياسي در مورد اين مسئله است كه آيا تحريم ها خواهد توانست به اندازه كافي و در زمان مناسب مانع از دست يابي ايران به سلاح اتمي شود يا خير؟

اما شواهد متعددي وجود دارد كه نشان مي دهد در تاثير گذاري تحريم ها هم مبالغه شده است اول اينكه ما ادعاي تاثير فشار اين تحريم ها بر جمهوري اسلامي را پيش از نتيجه دادن آنها شنيده ايم، ادعاهايي كه در زمان دولت بوش نيز وجود داشت.

اين ادعاي خوش بينانه، نابجا و متاثر از سياست قهري است و نبايد ما را به سمت اعمال دور جديدي از تحريم ها بكشاند، به هر حال گذر زمان نشان خواهد داد كه ادعاي خوش بينانه موثر بوده و يا تنها يك سپيده دم كاذب بوده است.

نكته دوم اينكه شواهد تاريخي نشان داده است تحريم ها بيش از آنكه موفق باشند به شكست منتهي شده اند. البته درست است كه تحريم ها براي وادار كردن رژيمي به كنارگذاشتن اهداف مهم و استراتژيك خود مورد استفاده قرار مي گيرند. مسئله اين نيست كه فشار تحريم ها اقشار عمومي جامعه را متحمل درد و رنج مي كند، كه اگر اينطور باشد تحريم ها موفق خواهند بود، بلكه بدترين فشارها بر مردم عادي كه فقيرترين و بيچاره ترين مردم هستند تحميل خواهد شد.

به عبارتي مسئله اصلي اين است كه آيا مقامات، نخبگان و تاثيرگذاران اقتصادي و سياسي نيز به اندازه كافي تحت فشار قرار خواهند گرفت كه با وجود اختلافات تسليم شوند؟

مشخص است كه نخبگان نيز به ندرت مي توانند از تاثيرات ناخوشايند اين تحريم ها در امان باشند. علاوه بر اين، برنامه هسته اي براي ايران يكي از اولويت هاست و دست كشيدن از اين هدف مهم و استراتژيك براي نخبگان چندان خوشايند نيست.

نكته سوم اينكه تحريم ها بدون همكاري همه جانبه بين المللي تاثير بسيار ضعيفي خواهد داشت و شك هاي زيادي را در مورد ادامه و موثر بودن آن در مورد ايران ايجاد خواهد كرد. با وجود تحريم هاي بين المللي چين و روسيه سابقه طولاني در همكاري با ايران و ناديده گرفتن تحريم ها داشته اند.

عدم همراهي پكن با سياست هاي واشنگتن قابل درك است. ايران تامين كننده عمده انرژي اقتصاد رو به رشد چين است. عاملي كه از گذشته داراي اهميت بوده و در آينده نيز تا زماني كه اقتصاد چين به رشد خود ادامه دهد مهم خواهد بود.

از طرف ديگر يك ايران ضد آمريكايي مي تواند به عنوان اهرم فشاري در منطقه خاورميانه و مانعي بر سر سلطه طلبي هاي آمريكا در منطقه باشد و با توجه به اينكه ديگر توليد كنندگان نفت در منطقه خاورميانه همچون عراق، عربستان و ديگر كشورهاي كوچك حوزه خليج فارس از متحدان نزديك آمريكا بوده و يا حداقل تحت نفوذ آن هستند، بنابراين هم روسيه و هم چين از ايران به عنوان يك وزنه تعادل در تعاملات سياسي و جبهه گيري هاي خود عليه واشنتگتن بهره مي گيرند.

اما نقص طرح تحريم هاي ايران تنها به عملكرد روسيه و چين محدود نمي شود بلكه كشورهاي متحد آمريكا مانند ژاپن و كشورهاي اروپايي نيز به طور كامل روابط خود را با ايران قطع نكرده اند و هند نيز با افتخار خواسته هاي واشنگتن را به استهزاء گرفته و در بحبوحه تحريم ها هيئت بزرگ تجاري خود را به تهران فرستاده و قول داده همكاري هاي گسترده اي را نيز با ايران به مرحله اجرا خواهد گذاشت.

نقص طرح تحريم ها زماني قابل توجه است كه دو قدرت اقتصادي دنيا در مورد تحريم هاي ايران به راهكار مشتري دست نيافته اند.

اما استفاده از تحريم ها به منظور تحت فشار قرار دادن جمهوري اسلامي ايران براي كنارگذاشتن برنامه هاي هسته اي خود در مقابل پيشنهاد استفاده از موشك هايي كه بي صبرانه در انتظار فرود آمدن بر ايران هستند ارجحيت دارد.

در نهايت اينكه طرفداران طرح تحريم ايران بيش از حد خوشبين هستند، تحريم اقتصادي هرگز باعث نخواهد شد كه ايران برنامه هاي هسته اي خود را كنار بگذارد، بنظر ميرسد كه اكنون زمان فكر كردن به گزينه ديگري به غير از تحريم و حمله نظامي باشد و آن گزينه «پذيرفتن و كنار آمدن با يك ايران اتمي » است.