20 فروردين 1359؛ سالروز قطع رابطه سياسي جمهوري اسلامي ايران و آمريكا

29 سال پيش در چنين روزي در پي متزلزل شدن پايه قدرت و نفوذ آمريكا در ايران به خصوص بعد از ماجراي تسخير لانه جاسوسي، اين كشور رابطه سياسي خود را با جمهوري اسلامي ايران قطع كرد.

کد خبر: ۲۳۰۳۱

پنجشنبه - ۲۰ فروردين ۱۳۸۸ / April 09, 2009

گروه سياسي: در سال 1856 پيماني ميان ايران و ايالات متحده آمريكا منعقد شد كه اگرچه «پيمان دوستي و بازرگاني» ناميده مي شد اما به موجب آن اتباع آمريكا از حقوق برون مرزي برخوردار مي شدند .

اين نخستين پيمان رسمي ميان ايران و آمريكا بود. پس از آن آمريكائي ها با اعزام ميسيونرهاي مذهبي سعي در ايجاد زمينه هاي نفوذ خود تحت پوشش فعاليتهاي مذهبي و فرهنگي و انسان دوستانه داشتند .

در سال 1883 نخستين سفير آمريكا با نام ساموئل بنجامين وارد ايران شد و پنج سال بعد حاج حسينقلي خان به عنوان سفير ايران وارد واشنگتن شد .

پس از آن آمريكا سعي در نفوذ اقتصادي در ايران داشت و در سال 1911 يك هيات مستشاري مالي آمريكا با رياست مورگان شوستر وارد ايران شد .

در سال 1921 نيز يك هيات مستشاري مالي براي اداره امور ماليه كشور تحت رياست آرتور ميلسپو وارد ايران شد.

در شهريور 1320 آمريكا همراه متفقين خاك ايران را به اشغال درآورد و با اوجگيري روزافزون سلطه جويي آمريكا پس از جنگ دوم جهاني، آمريكا در ايران نيز نفوذ خود را گسترانيد بطوريكه با طرح ريزي و اجراي كودتاي 28 مرداد سرنوشت سياسي و اقتصادي و ... ايران را تا انقلاب اسلامي به دست گرفت .

در سال 1335 سازمان مخوف ساواك را تحت نظارت سيا در ايران ايجاد كرد و در دهه 1340 با اجراي اصلاحات ارضي زمينه براي ايجاد بازار انبوه مصرفي براي كالاهاي غربي و خصوصا آمريكا فراهم شد و با به يغما بردن منابع نفتي كشور و فروش سلاح و كالاهاي مصرفي ايران را بيش از پيش به سمت وابستگي حركت داد .

چنانكه در 1343 با تصويب ننگين كاپيتولاسيون وجه سياسي اين وابستگي بيش از پيش نمايان شد.

با وقوع انقلاب اسلامي اگرچه آمريكا در ايران پايگاه خود را از دست داد . اما دخالتها و توطئه هاي اين كشور پايان نداشت .

با تسخير سفارت آمريكا در تهران در 13 آبان 58 توسط دانشجويان مسلمان پيرو خط امام و افشاي اسناد جاسوسي، آمريكا پايه هاي قدرت خويش را بيش از هر زماني متزلزل مي ديد.

در همين راستا تلاش خود را براي مقابله با انقلاب اسلامي بيشتر كرد و در 20 فروردين 1359 رابطه سياسي خود را با ايران قطع و دست به يكسري توطئه هاي نافرجام عليه انقلاب اسلامي زد از جمله: حمله نظامي به طبس، كودتاي نوژه، جنگ تحميلي، تحريم اقتصادي و ... اما پس از گذشت سال ها هنوز هم اين توطئه هاي نافرجام باقي مانده است.

منبع : مرکز اسناد انقلاب اسلامي