افراطی کیست؟

دلیل عدم ارزیابی مثبت خاتمی نسبت به مواضع روحانی

بررسی گفتار‌ها و مواضع آقای خاتمی در بیش از دو ماه فعالیت دولت یازدهم، به نوعی بر روی تحلیل‌هایی که رویکرد جریان اصلاحات به دولت اعتدال را مثبت ارزیابی نمی‌کنند، ‌صحه می‌گذارد.

کد خبر: ۲۶۷۱۸۴

چهارشنبه - ۱۷ مهر ۱۳۹۲ / October 09, 2013

به گزارش گروه فضای مجازی «خبرگزاری دانشجو»، بخش افراطی جریان اصلاحات به عنوان تدارک بیننده اغلب فتنه‌های سیاسی دو دهه اخیر، پس از پیروزی آقای روحانی در انتخابات، از «دوم خرداد دوم» سخن گفت و سعی کرد رئیس جمهور جدید را یک «لیبرال در لباس اعتدال» نمایش دهد. این مفهوم، اهمیت بسیار زیادی برای جریان برانداز دارد و مهم‌ترین امتداد اجتماعی-عملیاتی‌اش در آنجاست که «روحانی لیبرال» را رئیس دولتی می‌بیند که 13 مرداد 1392 را به 12 مرداد 1384 پیوند می‌زند و جریان آغاز شده در سال 1376 را، ‌ با قوت ادامه می‌دهد. در همین راستا بود که مشاهده کردیم طیف برانداز، تئوری‌های ناکام دوران اصلاحات را نیز دوباره در نشریات خود مطرح کرد؛ که جالب‌تر از همه، نوستالژی «فشار از پائین و چانه زنی در بالا» ی آقای حجاریان بود که خود وی، حجت الاسلام روحانی را چانه زن خوبی دانست که ابزارهای فشار از پائین را در اختیار ندارد و از این رو نیازمند بدنه اجتماعی اصلاحات است.

این هیاهو و ذوق زدگی اما به دلیل پیش فرض‌های غلطی که درباره «این‌همانی اعتدال و اصلاحات» داشت، دیری نپائید و جریان برانداز به درستی دریافت که دولت آقای روحانی بنا ندارد به سیاق دولت اصلاحات، به تنش‌ها و دوقطبی‌های اجتماعی و سیاسی دامن زده و از این رهگذر، نظام سیاسی جمهوری اسلامی را «سنگر به سنگر»! فتح کند؛ یا بساط حاکمیت دوگانه پهن کرده و اندک اندک از وزن اسلامیت نظام به نفع جمهوریت آن بکاهد و سیستم را سکولاریزه کند، بلکه برعکس، فردی مورد وثوق و اعتماد نظام است. این بود که آقای خاتمی و تیمشان، تصمیم گرفتند مجزا از دولت و در حاشیه امنی که به عنوان سهم از آن می‌گیرند، مسیر براندازی را پیش ببرند. چه، نظریه «اپوزیسیون در حاشیه امن دولت»، نسبت به نظریه «دولت اپوزیسیون»، با مشی شخص آقای خاتمی نیز سازگار‌تر است و آنگونه که از اظهاراتشان در ماه‌های پایانی دولت اصلاحات بر می‌آید، از اینکه عده‌ای می‌خواستند در دل دولت اصلاحات نقش اپوزیسیون نظام را بازی کنند، گلایه‌های تندی داشته‌اند: «برخی... از اﺻﻼﺣﺎت می‌ﺧﻮاﺳﺘﻨﺪ که ﺑﻪ هیات ﻣﻌﺎرض (اﭘﻮزیسیون) ولی در دل دوﻟﺖ ﻋﻤﻞ کند که چنین اﻣﺮی ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﺑﻪ ﻣﺼﻠﺤﺖ ﻧﺒﻮد، بلکه می‌ﺗﻮاﻧﺴﺖ یکی از ﻃﻨﺰﻫﺎی ﺑﺰرگ ﻫﻤﻪ دوران‌های تاریخ ﺑﺎﺷﺪ.»

این جمع بندی در طیف برانداز جریان اصلاحات، نتایج ملموسی برای کشور و حتی دولت و شخص آقای روحانی داشته و خواهد داشت که نیازمند دقت و توجه همه دلسوزان نظام و دولت یازدهم است.

