معرفي و بررسي كتاب سينماي اشراقي از ديدگاه شهيدآويني نوشته محمد مددپور – بخش اول

در باب سلوك آن جان شيفته

از نظر شهيد آويني فيلم ساز آيينه اي است كه اگر صيقلي نباشد صورت زيباي حقيقت راه شده و كج و معوج مي نمايد، پس هنرمند از آن حيث كه واسطه ظهور حق درعالم است، بايد به تزكيه بپردازد تا خداوند زباني از عرش به او دهد.

کد خبر: ۲۴۳۳۹

چهارشنبه - ۰۲ ارديبهشت ۱۳۸۸ / April 22, 2009

اين چنين روح عرشي هنرمند در آثارش بروز و ظهور دارد و اثر، باطن هنرمند را چون حقيقت آشكار مي كند.

اساساً در اثر هنري هنرمندي خود حاضر است، زيرا حضور استاد در اثر يگانه حضور حقيقي است. هر چه شان استاد بزرگتر باشد شخص او بيش تر و كامل تر در پس آثارش ناپديد و در ضمن منكشف مي شود سينماي اشراقي شهيد آويني چنين اثري است كه حضور آن شهيد را مستند و منكشف مي سازد.

شهيد آويني در روزگاري پا به عرصه وجود گذاشت كه متفكرترين متفكران اگر از روزنه هاي خود آگاهي تاريخي به حقيقتي نظري رسيده بودند اما از روزنه هاي پارسايي و دينداري بيگانه مي كردند چنان كه هيدگر در غرب به عنوان متفكرترين متفكران معنوي پايان تقدير غربي، از بي خدايي مي گفت و اين كه نمي توان ديگر از غرب از طريق دين و الهيات از خدا و قدسيان و ملكوت سخن گفت، پس انس با جهان ديني در غرب بسيار دشوار و سلبيت انگاري علمي دين را در حجاب هاي بزرگي از مباحث دين شناسانه و معرفت شناسانه و منطق و اخلاق و غيره، در خود فرو برده است.

اما در همين اوضاع در شرق طي تاريخ صدو پنجاه ساله آغاز تقدير غربي خوش در حالي كه در آن خود آگاهي ايماني و تفكر سنتي در حال نابودي بود، طلب و تمنايي وجود داشت كه طالب حياتي معنوي و ديني در ساحت اسلام وشيعه بود.

دعايي كه از جان مردم برمي خواست. همچنان كه پيشاپيش آمد، طرح موضوع در ساختار تنظيمي مرحوم مدد پور، در رابطه با حقيقت هنر شهيد آويني، برجسته ساختن موضوع آيينه گون بودن ساحت هنر و باز تاباندن حضور هنرمند و يا به نوعي متجلي شدن ماهيت او در اثر هنريش است كه سينما را در وجهي سينما حقيقت منعكس كننده درونيات و روحايت سازنده اثر مي داند و مي شناساند.

با در نظر گرفن اين اصل، شناخت ماهيت هنر ورزانه شهيد آويني كه عبارت از جستجوگري او در وادي فطرت الهي و رويكرد ايماني و آرماني او كه منشعب از حقيقت وجودي انقلاب اسلامي است در هنر او و خاصه سينماي او، بازتابي همان سان دارد و بنابراين سينماي آويني را منبعي براي روبرو شدن با تجليات روحي و‌آينه اي براي بازتاباندن آرا و انديشه هاي او با در نظر گرفتن عقبه و سبقه آن مي نماياند.

شهيد آويني خود مي گويد، از آنجا كه غفلت از تفكر و علوم يقيني، لازمه اين تمدني است كه بر سراسر كره زمين سيطره يافته (تحت ولايت تكنيك در سراسر جهان پراكنده است)، عجيب نيست اگر سخنان حق نه تنها با عدم مقبوليت كه با پرخاش مواجه گردد به هر تقدير، ‌براي پايه گذاري عالمي بر مبناي اسلام، ناچاريم كه با يقيني بر آمده از ايمان به اسلام،‌ و در پرتو آن، و به تمدن غرب و لوازم و محصولات آن نظر كنيم با اين معرفت، رفته رفته، لوازم خروج از غفلت فراگير ناشي از سيطره تمدن غرب فراهم خواهد شد.

در كنار اين معرفت جويي و به موازات آن، لاجرم باب جهادي مسلحانه نيز گشايش مي يابد، تا اسلام بتواند از قدرت و حاكميت لازم براي تاسيس جهاني بر مبناي قرآن برخوردار شود ودر عين حال در كشاكش اين جهاد اصغر و اكبر انسان هاي كاملي كه بايد بنيانعالم جديد را بر فكرو عمل خويش استوار دارند، پرورش پيدا كنند ...چرا كه جهان آينده بدون ترديد جهان اسلام است.

كتاب سينماي اشراقي از سه فصل تشكيل شده است تحت عناوين: تفكر معنوي در برابر تفكر حسابگرانه (سير و سلوك پس فردايي شهيد آويني)، ماهيت سينماي اشراق شهيد آويني و واقعيت به مثابه آينه تجليات الهي در مستند اشراقي شهيد آويني.

در فصل دوم كتاب، آنجا كه بحث با عنوان ماهيت سينماي اشراقي شهيد آويني ادامه مي يابد اشاراتي تكان دهنده از منويات آن ذخيره الهي به چشم مي خورد.

شهيد آويني در يكي از مصاحبه هاي خود در باب عصري كه تجربه سينماي استثنايي اش در آن صورت گرفت مي گويد: بعد از دوران ده سال انقلاب، ديگر امكان تشكيل گروه روايت فتح ممكن نبود. از سال 1368 به بعد كه جنگ هشت ساله خاتمه يافت و آن انسان عجيب آسماني از ميان ما رفت، ديگر امكان تاسيس چنين مجامعي وجود ندارد.

ادامه دارد.../انتهاي پيام/