وبلاگ «جامعه شناسي اسلامي»/ مهدي جمشيدي

پيامبر اكرم (ص) ؛ مولّد الفاظ قرآن يا مجراي انتقال آن ؟!

عبدالكريم سروش در آخرين نظريه خود مدعي شده كه اگر چه « مفاهيم و معاني» مندرج در قرآن كريم از جانب خداوند نازل شده، اما «الفاظ و كلمات» آن مخلوق پيامبر اكرم (ص) است و از سوي ايشان ساخته و پرداخته شده است

کد خبر: ۴۰۳۲۵

چهارشنبه - ۱۸ شهريور ۱۳۸۸ / September 09, 2009

پاتوق شیشه ای- عبدالكريم سروش در آخرين نظريه خود مدعي شده كه اگر چه « مفاهيم و معاني » مندرج در قرآن كريم از جانب خداوند نازل شده، اما «الفاظ و كلمات» آن مخلوق پيامبر اكرم (ص) است و از سوي ايشان ساخته و پرداخته شده است: « آنچه او از خدا دريافت مي كند مضمون وحي است. {...} اين وحي، بي صورت است و وظيفه شخص پيامبر اين است كه به اين مضمون بي صورت ، صورتي بخشد تا آن را در دسترس همگان قرار دهد. »

علاوه بر اين، وي تصرح كرده كه پيامبري در روند جعل الفاظ براي معاني مفاهيم نازل شده، از شرايط گوناگون زندگي خود تأثير پذيرفته است :  « تاريخ زندگي خود او، پدرش، مادرش، كودكي اش و حتي احوالات روحي اش در آن نقش دارند. اگر قرآن را بخوانيد حس مي كنيد كه پيامبر گاهي اوقات شاد است و طربناك و بسيار فصيح، در حالي كه گاهي اوقات پرملال است و در بيان سخنان خويش، بسيار عادي و معمولي . {...} اين جنبه كاملاً بشري وحي است.

در رد و ابطال اين نظريه ، دلايل متعددي وجود دارد كه برخي از آن ها عبارتند از:

١- بر مبناي اين نظريه ، «اعجاز لفظي قرآن» مورد انكار قرار مي گيرد؛ چراكه منشأ الفاظ آن ، پيامبر اكرم (ص) دانسته شده است نه خداوند .

٢- خداوند در قرآن تأكيد كرده كه اين كتاب به «زبان عربي» بر پيامبر نازل گرديده است:

« اِنّا اَنْزَلًناهُ قُراناً عَرَبيّاً » ( يوسف/٢ )

ما آن را به صورت قرآن عربي فرو فرستاديم.

« اَو‏‎‎حَيًنا اِلَيكَ قُراناً عَرَبيّاً » ( شوري/٧)

ما به سوي تو، قرآن عربي را وحي كرديم.

روشن است كه «نوع زبان»  نه به معاني و مفاهيم، بلكه به الفاظ و لغات باز مي گردد. بنابراين، الفاظ قرآن از جانب خداوند است.

٣- خداوند در قرآن به اين نكته اشاره كرده است كه چنانچه قرآن از ناحيه غير خدا بود ، اختلاف ها و تضادهاي بسياري در آن پديدار مي گشت :

« وَلَو كانَ مِن عِندِ غيراللهِ لَوَجِدوا فِيه اِختِلافاً كَثيراً» ( نساء/٨٢)

اگر قرآن از جانب غير خدا بود ، در آن اختلاف فراواني مي يافتند!

حال آن كه در قرآني كه موجود است ، اختلاف و تضادي نمايان نيست، پس تمام قرآن از ناحيه خداوند بر پيامبر نازل شده است.

٤- همچنين خداوند در جاي ديگري از قرآن تصريح مي كند كه پيامبر اكرم (ص) هيچ مدخليتي در خلق قرآن ندارد و تنها متن وحي الهي را بازگو مي كند:

« ما يَنطِقُ عَنِ الهَوي انً هُوَ اَلّا وَحي يُوحي عَلَّمَهُ شَديدُ القَوي » ( نجم/٥٣)

او هرگز از روي هوا و هوس سخن نمي گويد و آن چه مي گويد وحي الهي است كه در اختيار او گذارده شده است و موجود نيرومندي ( فرشته ) به او آموخته است./انتهای پیام/