چرایی نزدیکی ایالات متحده به اخوان المسلمین

اگرچه آمریکایی ها زمانی در مخیله شان هم گفت وگو با اسلامگرایان مصری را متصور نبودند، اما دیدگاه واقع گرایانه آنها ایجاب می کند که بر روی میز مذاکره با طرف اخوانی بنشینند.

کد خبر: ۱۹۶۲۰۳

يکشنبه - ۲۵ تير ۱۳۹۱ / July 15, 2012

گروه بین الملل «خبرگزاری دانشجو»: هیلاری کلینتون وزیر خارجه ایالات متحده آمریکا به عنوان بلندپایه ترین مقام آمریکایی پس از وقوع انقلاب در مصر شب گذشته وارد قاهره شد و به دیدار محمد المرسی رئیس جمهور اسلامگرای مصر شتافت.

هیلاری کلینتون وزیر خارجه آمریکا در نخستین ملاقاتش با رییس جمهور مصر، محمد مرسی، از او خواست که در گفتگو با رهبران نظامی مسیر عبور این کشور به دموکراسی را هموار سازد. این در شرایطی که حامیان محمد مرسی و رهبران نظامی مصر در بن بست سیاسی و رویاروی یگدیگر قرار گرفته اند. کلینتون در این وضعیت از روند انتقال قدرت به غیرنظامیان پشتیبانی کرد.

به گفته وزیر خارجه آمریکا، حل بحران جاری «نیازمند گفتگو و مصالحه» است و ایالات متحده از همه توان خود استفاده می کند تا از دولت منتخب مردم حمایت کند.

کلینتون در بخش دیگری از اظهارات خود تاکید کرده است که آمریکا می خواهد یک شریک خوب برای مصر و پشتیبان دمکراسی به دست آمده توسط جرات و فداکاری مردم آن کشور باشد.

وزیر خارجه آمریکا، برای دیدار و مذاکره با رئیس جمهور جدید مصر به این کشور سفر کرده است و انتظار می رود در جریان این سفر به دنبال گرفتن تضمین هایی از مرسی در زمینه سیاست خارجی و داخلی مصر باشد. کلینتون پیشتر ضمن حمایت از مرسی، گفته بود که مردم مصر باید به چیزی که به آن رای داده اند برسند.

اتخاذ سیاست گفتگو با اخوان المسلمین و حمایت تلویحی از این جریان در برابر ارتش در حالی از سوی مقامات آمریکایی لحاظ می شود که طی سالیان متمادی مقامات آمریکایی و غربی از هرگونه گفتگو با جریان اسلامگرای اخوان المسلمین امتناع می ورزیدند. گویا استراتژی ایالات متحده با روی کار آمدن باراک اوباما دچار تغییر گشته و آنها به شکل لحظه ای اقدام به تصمیم گیری جدید بر اساس منافع ایالات متحده می کنند. حمایت از کناره گیری حسنی مبارک در اوج اعتراضات مردمی به دیکتاتوری وی در مصر در حالی از سوی اوباما مد نظر قرار گرفت که دولت مبارک به عنوان یک متحد کلیدی طی سه قرن اخیر برای واشنگتن محسوب می شده است.

اکنون نیز مقامات آمریکایی با درک درست و واقع گرایانه از چگونگی توزیع قدرت در مصر به جای حمایت سنتی از جریان نظامیان اقدام به تلاش برای ارتباط گیری با جریان های اسلامی و تامین منافع خویش از آن طریق هستند. آنها بر این باورند که آینده از آن جریان های اسلامی در مصر است از این رو با سرمایه گذاری بر انها تلاش دارند  از یکسو ضمن تامین منافع خود در منطقه، با وابسته نمودن اخوان المسلمین به حمایت های آمریکا حتی الامکان از مواضع ایدئولوژیک آنها بکاهند. از این رو آمریکا در پی سقوط مبارک، برای حمایت از روند به اصطلاح دمکراسی، کمک‌های مالی زیادی به مصر کرده که از جمله شامل بخشودگی قروض مربوط به ضمانت‌های بانکی این کشور می‌شود. این مدل پیشتر نیز به شکلی دراز مدت و البته تفاوت از سوی دولت مردان آمریکایی در ترکیه در پیش گرفته شده بود.

تحلیلگران آمریکایی پیشتر در سالیان دهه هشتاد و نود میلادی ضمن براورد موقعیت جریان های اسلامی در ترکیه اقدام به ارتباط گیری با آنها نمودند. آمریکایی ها با لحاظ کردن موقعیت اسلامگراها در ترکیه تلاش کردند طی یک دهه ضمن روابط تنگاتنگ با آنها از مواضع اسلامگرایی آنها بکاهند و به نوعی اسلامگرایان این کشور را دچار استحاله کند.

در شرایط فعلی، اسلامگرایان مصر نیز که با مشکلات متعددی در فضای داخلی، منطقه ای و بین المللی مواجه اند به جای تاکید بر مواضع ایدئولوژیک خود اندکی واقع گرایانه به مسائل می نگرند. شاهد چنین مدعایی سفر محمد المرسی به عربستان سعودی به عنوان اولین سفر رسمی مرسی علی رغم تفاوت فکری اخوانی ها با جریان های سلفی  و استقبال از وزیر خارجه ایالات متحده درقاهره است. محمد مرسی که پیشتر در آمریکا تحصیل و زندگی کرده است در ملاقات با خانم کلینتون به زبان انگلیسی صحبت می کرد و گفت که «بسیار مشتاق» چنین دیداری بوده است. اخوانی ها در تلاش اند با کمک از آمریکا راحت تر به اهداف خویش دستیابند، اهدافی که با ممانعت نیروی قدرتمندی به نام ارتش با آن مواجه خواهند شد. از دو هفته قبل که محمد مرسی رسما قدرت را از شورای نظامیان حاکم دریافت کرد وی و هوادارانش در یک رویارویی سیاسی با نظامیان قرار دارند. پیش از مراسم تحلیف محمد مرسی در مقام ریاست جمهوری، شورای نظامی حاکم بخش وسیعی از اختیارات او را در این مقام (از جمله فرماندهی نیروهای مسلح) محدود کرد. در چنین شرایطی حمایت آمریکا از این جریان موجب ضعف موقعیت ارتش در سطح داخلی و بین المللی مصر خواهد شد و راه را برای پیشبرد اهداف اخوان المسلمین در مصر مهیا خواهد کرد.