از ریاست دفتر امام تا کرسی قاضی القضات

شیخ یزدی به روایت تاریخ

آیت الله محمد یزدی در سال در سال ۱۳۱۰ هجری شمسی در اصفهان چشم به جهان گشود.

کد خبر: ۳۹۵۸۹۱

سه‌شنبه - ۱۹ اسفند ۱۳۹۳ / March 10, 2015

به گزارش گروه سیاسی «خبرگزاری دانشجو»، آیت‌الله‌ محمد یزدی‌ صبح امروز در هفدهمین اجلاس مجلس خبرگان رهبری به عنوان رئیس خبرگان انتخاب شد.

وی در سال‌ ۱۳۱۰ هجری‌ شمسی‌ در خانواده‌ای‌ متدین‌ و ارادتمند به‌ خاندان‌ پیامبر، چشم‌ به‌ جهان‌ گشود. جدش‌، مرحوم‌ شیخ‌ محمدعلی‌، حدود صد سال‌ پیش‌ از یزد به‌ اصفهان‌ هجرت‌ کرد و در مدت‌ زمان‌ کوتاهی‌، در حوزه‌ علمیه‌ اصفهان‌، به‌ درجات‌ علمی‌ بالایی‌ نائل‌ آمد مرحوم‌ آقانجفی‌ که‌ در آن‌ دوره‌، ریاست‌ حوزه‌ علمیه‌ اصفهان‌ را بر عهده‌ داشت‌، شیخ‌ محمد علی‌ را مأمور بحث‌ و مناظره‌ با کشیش‌های‌ ارامنه جلفای‌ اصفهان‌ کرد که‌ شیخ‌ محمدعلی‌ توانست‌ بر تمامی‌ آن‌ها فائق‌ آید و از آن‌ پس‌، شیخ‌ یزدی‌ شهرت‌ یافت‌.

پدر آیت‌الله‌ یزدی‌، مرحوم‌ شیخ‌ علی‌ یزدی‌ نام‌ داشت‌ که‌ از شاگردان‌ شیخ‌ عبدالکریم‌ حائری‌ و از روحانیون‌ معروف‌ اصفهان‌ بود که‌ امامت‌ جماعت‌ یکی‌ از مساجد اصفهان‌ را برعهده‌ داشت‌ و به‌ حل‌ مشکلات‌ مردم‌ عالم‌ پرور اصفهان‌ می‌پرداخت‌.

مادر آیت‌الله‌ یزدی‌ نیز زنی‌ مؤمن‌ از خانواده‌ متدین‌ و دوستدار اهل‌ بیت‌ (ع‌) بود که‌ پدرش‌ از مریدان‌ «شیخ‌ یزدی‌» به‌ شمار می‌آمد و ارادت‌ او به‌ «شیخ‌ یزدی‌» در ازدواج‌ پدر و مادر وی‌ بی‌ تأثیر نبوده‌ است‌.

آیت‌الله‌ محمد یزدی‌ تحصیلات‌ خود را ابتدا در محضر پدر و با فراگیری‌ زبان‌ فارسی‌ آغاز کرد و پس‌ از آن‌، عازم‌ مکتب‌ خانه‌ شد؛ مکتب‌ خانه‌های‌ آن‌ روزگار اغلب‌ در مسجد بود و فاقد میز و صندلی‌ پس‌ از گذراندن‌ دورة‌ مکتب‌، برای‌ گذراندن‌ کلاس‌ چهارم‌ آن‌ نظام‌ آموزشی‌، به‌ نخستین‌ مدرسه‌ای‌ که‌ در اصفهان‌ به‌ سبک‌ جدید تأسیس‌ شده‌ بود و یکی‌ از روحانیون‌ که‌ با پدر او نیز سابقه‌ دوستی‌ داشت‌، آن‌ را اداره‌ می‌کرد، رفت‌. شش‌ کلاس‌ آن‌ نظام‌ را در آن‌ مدرسه‌ گذرانید.

