برنامه راهبردی دانشگاه صنعتی شریف برای توسعه فناوری‌های هوشمند توانبخشی

دانشگاه صنعتی شریف در حال اجرای برنامه راهبردی دراز مدتی در حوزه فناوری‌های توانبخشی هوشمند است که طی آن بتوان این فناوری‌ها را به صورت کاملا شخصی در اختیار بیماران قرار داد تا افراد هر زمان که خودشان احساس نیاز می‌کنند از امکانات آن استفاده کنند.

کد خبر: ۴۰۱۲۵۶

شنبه - ۲۲ فروردين ۱۳۹۴ / April 11, 2015

به گزارش گروه دانشگاه «خبرگزاری دانشجو»؛ گروه بیومکانیک دانشکده مکانیک دانشگاه صنعتی شریف حضور فعالی در اجرای این برنامه دراز مدت با هدف توسعه فناوری‌های هوشمند در حوزه توانبخشی فیزیکال دارد. طی این برنامه که با توجه به مجموع شرایط اقتصادی و وضعیت بالینی بیماران ایرانی طراحی شده است تا کنون فناوری‌های بسیاری توسعه داده شده‌اند. براساس تجربیات و دستاورد‌های این طرح به تازگی یک مرکز تحقیقاتی در این زمینه راه اندازی شده است. پیش از این نیز گروه پژوهشی دانشگاه صنعتی شریف، با همکاری شهرداری تهران طرحی به نام حسنا برای استفاده از فناوری‌های توانبخشی به منظور پایش سلامت فیزیکی افراد سالمند را اجرا کرده بود.

بهزادی‌پور، استاد گروه بیومکانیک دانشگاه صنعتی شریف و از همکاران این برنامه گفت: هدف این است که بتوانیم پایش و هدایت تمرینات فیزیکی را به دستگاه‌های هوشمند واگذار کنیم که البته متخصصان در یک مرحله بالا‌تر بر این مجموعه نظارت داشته باشند.این ایده از مدت‌ها پیش تحت عنوان توانبخشی از راه دور در ذهن ما بوده اما تا کنون هزینه و قیمت این دستگاه‌ها و حسگر‌ها بسیار بالا بوده و این یک مانع اصلی است برای اینکه به صورت عمومی و گسترده مورد استفاده قرار گیرد و اتفاقی که در این چند سال رخ داده این است که به خاطر برخی پیشرفت‌ها در حوزه فناوری این دستگاه‌ها و حسگر‌ها به صورت ارزانتری قابل تهیه است، در نتیجه این ایده یک جان دوباره گرفت.

رویای بیماران ایرانی برای توانبخشی فیزیکی ارزان

توانبخشی فیزیکی حوزه‌ای است که نیازمندانش افراد مستحق و نیازمند هستند. افرادی که سکته می‌کنند یا دچار تصادف می‌شوند تحرک خود را از دست می‌دهند و رفت و آمد برای آن‌ها مشکل می‌شود. خانه نشینی بیماران موجب حذف آن‌ها از جامعه می‌شود. بنا به گفته کار‌شناسان این موضوع با توجه به اینکه سن سکته در کشور ما نسبت به متوسط جهانی پایین‌تر است و باتوجه به اینکه فرآیند توانبخشی پرهزینه، زمانبر و محتاج به نیروی انسانی و رفت و آمد است موجب می‌گردد در اغلب موارد موجب می‌شود یک نیروی فعال جامعه به مصرف کننده‌ای تبدیل شود که روحیه خود را نیز از دست داده است. این در حالی است که در بسیاری موارد می‌توان با توانبخشی این افراد را مداوا کرد. استاد دانشگاه صنعتی شریف معتقد است هزینه بالای توانبخشی و قیمت گران دستگاه‌های مربوطه موانع بزرگی برای توانبخشی در ایران محسوب می‌شوند.

دانشگاه شریف در نقش تامین کننده فناوری

گروه بیومکانیک دانشگاه صنعتی شریف با توجه به شرایط و نیازهای کشور از چندین سال پیش فعالیت‌های خود را برای کمک به بیماران نیازمند توانبخشی آغاز کرد که هم‌اکنون این تلاش‌ها در قالب برنامه‌ای راهبردی دنبال می‌شوند. بهزادی پور درباره این برنامه گفت: طی این برنامه کلی تا کنون پرو‌ژه‌های مختلفی اجرا شده است. پروژه ربوهب که یک ربات برای توانبخشی مچ دست بود و در جشنواره رازی برنده جایزه شد، یکی از تجربه‌های موفق و قدیمی پژوهشگران دانشگاه شریف بود. همچنین طرح حسنا نیز از دستاوردهای دیگری بود که طی اجرای برنامه گروه بیومکانیک به دست آمد.

این طرح برای استفاده از فناوری‌های توانبخشی به منظور پایش سلامت فیزیکی افراد سالمند در نظر گرفته شده است. در این طرح با کمک فناوری‌های نوین هوشمند، سلامت حرکتی سالمندان به صورت مستمر پایش می‌شود. علاوه بر این نیازمندان به فعالیت‌های توانبخشی می‌توانند با استفاده از خدمات این طرح، اقدامات درمانی خود را با دقت و انگیزه بیشتری پی‌گیری کنند. طرح حسنا که با همکاری شهرداری تهران انجام می‌شود، حول این محور است که ما از فناوری‌هایی مثل، رباتیک، سیستم‌های هوشمند، پردازش تصویر، پردازش سیگنال و دانشهای پایه‌ای مانند، بیو مکانیک و حتی علوم توانبخشی مثل فزیوتراپی استفاده کنیم و فناوری را به خدمت بگیریم برای اینکه فرآیندهای توانبخشی به صورت هدفمند و با سنجش دایمی بتواند اتفاق بیافتد، یعنی به جای اینکه سنجش‌ها به صورت کیفی و لزوما توسط متخصص انجام شود، توسط یک دستگاه و به صورت اتوماتیک اتفاق بیافتد.

مسیر پیش رو

بهزادی‌ پور تحقق ایده توانبخشی از راه دور را یکی از افق‌های آینده برنامه راهبردی گروه بیومکانیک معرفی کرده و می‌گوید: با وجود آنکه ایده توانبخشی از راه دور سابقه دارد، اما محصولات هوشمند توانبخشی که فناوری اصلی در این مسیر است سابقه چندانی ندارند، اما من معتقدم این حوزه به علت نیازی که به آن وجود دارد، اگر روی آن سرمایه گذاری‌های لازم شود تا دستگاه نزد بیمار برود به جای آنکه بیمار به آن مراجعه کند، می‌تواند یک تحول را ایجاد کند. به همین دلیل ما این راه را ادامه می‌دهیم تا به جایی برسیم که این فناوری بتواند به صورت کاملا شخصی در اختیار افراد قرار گیرد تا افراد هر زمان که خودشان احساس نیاز می‌کنند از امکانات آن استفاده کنند.