بخش های کلیدی اقتصاد کشور کدامند؟

این یادداشت که چکیده‌ای از یک پژوهش مفصل‌تر است بخش‌های کلیدی اقتصاد ایران را بررسی و اولویت بندی می‌کند.

کد خبر: ۲۶۷۴۷۸

پنجشنبه - ۱۸ مهر ۱۳۹۲ / October 10, 2013

گروه اقتصادی «خبرگزاری دانشجو» اسفندیار جهانگرد و نیلوفر سادات حسینی؛ برای دستیابی به رشد اقتصادی برحسب اینکه در چه بخش‌هایی از اقتصاد سرمایه گذاری شود مسیرهای متفاوتی وجود دارد. میزان رشد به بخش هایی بستگی دارد که درآن سرمایه گذاری شود .

بنابراین در بلندمدت، به حداکثر رساندن رشد در گرو سرمایه گذاری هرچه بیشتر در بخشهای کلیدی و مهم اقتصاد است. مهمترین کاربرد جداول داده–ستانده، شناسایی بخشهای کلیدی اقتصاد است.

از سوی دیگر با توجه به اینکه برای تهیه ی جداول داده –ستانده از دادههای آماری فراوان، از جمله ساختار هزینه بخش ها، تقاضای نهایی و اجزای ارزشافزوده استفاده مینمایند و با فروض مختلف تکنولوژی محاسبه می شوند .

لذادر معرض خطاهای آماری متعدد هستند که بر نتایج حاصل از آن نیز تاثیر می گذارد که در نتیجه بدلیل این خطاهای آماری در جداول داده-ستانده، برآورد نقطه ای و غیرتصادفی آنها، کمتر قابل اتکا است .

با توجه به خطای موجود در این برآوردها و همچنین محدودیت در دقت روابط فنی در چار چوب داده-ستانده در این تحقیق تحلیل تصادفی بکار گرفته میشود، که منجربه دستیابی به برآوردهایی قابل اتکا تر است.

از سوی دیگر با توجه به اینکه تجمیع بخش ها در جداول داده-ستانده منجر به ایجاد زمینه بروز خطا در برآورد پیوندهای پسین و پیشین و شناسایی بخشهای کلیدی است. لذا در این مطالعه، بااستفاده از رویکرد تصادفی راسموسن خطای حاصل از تجمیع بیشتر از روش غیرتصادفی برجسته شده است .

بخش‌های کلیدی اقتصاد کشور

نتایج نشان میدهد که، با استفاده از جدول داده-ستانده 99 بخشی اقتصاد ایران، 13 بخش به عنوان بخش های کلیدی اقتصاد ایران با رویکرد راسموسن قابل تشخیص هستند، که عبارتند از: دامداری، مرغداری، ساخت سایر محصولات غذایی و انواع آشامیدنی ها، ساخت منسوجات ، ساخت کاغذ و محصولات کاغذی ، ساخت فرآوردههای نفتی تصفیهشده، ذغالکک و عملآوری سوختهای هسته ای، ساخت محصولات لاستیکی و پلاستیکی، ساخت محصولات کانی غیرفلزی طبقه بندی نشده در جای دیگر، ساخت محصولات اساسی آهن و فولاد، ساخت محصولات فلزی فابریکی بجز ماشین آلات و تجهیزات ساخت وسائلنقلیه موتوری، تریلر و نیمتریلر، سایر ساختمان ها و تولید، انتقال و توزیع برق .

مهمترین گروه بخش های اقتصادی ایران

همچنین شش گروه بااستفاده از جدول تجمیع شده 25 بخشی با بکارگیری رویکرد غیرتصادفی راس موسن به عنوان بخش های کلیدی شناسایی شدند، که عبارتند از: گروه بخش کشاورزی، شکار ، جنگلداری و ماهیگیری ، گروه بخش صنایع تولید موادغذایی، آشامیدنی و دخانیات، گروه بخش ساخت چوب، کاغذ و محصولات آنها، گروه بخش ساخت محصولات لاستیکی، پلاستیکی و شیشه، گروه بخش ساخت محصولات اساسی آهن، فولاد، مس، آلومینیوم و سایر فلزات و گروه بخش تأمین برق، گاز و آب .

در روش رویکرد تحلیل تصادفی راسموسن، بااستفاده از جدول تجمیع شده 25 بخشی، نه گروه بخش ذیل به عنوان بخش های کلیدی اقتصاد ایران شناسایی شده اند: گروه بخش صنایع تولید موادغذایی، آشامیدنی و دخانیات ؛ صنایع تولید منسوجات، پوشاک و چرم؛ ساخت چوب، کاغذ و محصولات آنها ؛ ساخت محصولات لاستیکی، پلاستیکی، شیشهای و محصولات کانی غیرفلزی؛ ساخت محصولات اساسی آهن، فولاد، مس، آلومینیوم و سایر فلزات؛ ساخت وسائلنقلیه موتوری، تریلر، نیمتریلر و سایر تجهیزات حملونقل؛ ساختمان؛ تأمین برق، گاز و آب؛ حملونقل، انبارداری و ارتباطات.

با توجه به این مطلب که، بکارگیری جداول تجمیع شده داده-ستانده، منجر به بروز خطا در شناسایی بخشهای کلیدی هستند و ممکن است، بخشهای تحت عنوان بخش کلیدی شناسایی گردند که ناکارا باشند و سرمایه گذاری اشتباه در آنها منجر به اتلاف منابع کشور شود، لذا توصیه نتایج این مقاله به برنامه ریزان اقتصادی، برای اجرای برنامه ها و سیاستگذاری های کشور، استفاده از جداول داده-ستانده تجمیع نشده(اصلی) برای شناسایی و تحلیل های اقتصادی است.