تحصیلات‌ حوزه‌ را که‌ در آغاز نزد پدر آموخته‌ بود، در مدرسة‌ «کاسه‌گران‌» اصفهان‌ ادامه‌ داد و سپس‌ به‌ مدرسه‌ «ملا عبدالله‌» رفت‌ و به‌ تحصیل‌ شرح‌ لمعه‌ مشغول‌ شد. پس‌ از آن‌ به‌ مدرسه‌ صدر آمد و به‌ خواندن‌ «قوانین‌» پرداخت‌ و در این‌ می‌ان‌، از محضر عالمان‌ بزرگ‌ اصفهان‌ نیز در زمینه‌های‌ علمی‌ و معنوی‌ بهره‌ می‌برد.

وی‌ با شرکت‌ در دروس‌ سطح‌، کتاب‌های‌ رسائل‌، مکاسب‌ و کفایة‌الاصول‌ را به‌ خوبی‌ فرا گرفت‌ و در درس‌ خارج‌ علمای‌ بزرگ‌ حوزه‌، از جمله‌ آیت‌الله‌ بروجردی‌ (ره‌) و امام‌ خمینی‌ (ره‌) شرکت‌ کرد.

تلاش‌ علمی‌ آیت‌الله یزدی در آن‌ سال‌ها باعث‌ شد تا بتواند از امام‌ خمینی‌ (ره‌) اجازه‌ نامه اجتهاد دریافت‌ کند وی‌ در طول‌ آن‌ سال‌ها و حتی‌ تا هم‌ اکنون‌، از طریق‌ شهریه‌، معاش‌ گذرانده‌ است‌ و وضعیت‌ خانوادگی‌، به‌ ویژه‌ علاقه‌مندی‌ پدر به‌ تحصیلات‌ حوزوی‌، استادان‌ بزرگوار حوزه‌ و صبر و بردباری‌ همسر و فرزندان‌ خود را از عوامل‌ مهم‌ رشد علمی‌ و فرهنگی‌ خود می‌داند.

وی‌ در درس‌ خارج‌ علمای‌ بزرگی‌ همچون‌ آیات عظام بروجردی‌ (ره‌)، اراکی‌، شیخ‌ محمدتقی‌ آملی‌، شاهرودی‌ و نیز یک‌ دوره‌ کامل‌ در درس‌ خارج‌ امام‌ خمینی‌ (ره‌) شرکت‌ کرد.

فعالیت‌های‌ سیاسی‌:

زندگی‌ سیاسی‌ آیت‌الله‌ یزدی‌، با توجه‌ به‌ مبارزه بی‌ امان‌ ایشان‌ با رژیم‌ شاه‌ و نیز افشاگری‌های‌ فراوان‌ که‌ به‌ تبعید و شکنجه‌ معظم‌ له‌ منجر می‌شد و با نگاه‌ به‌ سابقه‌ مدیریت‌ ایشان‌ در دوران‌ پیروزی‌ انقلاب‌ اسلامی‌، بخشی‌ از تاریخ‌ انقلاب‌ را تشکیل‌ می‌دهد و مطالعه آن‌، فضای‌ مبارزه‌ و مقاومت‌ را در اذهان‌ دوستداران‌ انقلاب‌ زنده‌ می‌سازد.

آیت‌الله‌ یزدی‌ با ورود به‌ حوزه‌ علمیه‌ قم‌، مبارزه‌ و درس‌ را توأمان‌ می‌آغازد و با شرکت‌ در درس‌ امام‌ خمینی‌ (ره‌) و جلساتی‌ عمومی‌ و خصوصی‌ ایشان‌، توانایی‌ و عزم‌ خود را برای‌ پی‌گیری‌ جریانهای‌ سیاسی‌ و پیروی‌ از خط‌ مشی‌ امام‌ (ره‌) اعلام‌ می‌دارد.