1- نخستین نتیجه، کوتاه آمدن جریان فتنه و برانداز از ایده «مال خودمان» بودن دولت، و بسنده کردن به مطالبه سهمیه در چند وزارتخانه و برخی مدیریت‌های سطوح دو و سه بود که به دلایل متعدد، این طیف نتوانسته آنگونه که تمایل داشته، به این خواسته دست یابد و سرو صداهایی که درباره برخی پست‌ها از جاهای مختلف شنیده می‌شود، در همین چارچوب قابل تفسیر است؛ شاید علاوه بر مسئولیت‌ها، مهم‌ترین سطح این سهم خواهی مربوط به دریافت امتیاز‌‌ همان «حاشیه امن» می‌شود که طیف برانداز برای پیشبرد اهداف خود نیازمند آن است.

2- دومین نتیجه، که ارتباط روشنی با «سهمیه حاشیه امن» دارد، به برنامه 4 ساله افراطیون مربوط می‌شود. هم سیستم و هم دولت آقای روحانی باید منتظر تحرکات افراطی اپوزیسیون داخلی نظام برای ایجاد تنش و فضای دو قطبی در جامعه باشند که‌‌ همان اهداف تعریف شده در دولت اصلاحات را پی خواهد گرفت. نشانه‌های چنین تحرکاتی نیز دیده می‌شود. طرح بحث ترور توسط شخص آقای خاتمی، ایجاد دو قطبی و فضای تنش درباره مذاکره با آمریکا در حالی که شخص آقای روحانی اعتقاد به رفتار در چارچوب نظام و بر اصلاح اشتباهات تاکید دارند، ایجاد تنش درباره بررسی صلاحیت وزرا و تعدی به حقوق حقه مجلس، ایجاد تنش درباره انتخاب شهردار تهران، تلاش برای تحمیل یک وزیر مسئله دار به مجلس، ایجاد جنجال درباره ماجرای استقبال از آقای روحانی در حالی که خانم «باران کوثری» -حاضر در صحنه- می‌گویند «درگیری شدیدی بین دو گروه پیش نیامد به جز آن کفشی که به سمت آقای روحانی پرتاب شد فکر می‌کنم که نیروهای مخالف از جای ویژه‌ای سازماندهی نشده بودند به این دلیل که نه خط مشخصی داشتند و خیلی کنار هم بودند و در بین ما نفوذ می‌کردند و مرگ بر آمریکا می‌گفتند ولی واقعا قصد کتک کاری نداشتند»، فقط بخشی از حاشیه سازی‌ها و تنش زایی‌های افراطیون در مدت کوتاه دو ماه فعالیت دکتر روحانی در مقام ریاست جمهوری بوده است.

3- نتیجه سوم جمع بندی افراطیون دقیقا متوجه شخص آقای روحانی است. افراطیون دولت آقای روحانی را یک محلل و وارث دوران گذار بیش نمی‌دانند که «باید در فضای ایجاد شده توسط آن فعالیت کرد اما به خود آن اجازه فعالیت و موفقیت نداد». چه، موفقیت روحانی در تحقق وعده‌های انتخاباتی و ایجاد حماسه اقتصادی، احتمال تکرار آن در سال 96 را تقویت می‌کند و این، با راهبرد بلند مدت جریان فتنه برای تغییر نظام سیاسی ایران از طریق فتح سنگر به سنگر، همخوانی ندارد. لذا دولت آقای روحانی در آینده بیش از آنچه در بند 2 بیان شد، شاهد حاشیه سازی‌ها و تنش زایی‌های افراطیون برای اخلال در کار دولت خواهد بود که نتیجه‌‌ همان «سهمیه فضای امن فعالیت» است. بعید است این دست سخنان آقای خاتمی که «زمان اصلاحات مذاکره خیانت محسوب می‌شد» ‌، با هدف پشتیبانی از اقدامات آقای روحانی و یا از سر دوستی با دولت یازدهم بیان شده باشد. اینکه آقای خاتمی رای آوری یک شخص خاص برای وزارتخانه‌ای خاص را نوعی بازی حیات و ممات و رویدادی حیثیتی می‌دانند، روشن است که در فکر موفقیت آن وزارتخانه و دولت نیستند و سودای دیگری در سر دارند.

دولت یازدهم علی رغم نقدهایی که بر آن وارد است، در فضای آرامی پیش می‌رود و به هیچ رو در پی تنش و مواجهه و رقابت با نظام نیست، بلکه تاکید دارد که در چارچوب نظام رفتار کند. دولت اعتدال تفاوت‌های ماهوی در اهداف خود با دولت اصلاحات دارد، هرچند به معنی تشکیلاتی کلمه، و نیز از نظر تاکتیک‌های دستیابی به اهداف، یک دولت اصولگرا محسوب نمی‌شود.

منبع: جهان نیوز