ارتباط‌ وی‌ با امام‌ با حاضر شدن‌ در درس‌ خارج‌ اصول‌ ایشان‌ در مسجد سلماسی‌ و پرسش‌های‌ علمی‌ و سیاسی‌ در پایان‌ درس‌ آغاز شد. در آن‌ ایام‌، در عصرهای‌ جمعه‌، بیشتر جوانان‌ به‌ سینما می‌رفتند و جو سینما‌ها آکنده‌ از فیلمهای‌ زشت‌ و مبتذل‌ بود. حضرت‌ امام‌ (ره‌) با توجه‌ به‌ این‌ معضل‌، از علما و طلاب‌ خواسته‌ بودند که‌ جلساتی‌ را در عصرهای‌ جمعه‌ برقرار کنند. رساندن‌ این‌ پیام‌ امام‌ (ره‌) در برخی‌ از شهر‌ها، به‌ عهده‌ آیة‌الله‌ یزدی‌ بود. یکی‌ از آن‌ جلسات‌، جلسه‌ معروف‌ مسجد امام‌ حسن‌ عسگری‌ (ع‌) واقع‌ در قم‌ بود که‌ هر یک‌ از علما، ده‌ شب‌ در آنجا به‌ سخنرانی‌ می‌پرداخت‌. هنگامی‌ که‌ نوبت‌ به‌ آیة‌الله‌ یزدی‌ رسید، به‌ جای‌ ده‌ شب‌، بیست‌ شب‌ آن‌ جلسه‌ را اداره‌ کرد عنوان‌ بحث‌های‌ وی‌ در آن‌ بیست‌ شب‌، انقلاب‌های‌ تاریک‌ و روشن‌ بود که‌ امام‌ (ره‌) نیز یک‌ شب‌ به‌ آن‌ محفل‌ آمد و تا پایان‌ جلسه‌ هم‌ حضور داشت‌.

سخنرانی‌های‌ وی در آن‌ ایام‌، چنان‌ مؤثر و شور آفرین‌ بود که‌ باعث‌ شد امام‌ خمینی‌ (ره‌) ایشان‌ را احضار فرماید و شیشه عطری‌ هدیه‌ و برای‌ وی دعا کند.

از دیگر فعالیت‌هایی‌ که‌ در کارنامه سیاسی‌ آیت‌الله‌ یزدی‌ می‌درخشد، پناه‌ دادن‌ به‌ آن‌ دسته‌ از سربازان‌ فراری‌ بود که‌ پس‌ از دستور امام‌ (ره‌) و پیش‌ از پیروزی‌ انقلاب‌، از ارتش‌ گریخته‌ و به‌ مردم‌ پیوسته‌ بودند. منزل‌ او در آستانه‌ پیروزی‌ انقلاب‌ مرکز تلاش‌ها و نیز حل‌ و فصل‌ بسیاری‌ از امور جریانهای‌ انقلاب‌ بود. همان‌ منزلی‌ که‌ امام‌ (ره‌) پس‌ از پیروزی‌ انقلاب‌ و مراجعت‌ به‌ قم‌، در آن‌ ساکن‌ شدند.

پس‌ از پیروزی‌ انقلاب‌ اسلامی‌، در اولین‌ سخنرانی‌ امام‌ (ره‌) در فیضیه‌ که‌ شور و شوق‌ فراوان‌ و کثرت‌ جمعیت‌ مانع‌ از انجام‌ این‌ سخنرانی‌ بود حضرت‌ امام‌ به‌ ایشان‌ دستور می‌فرمایند برای‌ آرام‌ کردن‌ مردم‌ ایراد سخن‌ کنند و ایشان‌ نیز امر امام‌ را اطاعت‌ نمودند که‌ خاطره آن‌ در اذهان‌ حاضران‌ در آن‌ روز بزرگ‌ باقی‌ مانده‌ است‌.

جامعه‌ مدرسین‌ حوزه‌ علمیه‌ قم‌ از مراکز بسیار مهمی‌ بود که‌ در زمان‌ رژیم‌ طاغوت‌، خدمات‌ شایانی‌ را به‌ مبارزات‌ ملت‌ ایران‌ برای‌ دست‌ یابی‌ به‌ انقلاب‌ اسلامی‌ انجام‌ داده‌ است‌. آیة‌الله‌ محمد یزدی‌، از آغازین‌ روزهای‌ تأسیس‌ این‌ مرکز، با آن‌ همکاری‌ داشته‌ است‌ و این‌ همکاری‌ تاکنون‌ نیز ادامه‌ دارد.

آیت‌‌الله خود در باره‌ جامعه‌ مدرسین‌ می‌گوید: جامعه‌ مدرسین‌ حوزه‌ علمیه‌ قم‌ در شمار مراکزی‌ بود که‌ بی‌ آنکه‌ تبلیغات‌ هنگفتی‌ برای‌ اثبات‌ ارزش‌ و اعتبار خود بنماید، توانست‌ احترام‌ تودة‌ مردم‌ را نسبت‌ به‌ خود جلب‌ کند. مردم‌ اعضای‌ جامعه‌ را افرادی‌ متدین‌ و فاضل‌ یافته‌ بودند و عمیقاً به‌ این‌ باور رسیده‌ بودند که‌ اینان‌ کسانی‌ نیستند که‌ برای‌ قصد و غرض‌ دنیوی‌ کاری‌ انجام‌ داده‌ و سخنی‌ بگویند و جز برای‌ خیر و انجام‌ وظیفه‌ دینی‌ و الهی‌ خودکاری‌ نمی‌کنند.

آیت‌الله‌ محمد یزدی‌، پس‌ از پیروزی‌ انقلاب‌ اسلامی‌ نیز همواره‌ در خدمت‌ نظام‌ بود وی در مسئولیت‌های‌ مهمی ایفای‌ نقش‌ کرده که‌ برخی‌ از آن‌ها بدین‌ شرح‌ است‌:

۱ـ ریاست‌ دادگاه‌ انقلاب‌ اسلامی‌ قم‌؛

۲ـ ریاست‌ دفتر امام‌ (ره‌) در قم‌؛

۳ـ نمایندگی‌ مجلس‌ خبرگان‌ قانون‌ اساسی‌؛

۴ـ نمایندگی‌ مجلس‌ شورای‌ اسلامی‌ در دو دوره‌ متوالی‌ (دوره‌ اول‌ از قم‌ و دوره‌ دوم‌ از تهران‌)؛

۵ـ نائب‌ رئیس‌ مجلس‌ شورای‌ اسلامی‌؛

۶ـ عضویت‌ در شورای‌ نگهبان‌ پس‌ از استعفای‌ آیت‌الله‌ صافی‌ گلپایگانی‌؛

۷ـ عضویت‌ در شورای‌ بازنگری‌ قانونی‌ اساسی‌؛

۸ـ ریاست‌ قوه‌ قضائیه‌ با حکم‌ مقام‌ معظم‌ رهبری‌ در دو دوره پنج‌ ساله‌؛

۹ـ نمایندگی‌ رؤسای‌ سه‌ قوه‌ در هیأت‌ سه‌ نفره‌ حل‌ اختلاف‌ بین‌ مرحوم‌ رجایی‌ و بنی‌صدر؛

۱۰ـ نمایندگی‌ مجلس‌ خبرگان‌ رهبری‌؛

۱۱ـ نائب‌ رئیس‌ و قائم‌ مقام‌ اجرائی‌ جامعه‌ مدرسین‌ حوزه‌ علمیه‌ قم‌.

آیت‌الله‌ یزدی‌ هم‌ اکنون‌ عضو شورای‌ نگهبان‌ است‌ و در حوزه‌ علمیه‌ قم‌ نیز به‌ تدریس‌ و پرورش‌ شاگردان‌ برای‌ مکتب‌ تشیع‌ می‌پردازد.